ليۆان پرەزيدەنتى جوزەف اۋن اق ۇيدە امەريكاندىق ارىپتەسى دونالد ترامپپەن كەزدەستى. بۇل اقش دەلدالدىعىمەن ءجۇرىپ جاتقان يزرايل مەن «حەزبوللا» اراسىنداعى اتىستى توقتاتۋ ارەكەتتەرىنىڭ جاڭا كەزەڭى بولىپ وتىر، دەپ حابارلايدى infohub.kz.
ترامپتىڭ شاقىرۋىمەن ساپارعا شىققان اۋن سەنبى كۇنى ۆاشينگتونعا جەتتى. ول كەلەسى اپتادا اقش پرەزيدەنتى جانە باسقا دا لاۋازىمدى تۇلعالارمەن كەزدەسىپ، اتىستى توقتاتۋدى بەكىتۋ، يزرايل اسكەرلەرىن وڭتۇستىك ليۆاننان اكەتۋ جانە بۇكىل ەلدە قاۋىپسىزدىك پەن تۇراقتىلىقتى ورناتۋ ماسەلەلەرىن تالقىلايدى. بۇل تۋرالى ليۆان پرەزيدەنتىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى مالىمدەدى.
كەزدەسۋدە سونداي-اق ليۆان مەملەكەتىنىڭ بيلىگىن بۇكىل ەل اۋماعىنا تاراتۋ ماسەلەسى تالقىلاندى. ايتا كەتەيىك، بۇل — 2009 جىلى ميشەل سۋلەيماننىڭ سول كەزدەگى اقش پرەزيدەنتى باراك وبامامەن كەزدەسكەننەن بەرى ليۆان باسشىسىنىڭ ۆاشينگتونعا جاساعان العاشقى ساپارى.
بۇل ساپار ليۆان مەن يزرايل وكىلدەرىنىڭ ريمدە اقش دەلدالدىعىمەن وتكەن كەزدەسۋدەن بىرنەشە كۇن وتكەن سوڭ جۇزەگە اسىپ وتىر. اقش شەنەۋنىكتەرىنىڭ ايتۋىنشا، تاراپتار وڭتۇستىك ليۆاندا «سىناق ايماقتارىن» قۇرۋدىڭ كەلەسى قادامدارىنا كەلىسكەن. بۇل ايماقتاردا يزرايلدىك اسكەرلەر بىرتىندەپ شىعا باستايدى، ال ليۆان ارمياسى قاۋىپسىزدىكتى ءوز باقىلاۋىنا الادى.
سىناق ايماقتارى ماۋسىمدا قول جەتكىزىلگەن نەگىزدەمەلىك كەلىسىمنىڭ ءبىر بولىگى بولىپ تابىلادى. بۇل كەلىسىم ءيزرايلدىڭ وڭتۇستىك ليۆانداعى اسكەري قاتىسۋىن بىرتىندەپ اياقتاۋعا باعىتتالعان. دەگەنمەن، كەلىسىمدە يزرايلدىك كۇشتەردىڭ كەتۋىنىڭ ناقتى مەرزىمى بەلگىلەنبەگەن. ونىڭ ورنىنا، اسكەردى شىعارۋ «حەزبوللا» مەن باسقا دا قارۋلى توپتاردىڭ قارۋسىزدانۋىمەن بايلانىستىرىلعان. «حەزبوللا» بۇل شارتتى قابىلداماي وتىر.
كەلىسسوزدەر جالعاسىپ جاتقانىمەن، يزرايلدىك كۇشتەر شەكارا بويىنداعى 10 شاقىرىمدىق «قاۋىپسىزدىك ايماعىندا» قالىپ، اۋە شابۋىلدارىن جالعاستىرۋدا. ليۆان مەملەكەتتىك ب ا ق سەنبى كۇنى تير جانە ناباتيا ايماقتارىنداعى شەكارا ماڭىنداعى ەكى ەلدى مەكەنگە يزرايلدىك جاڭا شابۋىلدار جاسالعانىن حابارلادى.
يزرايل اسكەريلەرى تيبنيت ماڭىندا «حەزبوللا» درونىن انىقتاعان سوڭ، ونىڭ ۇياسىنا سوققى بەرگەنىن مالىمدەدى. ولاردىڭ ايتۋىنشا، بۇل اتىستى توقتاتۋ كەلىسىمىن بۇزۋ بولىپ سانالادى. «حەزبوللا» بۇل جايلى دەرەۋ پىكىر بىلدىرگەن جوق. يزرايل شەنەۋنىكتەرى «حەزبوللا» قارۋلى كۇيدە قالعانشا ءوز اسكەرلەرىنىڭ قاۋىپسىزدىك ايماعىندا قالاتىنىن ايتادى.
«حەزبوللا» كەلىسسوزدەردى دە، نەگىزدەمەلىك كەلىسىمدى دە قابىلداماي، قارۋسىزدانۋ تالاپتارىنان باس تارتىپ وتىر. توپتىڭ مالىمدەۋىنشە، تەك يران تاراپىنان كەلەتىن قىسىم عانا سوعىستى اياقتاپ، ءيزرايلدى ليۆاننان شىعارا الادى.
سوڭعى سوعىس 2023 جىلدىڭ قازانىندا گازادا يزرايل گەنوسيدى باستالعاننان كەيىن يزرايل مەن «حەزبوللا» اراسىنداعى ايلارعا سوزىلعان شەكارالىق قاقتىعىستاردان تۋىندادى. ناۋرىز ايىندا اقش پەن يزرايل يرانعا شابۋىل جاساعاننان كەيىن قاقتىعىس تولىق اۋقىمدى سوعىسقا ۇلاستى. ءقازىر اتىستى توقتاتۋ كۇشىنە ەنگەنىمەن، يزرايلدىك اسكەرلەر وڭتۇستىك ليۆاننىڭ كەيبىر بولىكتەرىندە قالىپ، ۇزاق مەرزىمدى رەتتەۋ بويىنشا كەلىسسوزدەر جالعاسىپ جاتقان سايىن مەزگىل-مەزگىل سوققىلار بەرۋدە.
ليۆان دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ دەرەگىنشە، ناۋرىزدان بەرى ءيزرايلدىڭ ليۆانعا قارسى سوعىسى سالدارىنان 4000-نان استام ليۆاندىق قازا تاۋىپ، ميلليوننان استام ادام بوسقىنعا اينالعان.