InfoHub Logo

Қазақстанның атом энергия жөніндегі агенттігі «Буденовское» бірлесккен кәсіпорнына (БҰК) қатысты қаржылық міндеттемелерді орындамағаны және өндіріс жоспарын орындай алмағаны үшін талаптар қойды. Бұл жағдай уран өндірумен айналысатын кәсіпорынның қаржылық есептілігінде жазылған.

Бұл туралы Infohub.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

«Буденовское» ЖШС, яғни «Қазатомөнеркәсіп» (51% акция) пен «Росатомға» тиесілі «Ураниум Уан Групп» компаниясының үлестес кәсіпорны, Түркістан облысы Созақ ауданындағы Буденовское кен орнының 6 және 7 учаскелерінде уран өндірумен айналысады. Агенттік 2024 жылға арналған қаржылық міндеттемелерді бұзғаны және өндірістік қорды толықтырмағаны туралы хабарлама жіберген. Алайда, кәсіпорын басшылығы бұл айыптаулармен келіспей, агенттікке ресми жауап жолдап, ешқандай бұзушылық болмағанын дәлелдеген.

Өндіріс жоспарының орындалмауы және қаржылық жағдай

Кәсіпорынның 2025 жылға арналған қаржылық есептілігінде айтылғандай, 2024 жылы уран өндіру жоспары орындалмаған. Келісімшарт бойынша белгіленген көлемде уран өндірілуі тиіс еді, бірақ бұл талап орындалмаған. Кейіннен қосымша келісім жасалып, өндіріс көлемінің орындалмауына байланысты 1,26 млрд теңге сомасындағы міндеттемелер 2025 жылдың ақпанында өтелген.

Бұған дейін 2024 жылы кәсіпорын 617 тонна уран өндіргені хабарланған болатын. Ал 2023 жылы бұл көрсеткіш 180 тоннаны құраған. Жоспар бойынша, 2024 жылы 2,5 мың тонна, 2025 жылы 4,5 мың тонна, ал 2026 жылы 6 мың тонна уран өндіру көзделген еді. Алайда, кейбір дереккөздер бұл жоспардың орындалмауына «Ураниум Уан» компаниясының жаңа мердігері Joint Drilling себеп болғанын айтады.

Қаржылық міндеттемелер және НДС

Кәсіпорынның 2025 жылдың соңындағы есептілігі бойынша, оның ағымдағы міндеттемелері активтерінен 58,2 млрд теңгеге асып түскен. Бұл негізінен Еуразиялық даму банкінен алынған 71,1 млрд теңгелік қарыздарға байланысты. Компания 2026 жылы операциялық қызметтен оң нәтиже күтеді және акционерлер тарапынан қолдау болатынына сенеді.

Сонымен қатар, кәсіпорын инфрақұрылым құрылысы, кен орнын игеру және барлау жұмыстарына жұмсалған шығындарға байланысты қайтарылуға тиіс НДС сомасының бар екенін хабарлады. 2025 жылдың соңында 14,8 млрд теңге НДС ұзақ мерзімді активтер қатарына жатқызылған, өйткені оның жақын 12 айда қайтарылуы күтілмейді. Компания бұл соманы болашақта бюджеттен қайтаруды немесе болашақ НДС міндеттемелерімен есептесуді жоспарлап отыр.

Басқа да жаңалықтар

2025 жылы «Буденовское» кәсіпорнында уранды бастапқы өңдеу кешенінің бірінші кезеңі іске қосылған. Жоба екі кезеңнен тұрады, оның біріншісі 2025 жылдың қазан айында пайдалануға берілген. Сонымен қатар, кәсіпорын электр желісін және 236 адамға арналған вахталық кент құрылысын бастаған.