Photo: Arti Kh (https://www.pexels.com/@arti) / Pexels
- 09 мая 2026 02:00
- 31
Қарыз алу азайды: Жуманғарин бизнеске сауда мен логистикадағы құлдырауды ескертті
Қазақстанда халықтың несие алудан бас тартуы сауда мен логистика салаларындағы ірі құлдырауға әкелуі мүмкін. Бұл туралы ҚР Премьер-Министрінің орынбасары – Ұлттық экономика министрі Серік Жуманғарин мәлімдеді.
Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.
Несие алудың азаюы
Жуманғариннің айтуынша, Қазақстандағы несие мөлшерлемесінің жоғары болуы Ұлттық банктің базалық мөлшерлемесіне тікелей байланысты. Регулятордың бұл әрекеті несие нарығын «салқындатуға» бағытталған.
«Бизнеске несие беру туралы айтсақ, еліміздегі несие мөлшерлемесі өте жоғары екенін білесіздер. Бұл Ұлттық банктің базалық мөлшерлемесімен байланысты. Әрине, бұл Ұлттық банктің несие беру секторын тарылту үшін арнайы жасаған әрекеті», - деді Жуманғарин.
Ол сондай-ақ, реттеуші қолданатын макропруденциалдық талаптардың да жағдайға әсер еткенін атап өтті. Министрдің сөзінше, бұрынғы жылдары тұтынушылық несиелендіру жоғары қарқынмен өссе, қазір бұл өсім күрт бәсеңдеген.
«Регулятор мен Ұлттық банктің қазіргі макропруденциалдық талаптары нәтижесінде, егер бұрынғы жылдары тұтынушылық несиелендірудің өсімі 20%-дан асқан болса, бүгінгі күні бірінші тоқсанда бұл көрсеткіш – 1,2% құрады», - деп мәлімдеді ол.
Тұтынушы сұранысының төмендеуі
Жуманғарин тұтынушылық несиелендірудің сұраныспен тікелей байланысты екенін баса айтты. Адамдар несиені аз алса және аз ақша жұмсаса, бұл сатып алу белсенділігіне тәуелді бизнеске әсер етеді.
«Тұтынушылық несиелендіру тарылып барады. Ал тұтынушылық несиелендіру дегеніміз не? Бұл – сұраныстың өсуі. Сұраныс тарылып барады. Ал сұраныс, негізінен, қызмет көрсету, сауда салаларында жұмыс істейтін шағын және орта бизнеске тікелей әсер етеді», - деді министр.
Оның айтуынша, егер мұндай үрдіс жалғаса берсе, бұл секторлардағы кәсіпкерлер нарықтың «салқындауының» салдарын күшейіп сезінетін болады.
«Егер бұл процестер осы қарқынмен жалғаса берсе, тұтынушылық несиелендірудің тарылуы, оның салқындауы, осы салада жұмыс істейтін бизнесмендер өздері сезінетін болады», - деп атап өтті Жуманғарин.
Ол сондай-ақ, бұл салдарлардың тек кәсіпкерлерге ғана емес, бұрынғы тұтынушылық сұраныстың өсуіне байланысты дамыған салаларға да әсер етуі мүмкін екенін қосты.
«Бұл тек нақты бизнесмендердің жұмысына ғана қатысты болмайды. Екінші деңгейлі салаларда да «салқындау» пайда болады. Себебі, бізде тұтынушылық несиелендірудің бумы болғандықтан, логистикалық компаниялар, сауда дами бастады», - деп түсіндірді ол.
Осылайша, Жуманғарин шағын және орта бизнестің кейбір қиындықтарын тек салық реформасымен ғана емес, несиелендірудің бәсеңдеуінен туындаған жалпы тұтынушылық сұраныстың «салқындауымен» байланыстырды.
-
Казахстан запускает масштабные проекты по глубокой переработке металлов, чтобы сократить экспорт сырья и укрепить экономику.