Qazaqstanda avtomobıl joldaryn salý jáne paıdalaný kezindegi ekologıalyq talaptar alǵash ret mindetti bolady. 2027 jylǵy 1 qańtardan bastap elde avtojoldardyń barlyq ómirlik sıkline — jobalaýdan bastap paıdalanýǵa deıin — ekologıalyq erejelerdi belgileıtin biryńǵaı normatıv engizý josparlanýda. Qujat tabıǵı resýrstarǵa uqypty qaraýdy qamtamasyz etip, jol salasynyń qorshaǵan ortaǵa teris áserin azaıtyp, naryqtyń barlyq qatysýshylary úshin biryńǵaı mindetti standarttar jasaýy tıis, dep habarlaıdy infohub.kz.
Qazaqstan kólik mınıstrliginiń málimetinshe, jańa qujatty ázirleýmen «Qazaqstandyq jol ǵylymı-zertteý ınstıtýty» (QazjolǴZI) aksıonerlik qoǵamy aınalysady. «Instıtýt mamandary avtojoldardyń barlyq kezeńinde biryńǵaı ekologıalyq talaptardy alǵash ret belgileıtin vedimistik normatıvti daıyndap jatyr. Jańa erejeler jol ınfraqurylymyn jobalaý, salý, jóndeý, kútip ustaý jáne paıdalanýǵa taralady», — dedi kólik vedomstvosynda.
Qujatty bekitý 2026 jyldyń sońyna deıin josparlanǵan, al jańa normatıv 2027 jylǵy 1 qańtardan bastap kúshine enýi tıis. Ázirlenip jatqan qujat jol salasynyń qorshaǵan ortaǵa áserin azaıtýǵa baǵyttalǵan ekologıalyq talaptardyń keń tizbesin qamtıdy. Atap aıtqanda, normatıv topyraqtyń qunarly qabatyn saqtaý, jer ústi jáne jer asty sýlaryn qorǵaý, atmosferaǵa lastaýshy zattardyń shyǵaryndylaryn azaıtý jáne shań túzilýin tómendetý sharalaryn kózdeıdi, dep atap ótti mınıstrlikte.
Sonymen qatar, qujat shý deńgeıin tómendetý, óndiris jáne tutyný qaldyqtaryn utymdy basqarý, sondaı-aq jol saldarynan buzylǵan aýmaqtardy mindetti túrde qalpyna keltirý boıynsha talaptardy belgileıdi. QazjolǴZI mamandarynyń aıtýynsha, búginde ekologıalyq qaýipsizdik zamanaýı jol ınfraqurylymy sapasynyń ajyramas bóligi retinde qarastyrylýy kerek.
Ázirleýshilerdiń pikirinshe, biryńǵaı normatıvti engizý avtojoldardyń barlyq ómirlik sıkline birdeı talaptar belgileýge, qorshaǵan ortaǵa teris áserdi barynsha azaıtýǵa jáne jol jobalaryn iske asyrý kezinde tabıǵı resýrstardy neǵurlym utymdy paıdalanýdy qamtamasyz etýge múmkindik beredi. «Osy ýaqytqa deıin jol salasyndaǵy ekologıalyq qaýipsizdik máseleleri negizinen mindetti zańdy kúshi joq usynymdarmen retteldi. Jańa normatıv alǵash ret bul talaptarǵa mindetti oryndalýy tıis qujat mártebesin beredi», — dep atap ótti respýblıka kólik mınıstrliginde.
Jobanyń negizgi bólimderiniń biri sý resýrstaryn qorǵaý bolady. Qujat qurylys alańdarynda jer ústi sýyn burý júıelerin uıymdastyrýdy, lastanǵan sýdy tazartýdy jáne tazartylmaǵan aǵyndy sýlardy qorshaǵan ortaǵa tógýge tolyq tyıym salýdy kózdeıdi, dep habarlady vedomstvodan. Sonymen qatar, joba munaı ónimderiniń tógilýi jaǵdaıynda jedel áreket etý sharalaryn qamtıdy, bul avarıalyq jaǵdaılar týyndaǵan kezde ekologıalyq zalaldy barynsha azaıtýǵa múmkindik beredi.
Jer resýrstaryn saqtaýǵa erekshe kóńil bólingen. Jańa normatıv qurylys jumystary bastalǵanǵa deıin topyraqtyń qunarly qabatyn mindetti túrde alyp tastaýdy, ony bólek saqtaýdy jáne qurylys aıaqtalǵannan keıin buzylǵan aýmaqtardy rekýltıvasıalaý kezinde paıdalanýdy engizedi, dep habarlady kólik mınıstrliginde.
Taǵy bir mańyzdy baǵyt — bıologıalyq ártúrlilikti saqtaý. Avtomobıl joldaryn jobalaý jáne salý kezinde mamandar janýarlardyń mekendeıtin jerlerin, olardyń maýsymdyq kóshi-qon joldaryn, balyqtardyń ýyldyryq shashatyn oryndaryn jáne qustardyń uıa salatyn jerlerin eskerýge tıis. Qajet bolǵan jaǵdaıda jobalarda qorǵanys qorshaýlaryn, eskertý jol belgilerin jáne jol ınfraqurylymynyń janýarlar dúnıesiniń ókilderine áserin azaıtýǵa múmkindik beretin basqa da sheshimderdi ornatýdy qamtıtyn arnaıy tabıǵat qorǵaý sharalary qarastyrylady, dep tolyqtyrdy vedomstvodan.
Biryńǵaı ekologıalyq normatıvtiń engizilýi Qazaqstannyń jol salasyn jańǵyrtýdyń mańyzdy kezeńi bolady. Usynymdyq talaptardan mindetti standarttarǵa kóshý ınfraqurylymdyq jobalardy iske asyrý kezinde ekologıalyq jaýapkershilikti arttyrýǵa, tabıǵı resýrstardy tıimdirek qorǵaýdy qamtamasyz etýge jáne otandyq jol qurylysy júıesin qazirgi zamanǵy halyqaralyq ekologıalyq talaptarǵa jaqyndatýǵa múmkindik beredi.