اقش-تاعى يمميگراسيالىق ۇستاۋ ورتالىقتارىندا كەمىندە 10 اشتىق ەرەۋىلشىسىنە ماجبۇرلەپ مەديسينالىق پروسەدۋرالار، سونىڭ ىشىندە ماجبۇرلەپ تاماقتاندىرۋ قولدانىلعانى انىقتالدى. بۇل تۋرالى The Guardian جۇرگىزگەن تەرگەۋ بارىسىندا بەلگىلى بولدى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
2025-2026 جىلدارى كەمىندە ءۇش ۇستالعان يمميگرانتقا ماجبۇرلەپ پروسەدۋرالار جاسالعان، تاعى ەكەۋىنە ىقتيمال قولدانىلعان. قالعان بەس ادام پروسەدۋرالار باستالار الدىندا اشتىق ەرەۋىلىن توقتاتقان. ادام قۇقىعى جونىندەگى ۇيىمدار مۇنداي ارەكەتتەردى ازاپتاۋ دەپ سانايدى.
تەرگەۋ سوت قۇجاتتارى مەن كۋاگەرلەردىڭ ايعاقتارىنا نەگىزدەلگەن. وقيعالار ەلدەگى يمميگراسيالىق ۇستاۋ ورتالىقتارىنداعى جاعدايعا نارازىلىق ءبىلدىرۋ جانە زاڭدى ماسەلەلەردى شەشۋدى تالاپ ەتۋ اياسىندا ورىن العان. ۇستالعاندار اراسىندا اشتىق ەرەۋىلدەرى جيىلەپ كەتكەن.
تەرگەۋ بارىسىندا انىقتالعانداي، ماجبۇرلەپ پروسەدۋرالارعا مۇرىن ارقىلى وڭەشكە تۇتىك ەنگىزىپ، تاعامدىق قوسپالاردى قۇيۋ، ىشىلىك سۇيىقتىق ەنگىزۋ، ماجبۇرلەپ قان الۋ جانە ءزار ۇلگىلەرىن جيناۋ كىرەدى. بۇل پروسەدۋرالار ادامعا اۋىر جاراقات سالۋى مۇمكىن.
ىشكى قاۋىپسىزدىك دەپارتامەنتى (DHS) سوتتاردان ۇستاۋ ورتالىقتارىنداعى كۇزەتشىلەرگە اشتىق ەرەۋىلشىلەرىن فيزيكالىق تۇرعىدان ۇستاۋعا رۇقسات سۇراعان. تەرگەۋ ناتيجەلەرى بويىنشا، تەحاس شتاتىنداعى پورتە يزابەل ورتالىعىندا ءبىر كۇرد بوسقىنى سەگىز اي بويى ماجبۇرلەپ تاماقتاندىرىلعان، ال تاعى ءبىر ەرەۋىلشىگە التى اي بويى پروسەدۋرالار جاسالعان. ماياميدەگى كروم ورتالىعىندا دا ءۇش ايعا جۋىق ماجبۇرلەپ ەمدەۋ قولدانىلعان.
كەيبىر جاعدايلاردا اشتىق ەرەۋىلشىلەرى پروسەدۋرالار باستالار الدىندا عانا ەرەۋىلدى توقتاتقان. تەرگەۋ اياسىندا قارالعان التى ىستە ۇستالعانداردىڭ سوت پروسەستەرىندە ادۆوكاتى بولماعان. DHS پەن ICE بۇل پروسەدۋرالاردى پرەزيدەنتتىك اكىمشىلىكتەرگە قاراماستان جۇرگىزىپ كەلەدى. 2024 جىلى بايدەن تۇسىندا دا وسىنداي ارەكەتتەر بولعان.
يمميگرانتتار قۇقىعىن قورعاۋشىلار مەن مەديسينالىق ساراپشىلار ترامپ اكىمشىلىگىنىڭ مۇنداي ارەكەتتەرىن قاتالدىق دەپ باعالايدى. "ترامپ اكىمشىلىگىنىڭ اشتىق ەرەۋىلشىلەرىن ماجبۇرلەپ تاماقتاندىرۋعا سوت رۇقساتىن سۇراۋى — يمميگرانتتارعا قارسى جاسالعان قاتىگەزدىكتىڭ تاعى ءبىر ايقىن مىسالى"، — دەيدى ادۆوكات يۋنيس چو.
DHS پەن ICE بۇل ماسەلەگە قاتىستى پىكىر بىلدىرمەدى. ۆاشينگتون شتاتىنىڭ باتىس وكرۋگى بويىنشا اقش پروكۋرورىنىڭ كەڭسەسى 2025 جىلدىڭ باسىنان بەرى ءبىر عانا ماجبۇرلەپ ەمدەۋ جاعدايى بولعانىن راستادى. بۇل كانادالىق ازاماتقا قاتىستى بولعان، وعان پروسەدۋرالار بايدەن اكىمشىلىگىنىڭ سوڭعى كۇندەرىندە باستالىپ، ترامپتىڭ يناۋگۋراسياسىنان كەيىن ەكى كۇن وتكەن سوڭ اياقتالعان.
ماجبۇرلەپ پروسەدۋرالاردىڭ تولىق كولەمى ءالى بەلگىسىز، سەبەبى سوت پروسەستەرى جابىق وتەدى. ەگەر اشتىق ەرەۋىلشىسى تاماقتان باس تارتسا، DHS، ICE جانە فەدەرالدى پروكۋرورلار سۋدياعا شۇعىل ءوتىنىش جىبەرەدى. سۋديا كوبىنەسە ۇستالعان يمميگرانتتىڭ قارسىلىعىن تىڭداماي-اق رۇقسات بەرەدى. ۇستالعانداردىڭ ادۆوكاتى بولماعاندىقتان، ولار ءوز بەتىنشە قورعانۋعا ءماجبۇر.
مەديسينالىق ەتيكا مامانى دوكتور مەتتيۋ ۋينيانىڭ ايتۋىنشا، ماجبۇرلەپ ەمدەۋ ەتيكاعا قايشى. "اشتىق ەرەۋىلشىلەرى ولگىسى كەلمەيدى، ولار سۋيسيدتىك ەمەس. ولار ءوز نارازىلىقتارىن ءبىلدىرۋ ءۇشىن قولدارىنداعى جالعىز قۇرالدى پايدالانىپ جاتىر"، — دەيدى ول.
ICE قىزمەتكەرلەرى مەن دارىگەرلەرى سوتقا ماجبۇرلەپ پروسەدۋرالاردىڭ قاجەتتىلىگىن دالەلدەيتىن قۇجاتتار ۇسىنادى. ولاردىڭ پىكىرىنشە، بۇل اشتىق ەرەۋىلشىلەرىنىڭ ولىمىنە جول بەرمەۋ ءۇشىن قاجەت. سونداي-اق، ولار مۇنداي ارەكەتتەر بولماسا، ۇستاۋ ورتالىقتارىندا ءتارتىپ بۇزىلۋى مۇمكىن دەپ قاۋىپتەنەدى.