InfoHub Logo

Қазақстан 2025 жылы Ресейден электр энергиясын Қырғызстанға қарағанда алты есе қымбат сатып алған. Бұл туралы «Курсив» зерттеуі көрсетті. Елдегі энергия тапшылығын жабу үшін Ресейден импортталатын электр энергиясының бағасы қырғызстандық баламасынан әлдеқайда жоғары.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Энергия импортындағы айырмашылық

2025 жылы Қазақстан Ресейге 2,16 миллиард кВт/сағ электр энергиясын 43,5 миллион долларға сатқан. Бұл әр кВт/сағ үшін шамамен 2 АҚШ центіне тең. Алайда, сол жылы Қазақстан Ресейден 4,34 миллиард кВт/сағ энергияны 370,1 миллион долларға сатып алған. Бұл әр кВт/сағ үшін 8,5 центтен келді. Яғни, Ресей Қазақстанға энергияны өзі сатып алған бағадан 4,3 есе қымбат сатқан.

Ал Қырғызстанмен жағдай басқаша. Қазақстан Қырғызстанға 890,1 миллион кВт/сағ энергияны 27,6 миллион долларға (3,1 цент/кВт/сағ) сатса, Қырғызстан Қазақстанға 302,3 миллион кВт/сағ энергияны 4,4 миллион долларға (1,4 цент/кВт/сағ) берген. Осылайша, Қырғызстан Қазақстан үшін ең арзан энергия көзіне айналса, Ресей ең қымбат болып шықты.

Неліктен баға айырмашылығы бар?

Қазақстанның энергия тапшылығы бар екені белгілі. 2025 жылы елде 123,1 млрд кВт/сағ электр энергиясы өндіріліп, 124,6 млрд кВт/сағ тұтынылған. Бұл тапшылықты негізінен Ресейден импорттау арқылы жабады. Ресейден импортталатын энергияның жоғары бағасы, әсіресе кешкілік, ең жоғары тұтыну уақытында келуімен байланыстырылады. Бұл уақытта Қазақстанның ішкі өндірісінен тұтынысы асып кетеді.

Қырғызстанмен энергия алмасу көбінесе су ресурстарын пайдаланумен байланысты. Қазақстан қыс айларында Қырғызстанға электр энергиясын беріп, олардың жаз айларында Қазақстанның оңтүстігіндегі егін алқаптарына су жіберуіне мүмкіндік береді. Сонымен қатар, Қырғызстан өздерінің гидроэлектростанцияларында өндірілген энергияны да жеткізіп отырады.

Қазақстан Өзбекстаннан да энергия импорттайды. Бұл елден келген жеткізілім 522,2 млн кВт/сағ болды, бұл үшін 24,2 млн доллар төленді (4,6 цент/кВт/сағ).

Жалпы алғанда, Қазақстан 3 млрд кВт/сағ электр энергиясын 71,1 млн долларға (2,3 цент/кВт/сағ) экспорттап, 5,2 млрд кВт/сағ энергияны 398,7 млн долларға (7,7 цент/кВт/сағ) импорттаған.