قىتايدىڭ ءىرى قۇرىلىس كومپانيالارىنىڭ ءبىرى Evergrande كومپانياسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشىسى حۋەي كا يان ءومىر بويىنا باس بوستاندىعىنان ايىرىلىپ، بارلىق جەكە مۇلكى تاركىلەندى. بۇل تۋرالى infohub.kz سايتى حابارلايدى.
67 جاستاعى حۋەي كا يان ءبىر كەزدەرى Forbes جۋرنالىنىڭ مالىمەتىنشە، قىتايدىڭ ەڭ باي ادامى اتانعان. 2017 جىلى ونىڭ بايلىعى 42،5 ميلليارد دوللاردى (31،2 ميلليارد فۋنت ستەرلينگ) قۇراعان. ءساۋىر ايىندا ول سەگىز ايىپتاۋ بويىنشا كىناسىن مويىنداعان. ولاردىڭ قاتارىندا قاراجاتتى تەرىس پايدالانۋ، قارجىلىق الاياقتىق، زاڭسىز قوعامدىق سالىمدار قابىلداۋ، زاڭسىز نەسيە بەرۋ، باعالى قاعازداردى الاياقتىقپەن شىعارۋ جانە پاراقورلىق بار.
حۋەي نەگىزىن قالاعان Evergrande Group كومپانياسىنا 8،8 ميلليارد يۋان (950 ميلليون فۋنت ستەرلينگ) ايىپپۇل سالىنعان، ال ونىڭ قۇرىلىس بولىمشەسىنە 7 ميلليارد يۋان ايىپپۇل تولەنگەن. بۇل تۋرالى قىتايدىڭ مەملەكەتتىك باق-تارى حابارلادى.
حۋەيگە قاتىستى ۇكىم Evergrande كومپانياسىنىڭ قارىز داعدارىسىنا بايلانىستى. بۇل داعدارىس جۇڭگو ۇكىمەتى الەمدەگى ەكىنشى ءىرى ەكونوميكانى جىلجىمايتىن م ۇلىك سەكتورىنا تاۋەلدىلىگىن ازايتۋعا تىرىسقان كەزدە ەلدى ءدۇر سىلكىندىردى. وتكەن جىلى گونكونگ قور بيرجاسىنان دەلىستينگتەن وتكەن Evergrande كومپانياسى ءوزىنىڭ 300 ميلليارد دوللارلىق مىندەتتەمەلەرىنىڭ كوپشىلىگى بويىنشا دەفولتقا ۇشىراعان.
قىتايدىڭ وڭتۇستىگىندەگى شەنچجەن قالالىق حالىق ورتالىق سوتىنىڭ ۇكىمىندە 2016-2021 جىلدار ارالىعىندا حۋەي «مەملەكەت زاڭدارىن بۇزىپ، اكتيۆتەردى جاساندى تۇردە كوتەرۋ جانە مىندەتتەمەلەردى جاسىرۋ ءۇشىن تۇراقتى جانە اۋقىمدى قارجىلىق الاياقتىق ادىستەرىن قولدانعان» دەلىنگەن. سوت حۋەيدىڭ ارەكەتتەرى «سوسياليستىك نارىقتىق ەكونوميكا ءتارتىبىن ەلەۋلى تۇردە بۇزعانىن» جانە «وتە اۋىر ەكونوميكالىق شىعىنعا اكەلگەنىن» اتاپ ءوتتى.
سونىمەن قاتار، بەيسەنبى كۇنى Evergrande-گە قاتىستى 50-دەن استام ادامعا ۇكىم شىعارىلدى. ولاردىڭ باس بوستاندىعىنان ايىرۋ مەرزىمدەرى 20 ايدان 18 جىلعا دەيىن.
Evergrande كومپانياسىنىڭ قيىندىقتارى 2020 جىلى جۇڭگو ۇكىمەتى جىلجىمايتىن م ۇلىك كومپانيالارىنا قارىز كولەمىنە شەكتەۋلەر ەنگىزگەن كەزدە باستالدى. بۇل ءداستۇرلى تۇردە قىتايدىڭ ءجىو-نىڭ تورتتەن ءبىر بولىگىن نەمەسە ۇشتەن ءبىر بولىگىن قۇرايتىن قارىزعا نەگىزدەلگەن جىلجىمايتىن م ۇلىك سەكتورىن قۇلدىراتتى. كومپانيالار اقشا تابۋعا ۇمتىلىپ، جەتكىزۋشىلەرگە تولەم جاساي الماي، Covid-19 پاندەمياسى كەزىندە سۇرانىستىڭ السىزدىگىنەن جۇزدەگەن قۇرىلىس جوبالارى توقتاپ قالدى. وسى جىلى جاريالانعان زەرتتەۋگە سايكەس، رەتتەۋشى قىسىم جۇڭگو ەكونوميكاسىنا شامامەن 347 ميلليارد دوللار كولەمىندە باتقان شىعىن اكەلدى.
حۋەيدىڭ كومپانياسى وسى داعدارىستىڭ ورتاسىندا بولدى. Evergrandeء-نىڭ كۇيرەۋى جىلجىمايتىن م ۇلىك سەكتورىنداعى كەڭ اۋقىمدى پروبلەمالاردىڭ سيمۆولى رەتىندە قاراستىرىلادى، بۇل ءالى كۇنگە دەيىن جۇڭگو ەكونوميكاسىنا اۋىر سالماق تۇسىرۋدە.
حەنان پروۆينسياسىنىڭ اۋىلدىق جەرىندە كەدەي وتباسىندا دۇنيەگە كەلگەن حۋەي اجەسىنىڭ قولىندا وسكەن. ول 1996 جىلى Evergrande كومپانياسىن قۇرعان. 2018 جىلى ول جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنا «Evergrande مەن وعان بەرگەن بارلىق نارسە ءۇشىن» العىس ايتقان.