اقش-تا كوتەرمە ينفلياسيا وتكەن ايدا باياۋلادى: بەنزين باعاسى يران سوعىسى كەزىندەگى وسىمنەن كەيىن تومەندەپ، باسقا دا شىعىندار ازايدى. بۇل الداعى ايلاردا تۇتىنۋشىلىق ينفلياسيانىڭ تومەندەۋىنە اكەلۋى مۇمكىن. بۇل تۋرالى infohub.kz حابارلايدى.
ەڭبەك مينيسترلىگىنىڭ وندىرۋشىلەر باعاسىنىڭ يندەكسى (PPI) — تۇتىنۋشىلارعا جەتكەنگە دەيىنگى ينفلياسيانى كورسەتەدى — شىلدەدە جىلدىق ماندە 4،7%-عا ءوستى، ماۋسىمداعى 5،5%-بەن سالىستىرعاندا تومەن. ايلىق ەسەپتە كوتەرمە باعالار ماۋسىمنان شىلدەگە دەيىن وزگەرگەن جوق، الدىڭعى ايدا 0،1%-عا تومەندەگەن بولاتىن.
بۇل كورسەتكىشتەر سارسەنبىدە جاريالانعان ۇكىمەتتىڭ تۇتىنۋ باعالارىنىڭ ينفلياسياسى تۋرالى ەسەبىنەن كەيىن شىقتى، ول دا وتكەن ايدا قالىپتى باياۋلاۋدى كورسەتتى. دەگەنمەن، تۇتىنۋ باعالارى سوڭعى ءتورت اي بويى جالاقىدان جىلدام ءوسىپ كەلەدى، بۇل كوپتەگەن امەريكاندىقتاردىڭ جالداۋ اقىسى مەن كوممۋنالدىق قىزمەتتەر سياقتى قاجەتتىلىكتەردى قامتاماسىز ەتۋدەگى قيىندىقتارىن كورسەتەدى. ەگەر باعالار جالاقىدان اسىپ تۇسە بەرسە، كوپتەگەن تۇتىنۋشىلار الداعى ايلاردا شىعىندارىن قىسقارتۋعا ءماجبۇر بولۋى مۇمكىن.
قۇبىلمالى ازىق-ت ۇلىك پەن ەنەرگيا كاتەگوريالارىن قوسپاعاندا، نەگىزگى كوتەرمە ينفلياسيا شىلدەدە جىلدىق ماندە 4،2%-عا دەيىن تومەندەدى، ماۋسىمداعى 4،7%-بەن سالىستىرعاندا. ايلىق ەسەپتە نەگىزگى باعالار 0،2%-عا ءوستى، مامىر-ماۋسىم ارالىعىنداعى 0،4%-بەن سالىستىرعاندا. شىلدەنىڭ باسىندا تومەندەگەن بەنزين باعاسى كەيىن سول ايدىڭ سوڭىندا جانە تامىزدىڭ باسىندا قايتا ءوستى، بۇل كەلەسى ايدا تامىز كورسەتكىشتەرى جاريالانعاندا ينفلياسيانىڭ قايتا كوتەرىلۋىنە ءقاۋىپ توندىرەدى.
دەگەنمەن، وتكەن ايداعى باياۋلاۋ فەدەرالدىق رەزەرۆ جۇيەسىنىڭ (فرج) قىركۇيەكتەگى كەزدەسۋىندە پايىزدىق مولشەرلەمەنى كوتەرۋدەن باس تارتۋىنا كوبىرەك مۇمكىندىك بەرەدى. فرج وكىلدەرى ينفلياسيامەن كۇرەسۋ ءۇشىن نەگىزگى مولشەرلەمەنى كوتەرۋ كەرەك پە، الدە ينفلياسيانىڭ وزدىگىنەن باياۋلاۋىن كۇتىپ، ونى وزگەرىسسىز قالدىرۋ كەرەك پە دەگەن ماسەلەنى تالقىلاپ جاتىر. كوتەرمە باعالار تۇتىنۋشىلىق ينفلياسيانىڭ قايدا بەت الۋى مۇمكىن ەكەندىگى تۋرالى الدىن الا بەلگى بەرە الادى. ەكونوميستەر ونى سونىمەن قاتار باقىلايدى، ويتكەنى ونىڭ كەيبىر كومپونەنتتەرى، اسىرەسە دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە قارجىلىق قىزمەتتەر، فرج-نىڭ ارتىق كورەتىن ينفلياسيا كورسەتكىشى — جەكە تۇتىنۋ شىعىندارى (PCE) يندەكسىنە ەنەدى. بۇل باعا يندەكسى وسى ايدىڭ سوڭىندا جاريالانادى.
فرج وكىلدەرى بيىل مولشەرلەمەنى وزگەرتپەي قالدىرعاننان كەيىن، ونى كوتەرۋ ماسەلەسىن قاراستىرۋدا. وتكەن اپتادا ۇكىمەت جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ شىلدەدە جۇمىس ورىندارىن قىسقارتقانىن حابارلادى، بۇل ەكونوميكالىق السىزدىكتىڭ بەلگىسى جانە ورتالىق بانكتى قارىز الۋ قۇنىن كوتەرۋدەن باس تارتۋعا يتەرمەلەۋى مۇمكىن.