شري-لانكا سوتى 2019 جىلى 270 ادامنىڭ ءومىرىن قيىپ، 500-دەن استام ادامدى جاراقاتتاعان پاسحا تەراكتىلەرىن ۇيىمداستىردى دەپ ايىپتالعان ناۋفەر ءماۋلاۋي ءىسى بويىنشا ۇكىم شىعارۋعا دايىندالىپ وتىر. ونىمەن بىرگە تاعى 23 ادامعا ۇيلەستىرىلگەن سۋيسيدتىك جارىلىستاردى جوسپارلاۋعا جانە جۇزەگە اسىرۋعا قاتىسى ءۇشىن ۇكىم جاريالانادى. پاسحا ليتۋرگياسى ءوتىپ جاتقان بىرنەشە شىركەۋ مەن ءۇش ليۋكس قوناقۇيگە جاسالعان شابۋىل — 2009 جىلى ازاماتتىق سوعىس اياقتالعاننان بەرگى شري-لانكا باسىنان وتكەرگەن ەڭ قاندى تەراكتى بولدى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
توعىز سۋيسيدتىك بومبالاۋشىنىڭ سەرىكتەستەرى مەن تۋىستارىنا ادام ءولتىرۋ، تەرروريزمگە قاستاندىق جاساۋ جانە اتىس قارۋىن يەلەنۋ سياقتى 23 000-نان استام ايىپ تاعىلدى.
ايىپتاۋشى تاراپ ءماۋلاۋيدى شابۋىلداردىڭ باستى ۇيىمداستىرۋشىسى دەپ اتاپ، ونىڭ ءوز ءرولىن مويىنداعان ەرىكتى تۇردەگى مويىنداۋىن سوتقا ۇسىندى. سوت مويىنداۋدى قابىلدادى. الايدا كەيىن ءماۋلاۋي ءىستى قاراعان ءۇش سۋديادان قۇرالعان القاعا قول قويعان قۇجاتىنىڭ مازمۇنى كورسەتىلمەگەنىن ايتىپ، وزىنە تاعىلعان ايىپتاردى جوققا شىعاردى.
ايىپتاۋ تاراپىنىڭ پايداسىنا 2 300-دەن استام ادام كۋالىك بەردى. سونداي-اق جارىلعىش زاتتار، قىلىشتار مەن اتىس قارۋىن قوسا العاندا، 2 076 زاتتاي دالەلدەمە ۇسىنىلدى.
شابۋىلداردان كەيىن شري-لانكا بيلىگى «اقىل-وي قىزمەتىنىڭ ءىرى ولقىلىعىن» اتاپ كورسەتتى. پارلامەنت ءۇندىستاننان كەلگەن شابۋىلدار تۋرالى ەسكەرتۋدىڭ ءتيىستى ورگاندارعا دۇرىس جەتكىزىلمەگەنىن ەستىدى.
2023 جىلى جوعارعى سوت ەكس-پرەزيدەنت مايتريپالا سيريسەنانى جارىلىستارعا اكەلگەن ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك اقاۋلارى ءۇشىن جاۋاپتى دەپ تاۋىپ، ونى قۇرباندارعا ميلليونداعان وتەماقى تولەۋگە مىندەتتەدى.
وتكەن ايدا جارىلىستارعا اكەلگەن قىلمىستىق نەمقۇرايلىلىق ءۇشىن ەكى بۇرىنعى جوعارى لاۋازىمدى شەنەۋنىك ءولىم جازاسىنا كەسىلدى. شري-لانكادا ونداعان جىلدىق ءولىم جازاسىن ورىنداۋعا موراتوري بولعاندىقتان، ءولىم جازاسى ادەتتە ءومىر بويى باس بوستاندىعىنان ايىرۋعا اۋىستىرىلادى.
جىلدار بويى شري-لانكالىقتار پاسحا شابۋىلدارىنىڭ قۇرباندارى ءۇشىن ادىلدىك تالاپ ەتىپ، تۇراقتى نارازىلىق شارالارىن وتكىزىپ كەلەدى.
سەيسەنبىدەگى ۇكىم بۇرىنعى بارلاۋ باسشىسى سۋرەش ساللايعا قاتىستى جەكە تەرگەۋ ءجۇرىپ جاتقان كەزدە شىعارىلماق. ساللاي يسلامشىل ەكسترەميستەرمەن بىرلەسىپ جارىلىستاردى ۇيىمداستىردى دەپ ايىپتالىپ وتىر.
بۇل ايىپتاۋلار بريتاندىق Channel 4 تەلەارناسىنىڭ 2023 جىلعى دەرەكتى فيلمىندە ايتىلعاندارمەن ۇندەس. فيلمدە اقپارات تاراتقان كۋاگەرلەردىڭ ايعاقتارى بويىنشا، شابۋىلدار شري-لانكا ساياساتىندا ۇزاق ۋاقىت ۇستەمدىك ەتكەن رادجاپاكسا اۋلەتىنىڭ تانىمالدىلىعىن ارتتىرۋ ءۇشىن جاسالعان.
اقپاندا قاماۋعا الىنعان ساللاي ايىپتاۋلاردى جوققا شىعارادى. 2019 جىلعى شابۋىلداردان كەيىن بىرنەشە اي وتكەن سوڭ يسلامشىل ەكسترەميزمگە قارسى كۇرەس ناۋقانىمەن سايلانعان ەكس-پرەزيدەنت گوتابايا رادجاپاكسا دا ايىپتاۋلاردى جوققا شىعاردى. ەلدەن شىعۋىنا تىيىم سالىنعان رادجاپاكسا جالعاسىپ جاتقان تەرگەۋلەرگە بايلانىستى ىقتيمال قاماۋىنا جول بەرمەۋدى سۇراپ سوتقا جۇگىندى.