گاۆايي ارحيپەلاگى 1992 جىلدان بەرى العاش رەت داۋىلدىڭ تىكەلەي سوققىسىنا ۇشىراۋى مۇمكىن. ءبىرىنشى ساناتتاعى «لالا» داۋىلى ارال جاعالاۋىندا كۇش الىپ، تۇرعىنداردى ءقاۋىپتى جاعدايعا دايىندالۋعا شاقىرۋدا، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.

داۋىلدىڭ جىلدامدىعى ساعاتىنا 120 شاقىرىمعا جەتەدى. سەنبى كۇنى ول داۋىل كۇشىنە يە بولدى. ەڭ ناشار سەناري بويىنشا، «ۇلكەن ارالعا» 63 سانتيمەترگە دەيىن جاۋىن-شاشىن ءتۇسىپ، تەڭىز دەڭگەيىنىڭ 1 مەترگە كوتەرىلۋى مۇمكىن. ۇلكەن ارالعا داۋىل تۋرالى ەسكەرتۋ جاريالانسا، ماۋي وكرۋگى، واحۋ، كاۋاي جانە نييحاۋ ارالدارىنا تروپيكالىق داۋىل ەسكەرتۋى بەرىلدى. بيلىك تۇرعىنداردى سۋ تاسقىنى مەن كوشكىن قاۋپىنە دايىن بولۋعا شاقىردى.

داۋىل سەنبى كۇنى ۇلكەن ارالدىڭ وڭتۇستىك شەتىنە جەتىپ، سودان كەيىن باتىسقا قاراي جىلجيدى دەپ كۇتىلۋدە. Associated Press اگەنتتىگىنىڭ مالىمەتىنشە، سوڭعى رەت داۋىل گاۆاييدىڭ ۇلكەن ارالىنا 155 جىل بۇرىن سوققان. دەمالىس كۇندەرى «لالا» باتىسقا قاراي جىلجي وتىرىپ، تروپيكالىق داۋىلعا السىرەۋى مۇمكىن، ال ونىڭ ورتالىعى گاۆاييدىڭ باسقا ارالدارىنىڭ ءدال استىنان وتەدى.

گاۆايي گۋبەرناتورى دجوش گرين تۇرعىنداردى «كەرەمەت سۋ كولەمىنە» دايىن بولۋعا شاقىردى. ول X الەۋمەتتىك جەلىسىندە: «دەمالىس كۇندەرى بۇكىل شتاتتا قاتتى جەل، قاتتى جاڭبىر، سۋ تاسقىنى جانە ءقاۋىپتى تولقىندار بولۋى مۇمكىن»، — دەپ جازدى. ونداعان رەيس توقتاتىلدى. ۇلكەن ارالداعى ەڭ ءىرى اۋەجاي — ەلليسون ونيدزۋكا كونا حالىقارالىق اۋەجايىندا رەيستەردىڭ 40 پايىزى توقتاتىلسا، حيلو حالىقارالىق اۋەجايىندا 80 پايىزى توقتاتىلدى.

ۇلتتىق اۋا رايى قىزمەتى ۇلكەن ارالدىڭ وڭتۇستىك-شىعىسىنداعى ايماقتارعا ەڭ قاتاڭ بولجام جاسادى. «قاتتى جاڭبىر سۋ تاسقىنىنا اكەلىپ، كوپتەگەن ەۆاكۋاسيا مەن قۇتقارۋ جۇمىستارىن قاجەت ەتۋى مۇمكىن»، — دەلىنگەن حابارلامادا. وزەندەر مەن سالالار بىرنەشە جەردە جاعاسىنان اسىپ كەتۋى ىقتيمال. بيلىك تۇرعىنداردى داۋىلعا ەرتە دايىندالۋعا بىرنەشە رەت شاقىردى. Facebook-تەگى جەرگىلىكتى پاراقشالاردا تۇرعىنداردىڭ ۇيلەرىن قورعاۋ ءۇشىن قۇم تولتىرىلعان قاپتار دايىنداپ جاتقانى جانە سەنبى كۇنى تاڭەرتەڭ دۇكەندەردىڭ اشىقتىعىن سۇراپ جاتقانى كورىنەدى.

گاۆايي وكرۋگىنىڭ ازاماتتىق قورعانىس اگەنتتىگى ۇلكەن ارالداعى ءاربىر وكرۋگتە قوعامدىق باسپانالار اشىق ەكەنىن حابارلادى. «ءقازىر ءسىز داۋىلعا دايىندىقتى اياقتاپ، باسپانا جوسپارىنا نازار اۋدارۋىڭىز كەرەك»، — دەلىنگەن اگەنتتىكتىڭ X-تەگى حابارلاماسىندا. 1992 جىلى گاۆاييدى سوققان سوڭعى داۋىل — ءتورتىنشى ساناتتاعى قۋاتتى «ينيكي» داۋىلى كاۋاي ارالىنىڭ وڭتۇستىك جاعالاۋىنا جەتىپ، التى ادامنىڭ ولىمىنە جانە 3 ميلليارد دوللار شىعىنعا اكەلگەن ەدى.

سوڭعى جىلدارى اقش-تا داۋىل ماۋسىمى سالىستىرمالى تۇردە تىنىش ءوتتى. سوڭعى ءىرى داۋىل — 2024 جىلدىڭ قازان ايىندا فلوريداعا سوققان ءۇشىنشى ساناتتاعى «ميلتون» داۋىلى بولدى. ۇلتتىق مۇحيت جانە اتموسفەرا اكىمشىلىگى 2026 جىلى داۋىل ماۋسىمىنىڭ قالىپتىدان تومەن بولۋ ىقتيمالدىعىن 55 پايىز دەپ بولجاپ وتىر. ەۋروپالىق وداقتىڭ كليماتتىق مونيتورينگ قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنشە، وتكەن ايدا الەمدىك مۇحيتتار شىلدە ايىنداعى ەڭ جوعارى تەمپەراتۋرانى تىركەدى. بۇل رەكوردتىق تەمپەراتۋراعا تىنىق مۇحيتىنداعى ەل-نينو قۇبىلىسىنىڭ دامۋى ءىشىنارا اسەر ەتتى. كوپەرنيك كليماتتىق وزگەرىس قىزمەتىنىڭ دەرەكتەرى بويىنشا، بۇل جاھاندىق دەڭگەيدەگى ەڭ جىلى شىلدە ايلارىنىڭ ءبىرى بولىپ، تەمپەراتۋرا ونەركاسىپكە دەيىنگى دەڭگەيدەن 1،47 گرادۋسقا جوعارى بولدى.