ءيزرايلدىڭ قورعانىس ءمينيسترى يسراەل كاس گازا سەكتورىنان پالەستينالىقتاردى قۋىپ شىعۋ جوسپارىن ماقۇلداۋ ءۇشىن اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپتىڭ قولداۋىنا جۇگىنىپ جاتقانىن مالىمدەدى. بۇل ارەكەت حالىقارالىق دەڭگەيدە سوعىس قىلمىسى رەتىندە كەڭىنەن ايىپتالۋدا.
ءيزرايلدىڭ Ynet اقپارات سايتى مەن Yedioth Ahronoth گازەتى ۇيىمداستىرعان كونفەرەنسيادا سويلەگەن كاس گازاعا قاتىستى «بۇل كوشى-قونسىز تۇپكىلىكتى شەشىم جوق» دەپ مالىمدەدى. ول يزرايل ۇكىمەتى «ولاردى تەڭىز، اۋە جانە بارلىق مۇمكىن جولدارمەن شىعارۋعا دايىن» ەكەنىن ايتتى.
ترامپ 2025 جىلدىڭ باسىندا گازا سەكتورىن اقش باقىلاۋىنا الۋدى تالقىلاعان بولاتىن، بۇل پالەستينالىقتاردى اۋماقتان شىعارۋدى قامتيتىن ەدى، الايدا كەيىن بۇل يدەيادان باس تارتتى. اق ءۇي وتكەن جىلى دايىنداعان 20 تارماقتى بەيبىتشىلىك جوسپارى پالەستينالىقتاردى دەپورتاسيالاۋدى كوزدەمەيدى، بۇل ارەكەت ەتنيكالىق تازارتۋ رەتىندە قاراستىرىلۋى مۇمكىن.
كاس سارسەنبىدە اقش قولداۋى ايماقتىق پىكىردى گازادان پالەستينالىقتاردى ءماجبۇرلى كوشىرۋگە يتەرمەلەي الادى دەپ سەنەتىنىن ءبىلدىردى. ول كورشى ەلدەردىڭ پالەستينالىق بوسقىنداردى قابىلداۋعا كەلىسۋى ءۇشىن ترامپتىڭ ماقۇلداۋى ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. «ولاردى قابىلداۋعا دايىن ءاربىر ەل امەريكانىڭ قولداۋىن قالايدى»، — دەدى ول. «ترامپ ازىرگە بۇل جوسپاردى جويعان جوق، ول مۇزداتتى».
اق ءۇي ءيزرايلدىڭ گازانى ءماجبۇرلى تۇردە حالىقسىزداندىرۋ ۇسىنىستارى بويىنشا ترامپ ءالى دە تالقىلاۋلار جۇرگىزىپ جاتقانى تۋرالى The Guardian-نىڭ سۇراعىنا دەرەۋ جاۋاپ بەرمەدى.
كاس اسىرەسە مىسىردى اتاپ ءوتتى، ونىڭ ايتۋىنشا، مىسىر ۆاشينگتونعا پالەستينالىقتاردى ءماجبۇرلى كوشىرۋگە قارسى لوببي جاساعان. «بۇل جوسپار جويىلعان جوق، ول ۇنەمى تالقىلانۋدا، سونىڭ ىشىندە ءقازىر دە. مەنىڭ ويىمشا، اقىر سوڭىندا ءبارىنىڭ مۇددەسىنە ساي باسقا شەشىم جوق»، — دەدى ول.
بۇل مالىمدەمەلەر يزرايلدە سايلاۋ ناۋقانى قىزعان تۇستا ايتىلىپ وتىر. پرەمەر-مينيستر بينيامين نەتانياحۋ جانە ونىڭ وڭشىل وداقتاستارى پالەستينالىقتارعا قاتىستى ودان دا قاتاڭ شارالاردى تالاپ ەتىپ، سايلاۋشىلاردىڭ نازارىن اۋدارۋعا تىرىسۋدا.
كەيبىر ساياساتكەرلەر اشىق تۇردە ارانداتۋشىلىق پەن قاتىگەزدىك تانىتۋدا. وڭشىل ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك ءمينيسترى يتامار بەن-گۆير ايەلدەر تۇرمەسىنەن X الەۋمەتتىك جەلىسىندە ۆيدەو جاريالاپ، وندا تۇرمەدەگى ناشار جاعدايلارعا ءوزى جاۋاپتى ەكەنىن ايتتى. ءبىر تۇتقىن ولارعا مەديسينالىق كومەك، دۋش قابىلداۋ مۇمكىندىگى جانە تازا كيىم بەرىلمەيتىنىن ايتقاندا، بەن-گۆير: «تۇرمەلەردەگى جاقسى جاعدايلار اياقتالدى. قازىرگى جاعداي وسىنداي، مەن بارىنە تىكەلەي جاۋاپتىمىن. بۇل جاعدايلارعا قۋانىشتىمىن»، — دەپ جاۋاپ بەردى.
نەتانياحۋ سارسەنبىدە گازا سەكتورىنداعى سارى سىزىققا جاقىن ورنالاسقان يزرايلدىك اسكەري بەكەتكە باردى. يزرايل حاماس قارۋسىزدانعانعا دەيىن بۇل سىزىقتان شەگىنبەيتىنىن مالىمدەدى، بۇعان دەيىن توپپەن جاسالعان اتىستى توقتاتۋ كەلىسىمىن جەڭىلدەتۋ ءۇشىن كەزەڭدى تۇردە شەگىنۋگە شاقىرعاندارعا قاراماستان.
«ءبىز اۋماقتى باقىلاپ وتىرمىز جانە وسى سىزىقتا قالامىز»، — دەدى نەتانياحۋ. «ءبىز ماقساتىمىزعا جەتۋ ءۇشىن ءبارىن جاساپ جاتىرمىز — حاماس-تى قارۋسىزداندىرۋ جانە گازانى دەميليتاريزاسيالاۋ. گازا ەندى يزرايلگە ءقاۋىپ توندىرمەيدى».