الماتى ءماسليحاتىنىڭ كەزەكتەن تىس سەسسياسىندا دەپۋتاتتار قالانىڭ 2040 جىلعا دەيىنگى باس جوسپارىن تۇزەتۋ جوباسىن قارادى. قۇجات كەشەندى قالا قۇرىلىسى ساراپتاماسىنان وڭ قورىتىندى الدى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
سەسسيا بارىسىندا الماتى اكىمىنىڭ ورىنباسارى بەيبىت شاحانوۆ اتاپ وتكەندەي، جوبانىڭ نەگىزگى مىندەتتەرى — تابيعاتتى قورعاۋ شارالارىن كۇشەيتۋ، ەكولوگيالىق احۋالدى جاقسارتۋ، سەيسميكالىق ميكروايماقتاۋ ناتيجەلەرىن ەسكەرە وتىرىپ، قالالىق ورتانى تەڭگەرىمدى دامىتۋ، تابيعي اۋماقتاردى ساقتاۋ جانە تاۋ بوكتەرلەرىن نەگىزسىز قۇرىلىستان قورعاۋ.
«كولىك جۇيەسىن دامىتۋعا، مەتروپوليتەن مەن جرت جەلىلەرىنىڭ تراسساسىن وزگەرتۋگە، جاڭا كولىك-الماسۋ توراپتارىن قالىپتاستىرۋعا، سونداي-اق الماتىنىڭ ىرگەلەس اۋماقتارمەن جانە الماتى وبلىسىنداعى الاتاۋ قالاسىنىڭ اگلومەراسيالىق ايماعىمەن ءوزارا بايلانىسىن ەسەپكە الۋعا ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. باس جوسپاردى تۇزەتۋ جاسىل بەلدەۋدى ناقتى بەكىتىپ، كەڭەيتەدى، ءال-فارابي داڭعىلىنان جوعارى، سۋ قورعاۋ جانە سەيسميكالىق ءقاۋىپتى ايماقتارداعى قۇرىلىستى شەكتەيدى. باس جوسپاردىڭ شەشىمدەرى تۇرعىنداردىڭ نەگىزگى سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرەدى: تۇرعىن ءۇي قايدا ورنالاسادى، مەكتەپتەر، بالاباقشالار، مەديسينالىق مەكەمەلەر، قوعامدىق كولىك، جاسىل جانە قوعامدىق كەڭىستىكتەر قانشالىقتى قولجەتىمدى بولادى، ينجەنەرلىك جەلىلەر قالاي داميدى جانە قانداي اۋماقتاردى شامادان تىس قۇرىلىستان ساقتاۋ قاجەت»، — دەدى بەيبىت شاحانوۆ.
قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى جوبانىڭ ءبىرىنشى باسىمدىعى — الماتىنىڭ تابيعي نەگىزىن ساقتاۋ ەكەنىن اتاپ ءوتتى. تاۋ بوكتەرلەرىنىڭ لاندشافتتارىن، سۋ رەسۋرستارىن جانە كوگالداندىرىلعان اۋماقتاردى قورعاۋ، سونداي-اق قالانىڭ ۇزدىكسىز ەكولوگيالىق قاڭقاسىن قالىپتاستىرۋ كوزدەلەدى. ونىڭ نەگىزىن تاۋ بوكتەرلەرى، وزەن اڭعارلارى، ساياباقتار مەن سكۆەرلەر قۇرايدى. ولاردى ءبىرتۇتاس جۇيە رەتىندە دامىتۋ قالانىڭ ەكولوگيالىق جاعدايىن جاقسارتۋعا، تابيعي بايلانىستاردى ساقتاۋعا جانە تۇرعىندار ءۇشىن دەمالىس ورىندارىنىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
«تابيعي شەكتەۋلەر، سەيسميكالىق ميكروايماقتاۋ ناتيجەلەرى جانە سۋ قورعاۋ ايماقتارىن ساقتاۋ تالاپتارى جاڭا قۇرىلىس پەن ينفراقۇرىلىمدى ورنالاستىرۋ كەزىندە ەسكەرىلەتىن بولادى. قالانى دامىتۋ تابيعي الەۋەتتى قىسقارتۋ ەسەبىنەن ەمەس، ونى ساقتاۋ جانە قالپىنا كەلتىرۋ ارقىلى ءجۇرۋى ءتيىس»، — دەدى بەيبىت شاحانوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا، جوبا الماتىنى دامىتۋدىڭ بەس نەگىزگى اۋماقتى بىرىكتىرەتىن پوليسەنترلىك مودەلىن ساقتايدى جانە ناقتىلايدى: «تاريحي ورتالىق»، «شىعىس قاقپا»، «سولتۇستىك»، «وڭتۇستىك-باتىس» جانە «باتىس».
«ءبىزدىڭ مىندەتىمىز — جۇمىس ورىندارىن، قىزمەتتەردى، الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىمدى جانە قوعامدىق فۋنكسيالاردى قالا اۋداندارى اراسىندا بىركەلكى ءبولۋ، تۇرعىندار كۇندەلىكتى ومىرگە قاجەتتى نەگىزگى مۇمكىندىكتەردى تۇراتىن جەرىنە جاقىن الۋى ءۇشىن. بۇل كۇندەلىكتى قالانىڭ ءبىر شەتىنەن ەكىنشى شەتىنە قاتىناۋدى قىسقارتىپ، ورتالىق ماگيسترالدارداعى جۇكتەمەنى ازايتادى. تاريحي ورتالىق ءوزىنىڭ مادەني جانە ساۋلەتتىك بىرەگەيلىگىن ساقتاي وتىرىپ، ارتىق كولىكتىك جانە فۋنكسيونالدىق جۇكتەمەدەن بىرتىندەپ بوساۋى ءتيىس»، — دەپ قوستى ول.
جاڭارتىلعان قۇجات وزەكتى دەرەكتەرگە نەگىزدەلگەن جانە ەكولوگيالىق، سەيسميكالىق، كولىكتىك، الەۋمەتتىك جانە ينفراقۇرىلىمدىق شەكتەۋلەردى ەسكەرە وتىرىپ، قالانى تەڭگەرىمدى دامىتۋعا باعىتتالعان.