نيگەريادا كەلەر جىلعى قاڭتاردا وتەتىن پرەزيدەنتتىك سايلاۋ ناۋقانى سارسەنبىدە رەسمي تۇردە باستالدى. قازىرگى پرەزيدەنت بولا تينۋبۋ قايتا سايلانۋعا ۇمىتكەر، ال وپپوزيسيا ءبىرتۇتاس ەمەس. افريكاداعى ەڭ حالىق كوپ مەملەكەتتە سايلاۋ ەكونوميكالىق جانە قاۋىپسىزدىك داعدارىستارى اياسىندا وتەدى، بۇل سايلاۋشىلاردىڭ تينۋبۋ ۇكىمەتىنە نارازىلىعىن تۋدىرىپ وتىر. پرەزيدەنتتىك داۋىس بەرۋ قاڭتاردىڭ 16-سىنا جوسپارلانعان، پارلامەنتتىك سايلاۋمەن قاتار وتەدى، ال گۋبەرناتورلىق سايلاۋ اقپاننىڭ 6-سىندا وتەدى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
تينۋبۋعا 18 وپپوزيسيالىق ۇمىتكەر قارسى تۇر، ءبىراق ساراپشىلار ءۇش ادامنىڭ باسەكەسى بولادى دەپ بولجايدى. ولاردىڭ قاتارىندا 2023 جىلى ونى جەڭە الماعان ەكى نەگىزگى قارسىلاسى بار: افريكالىق دەموكراتيالىق كونگرەستەن بۇرىنعى ۆيسە-پرەزيدەنت اتيكۋ ابۋباكار جانە نيگەريا دەموكراتيالىق كونگرەسىنەن بۇرىنعى گۋبەرناتور پيتەر وبي. وبي ءوزىنىڭ جاستار اراسىنداعى تانىمالدىلىعىمەن سوڭعى سايلاۋدا كۇتپەگەن ناتيجە كورسەتكەن ەدى. تاريحي تۇرعىدان العاندا، نيگەرياداعى پرەزيدەنتتىك سايلاۋدا بىرنەشە ءىرى وپپوزيسيالىق ۇمىتكەر بولعان كەزدە بيلەۋشى پارتيانىڭ جەڭۋ مۇمكىندىگى جوعارى بولادى.
تينۋبۋ جاستار اراسىندا تانىمال ەمەس. ول 2023 جىلى پرەزيدەنت بولىپ سايلانعاندا، ازاماتتارعا دەموكراتيالىق جەتىستىكتەر اكەلەمىن دەپ ۋادە بەرگەن ەدى. الايدا سىنشىلار ونىڭ ءۇمىتتى اقتاماعانىن ايتادى. ونىڭ ءىرى ەكونوميكالىق رەفورمالارى مەن ولاردىڭ ناشار جۇزەگە اسىرىلۋى باعانىڭ وسۋىنە اكەلىپ، ەلدەگى ەڭ اۋىر ەكونوميكالىق قيىندىقتاردى تۋدىردى. وسىعان قاراماستان، ساراپشىلار وپپوزيسيانىڭ ءبولىنۋى تينۋبۋعا 2023 جىلعىداي جەڭىسكە جەتۋ مۇمكىندىگىن ارتتىرادى دەپ ەسەپتەيدى. سول جىلى ول بىرنەشە ءىرى وپپوزيسيالىق ۇمىتكەردى جەڭگەنىمەن، سايلانعان پرەزيدەنتتەر اراسىنداعى ەڭ تومەن داۋىس پايىزىن جينادى، بۇل ونىڭ تانىمالدىلىعىنىڭ تومەندىگىن كورسەتتى.
2025 جىلى اتيكۋ مەن وبي باستاعان وپپوزيسيالىق كواليسيا قۇرىلعان ەدى، ءبىراق ول ىسكە اسپاي قۇلادى. «سايلاۋشىلار ۇكىمەتتىڭ ينفلياسيا، قاۋىپسىزدىك جانە جۇمىسسىزدىق ماسەلەلەرىن شەشۋىنە وتە نارازى، ءبىراق بيلىككە قارسى داۋىستار بولىنگەندىكتەن، پرەزيدەنتتىڭ مۇمكىندىگى جوعارى»، — دەيدى SBM Intelligence كومپانياسىنىڭ سەرىكتەسى يكەمەسيت ەففيونگ.
پرەزيدەنت ءوز بازاسىن نىعايتتى. ول بۇرىنعى وپپوزيسيالىق تۇلعالاردىڭ ءوز پارتياسىنا ءوتۋى ارقىلى قولداۋىن كۇشەيتتى. ءقازىر نيگەريانىڭ 36 گۋبەرناتورىنىڭ 31ء-ى ونىڭ بيلەۋشى پارتياسىنىڭ مۇشەلەرى. بۇل جاعداي ءبىرپارتيالىق مەملەكەت ءقاۋپىن تۋدىردى، ءبىراق ۇكىمەت بۇل ايىپتاۋلاردى جوققا شىعاردى. ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە، گۋبەرناتورلاردىڭ اۋىسۋى تينۋبۋعا ءتيىمدى بولۋى مۇمكىن، ويتكەنى ولار جەرگىلىكتى سايلاۋ كوميسسيالارىنا ىقپال ەتە الادى.
تينۋبۋ اكىمشىلىگىنىڭ باسىندا ەكونوميكالىق رەفورمالار جاسادى. 2023 جىلى قىزمەتكە كىرىسكەندە ول ونداعان جىلدار بويى قولدانىلعان جانارماي سۋبسيدياسىن الىپ تاستادى، كەيىن ۇلتتىق ۆاليۋتا نايرانىڭ باعامىن ەركىن قالقىمالى رەجيمگە اۋىستىردى، بۇل ونىڭ قۇنسىزدانۋىنا اكەلدى. بۇل باتىل رەفورمالار، تينۋبۋ ۇكىمەتىنىڭ ايتۋىنشا، ەكونوميكانى قۇتقارىپ، مەملەكەتكە قوسىمشا قاراجات اكەلدى، ءبىراق ينفلياسيانىڭ وسۋىنە سەبەپ بولدى.
نيگەرياداعى قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرى دە جالعاسۋدا: جاپپاي ۇرلاۋ مەن ولتىرۋلەر كوبەيىپ، زورلىق-زومبىلىق بۇرىن تىنىش بولعان ايماقتارعا دا تارادى. «جاعداي قانشالىقتى ناشار بولسا دا، تينۋبۋ ءبارىبىر جەڭەدى، ويتكەنى ولار بىرىكپەيدى»، — دەيدى ابۋدجا تۇرعىنى دجۋليەت ونا، وپپوزيسيالىق ۇمىتكەرلەردىڭ ءبىرتۇتاس مايدان قۇرا الماۋىن ايتىپ.