قولدانبالى ساياساتتانۋ جانە حالىقارالىق زەرتتەۋلەر ورتالىعىنىڭ جەتەكشىسى ايدار امرەبايەۆ كوشى-قون ساياساتىن كەلۋشىلەر سانىمەن عانا ەمەس، ولاردىڭ ەل ەكونوميكاسى مەن قوعامدىق ومىرىنە قوسقان ۇلەسىمەن باعالاۋدى ۇسىندى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
عالىمنىڭ ايتۋىنشا، قازاقستان ونداعان جىلدار بويى ەتنيكالىق قازاقتاردى تاريحي وتانىنا قايتارۋمەن اينالىسىپ كەلەدى. تاۋەلسىزدىك جىلدارى ەلگە شامامەن 1،165 ملن ادام كەلدى. تەك 2025 جىلى عانا قانداس مارتەبەسىن 16 805 ادام الدى.
امرەبايەۆ بۇگىندە مەملەكەت بۇل پروسەستىڭ ەكونوميكالىق قۇرامداس بولىگىن دە ەسكەرۋگە تىرىساتىنىن اتاپ ءوتتى. قونىس اۋدارۋشىلار جۇمىس كۇشى قاجەت وڭىرلەرگە جىبەرىلەدى. وتكەن جىلى كۆوتا بويىنشا ول جاققا 2 309 ادام كوشىپ باردى.
سونىمەن قاتار، قازاقستاننىڭ كوشى-قون ساياساتى بىرتىندەپ وزگەرۋدە. ەندى سۇرانىسقا يە ءبىلىمى مەن تاجىريبەسى بار ادامداردى تارتۋ تۋرالى دا ءسوز بولىپ وتىر.
ول بيىلعى ساۋىردە پرەزيدەنت كوشى-قون ساياساتىن جەتىلدىرۋ تۋرالى جارلىققا قول قويعانىن ەسكە سالدى. بۇل جارلىق «التىن ۆيزانى» ەنگىزۋدى كوزدەيدى. ول قازاقستاندا جۇمىس ىستەپ، جاڭا جوبالاردى دامىتا الاتىن ينۆەستورلار، كاسىپكەرلەر مەن بىلىكتى ماماندار ءۇشىن جاعدايدى جەڭىلدەتۋى ءتيىس.
«بۇل ابدەن تۇسىنىكتى ءتاسىل. جاقسى ماماندار مەن كاسىپكەرلەر ءۇشىن بۇگىندە كوپتەگەن ەل باسەكەلەسۋدە. قازاقستانعا ينجەنەرلەر، باعدارلاماشىلار، عالىمدار، دارىگەرلەر، كاسىپكەرلەر مەن ينۆەستورلار قاجەت. سوندىقتان كوشى-قوندى باعالاۋ كەزىندە كەلگەن ادامداردىڭ سانىنا عانا ەمەس، ولاردىڭ ەل ەكونوميكاسى مەن قوعامدىق ومىرىنە قالاي ەنەتىنىنە دە نازار اۋدارۋ ماڭىزدى»، — دەپ جازدى امرەبايەۆ.
ونىڭ دەرەگىنشە، 2025 جىلى كەلگەن ەڭبەككە قابىلەتتى قانداستاردىڭ 15%-ى جوعارى ءبىلىمدى، 27،5%-ى ورتا ارناۋلى، ال 51،2%-ى جالپى ورتا ءبىلىمدى بولعان. بۇل دەرەكتەر ءبىلىم، جۇمىسقا ورنالاسۋ جانە بەيىمدەلۋ ماسەلەلەرىنىڭ شىنىمەن ماڭىزدى ەكەنىن كورسەتەدى.
«ءسويتىپ، بۇگىندە قازاقستان كوشى-قون ساياساتىنىڭ ەكى باعىتىن بىردەي دامىتىپ وتىر. ءبىر جاعىنان، ەل تاريحي وتانىنا ورالاتىن ەتنيكالىق قازاقتاردى قابىلداۋدى جالعاستىرۋدا. ەكىنشى جاعىنان، قازاقستان ءارتۇرلى ەلدەردەن مامانداردى، كاسىپكەرلەر مەن ينۆەستورلاردى تارتقىسى كەلەدى. تۇپتەپ كەلگەندە، ناتيجە ماڭىزدى. ەگەر ادام كەلىپ، بيزنەس قۇرسا، جۇمىس ورىندارىن اشسا، عىلىممەن اينالىسسا نەمەسە جاڭا تەحنولوگيالار اكەلسە، بۇل ەلدىڭ دامۋىنا قوسىلعان ۇلەس بولادى. جاڭا كوشى-قون ساياساتىنىڭ تيىمدىلىگىن ءدال وسىنداي ناتيجەلەر بويىنشا باعالاۋ كەرەك»، — دەپ قورىتىندىلادى ساياساتتانۋشى.