عالىمدار جۇلدىزداردىڭ اسا ءماسسيۆتى قارا قۇردىمدارعا قايتالاپ جاقىنداۋى كەزىندە نەگە ولاردىڭ جارقىراۋى ازاياتىنىن انىقتادى، دەپ حابارلايدى infohub.kz.

سيراكۋز ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ استروفيزيكتەرى جۇلدىزداردىڭ اسا ءماسسيۆتى قارا قۇردىمدارعا قايتالاپ جاقىنداۋى كەزىندە پايدا بولاتىن جارىق جارقىلدارىنىڭ جۇمباق سونۋىنە تۇسىنىكتەمە تاپتى. ولاردىڭ زەرتتەۋ ناتيجەلەرى «The Astrophysical Journal» عىلىمي جۋرنالىندا جاريالاندى.

دوكتورانت انانيا باندوپادحيايدىڭ جەتەكشىلىگىمەن جانە ەريك كوفليننىڭ قاتىسۋىمەن زەرتتەۋ توبى جۇلدىزداردىڭ ءىشىنارا تولقىندىق جويىلۋ قۇبىلىسىن زەرتتەدى. كەيدە جۇلدىز بىردەن جويىلمايدى، قارا قۇردىمنىڭ وربيتاسىندا قالىپ، ءار جاقىنداعان سايىن ماسساسىنىڭ ءبىر بولىگىن جوعالتادى. الايدا كەيبىر جۇيەلەردە ماتەريانىڭ جويىلۋىنان پايدا بولاتىن جارقىلدار بىرتىندەپ ءسونىپ، مۇنى كومپيۋتەرلىك مودەلدەر ارقىلى ۇزاق ۋاقىت ءتۇسىندىرۋ مۇمكىن بولمادى.

عالىمدار نەگىزگى فاكتور جۇلدىزدىڭ قارا قۇردىمعا تۇسكەنگە دەيىنگى ءوز وسىنەن اينالۋ جىلدامدىعىنىڭ جوعارى بولۋى ەكەنىن انىقتادى. جىلدام اينالۋ كەيىنگى جاقىنداۋلاردا ماتەريا اعىنىنىڭ كۇرت ۇدەۋىنە جول بەرمەيدى. ناتيجەسىندە شىعارىلاتىن ماتەريالدىڭ ماسساسى ازايىپ، جارقىلداردىڭ قارقىندىلىعى تومەندەيدى. وتە جىلدام اينالۋ جانە جاقىن وربيتا جۇلدىزدىڭ حيللس مەحانيزمى بويىنشا قوس جۇيەدەن ەرتەرەك تارتىپ الىنعانىمەن تۇسىندىرىلەدى.