ليۆان پارلامەنتى سەيسەنبىدە ءولىم جازاسىن جويۋ تۋرالى داۋىس بەرىپ، اراب الەمىندە بۇل جازانى اۋىر ەڭبەكپەن ءومىر بويى باس بوستاندىعىنان ايىرۋمەن الماستىرعان العاشقى ەل بولدى. بۇل تۋرالى infohub.kz حابارلايدى.
جەرورتا تەڭىزى جاعالاۋىنداعى شاعىن ەل 2004 جىلدىڭ قاڭتارىنان بەرى ءولىم جازاسىن قولدانۋعا رەسمي ەمەس موراتوري ساقتاپ كەلەدى. الايدا سودان بەرى ونداعان ءولىم جازاسى ۇكىمدەرى شىعارىلدى، ءبىراق كەيىن ولار توقتاتىلدى نەمەسە جەڭىلدەتىلدى.
ليۆان پارلامەنتىنىڭ 128 دەپۋتاتىنىڭ كوپشىلىگى ءولىم جازاسىن جويۋدى قولداپ داۋىس بەردى، تەك «حەزبوللا» پارتياسىنىڭ پارلامەنتتىك توبى قارسى بولدى. پارلامەنتتە بولعان ادىلەت ءمينيسترى ادەل ناسسار بۇل ەل ءۇشىن «تاريحي قادام» ەكەنىن ايتتى. ءموراتوريدى رەسمي تۇردە بەكىتۋدى نەمەسە ءولىم جازاسىن تولىعىمەن جويۋدى تالاپ ەتىپ كەلگەن قۇقىق قورعاۋ ۇيىمدارى دا داۋىس بەرۋدى قۋانىشپەن قارسى الدى.
Human Rights Watch ۇيىمىنىڭ ليۆان بويىنشا زەرتتەۋشىسى رامزي كايس ليۆاننىڭ «ەشقاشان قولدانىلماۋى ءتيىس قاتىگەز جازامەن تۇپكىلىكتى ءۇزىلىس جاساپ جاتقانىن» ايتتى. «ءولىم جازاسى ءوزىنىڭ قاتىگەزدىگى مەن تۇپكىلىكتىلىگىمەن ەرەكشەلەنەدى جانە ول وزبىرلىق، كەمسىتۋشىلىك پەن قاتەلىكتەرگە تولى»، — دەپ قوستى ول.
اۋىر ەڭبەكپەن ءومىر بويى باس بوستاندىعىنان ايىرۋدىڭ قالاي جۇزەگە اسىرىلاتىنى ازىرگە بەلگىسىز، ويتكەنى كەيبىر زاڭ شىعارۋشىلار جاڭا جازانىڭ شارتتارى ءالى انىق ەمەس ەكەنىن ايتتى. ليۆان زاڭناماسىندا اۋىر ەڭبەك قاراستىرىلعان، الايدا سوڭعى جىلدارى ەلدەگى قارجىلىق داعدارىس پەن تۇرمەلەردىڭ شامادان تىس تولىپ كەتۋىنە بايلانىستى ول سيرەك قولدانىلعان.
ءولىم جازاسىنىڭ جويىلۋى پارلامەنتتە 1990 جىلى اياقتالعان 15 جىلدىق ازاماتتىق سوعىستان بەرگى ەڭ ءىرى جالپى امنيستيا زاڭى تالقىلانىپ جاتقان كەزدە بولىپ وتىر. بۇل زاڭ سوتتالعان اسكەريلەندىرىلگەن توپ مۇشەلەرى مەن ەسىرتكى ساتۋشىلاردىڭ جازاسىن جەڭىلدەتۋى نەمەسە ولاردى بوساتۋى مۇمكىن.
يسلامشىل اسكەريلەندىرىلگەن توپتار تاراپىنان قازا تاپقان نەمەسە شابۋىلعا ۇشىراعان ليۆاندىق اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ وتباسى مۇشەلەرى بۇل زاڭعا بىرنەشە رەت نارازىلىق ءبىلدىردى. كەيبىرەۋلەرى كىنالىلەردىڭ جازاسىن جەڭىلدەتۋدىڭ ورنىنا ءولىم جازاسىنا كەسىلگەنىن كورگىسى كەلەتىنىن ايتتى.
«حەزبوللا» بۇل تاريحي داۋىس بەرۋگە بىردەن پىكىر بىلدىرمەدى. ليۆاننىڭ ءارتۇرلى ءدىني ينستيتۋتتارى دا ءۇنسىز قالدى، ولاردىڭ كەيبىر سوت جۇيەلەرىندە ءولىم جازاسى زاڭدى دەپ سانالادى.