سيدنەي تۇرعىنى شەتەلدىك ارالاسۋعا قاتىسى بار دەپ تانىلىپ، ءۇش جارىم جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىرىلدى. 58 جاستاعى الەكساندر چەرگو بەيسەنبى كۇنى ءۇش جىل التى ايعا سوتتالدى. ناۋرىزدا القابيلەر ونى جۇڭگو تىڭشىلارىنا كومەكتەستى دەپ كىنالى دەپ تاپقان بولاتىن. وتەلگەن ۋاقىتىن ەسكەرگەندە، ول قازان ايىندا شارتتى تۇردە مەرزىمىنەن بۇرىن بوساتىلۋعا قۇقىلى. بۇل تۋرالى infohub.kz سايتى حابارلايدى.
جاڭا وڭتۇستىك ۋەلس وكرۋگتىك سوتىنىڭ سۋدياسى كرەيگ سميت بەيسەنبىدە 2022 جىلدىڭ مامىرى مەن جەلتوقسانى ارالىعىندا كاسىپكەر كەن جانە ەۆەلين ەسىمدى قىتايلىق اگەنتتەرگە كومەكتەسىپ جاتقانىن بىلگەنىن ايتتى. ول اۆستراليانىڭ قورعانىس قۇرىلىمى تۋرالى جالعان، كوشىرىلگەن ەسەپتەردى دايىنداعان.
ونىڭ وسى ەكەۋىمەن قارىم-قاتىناسى 2021 جىلدىڭ قاراشاسىندا باستالدى. سول كەزدە اۆستراليالىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار كەڭەسشىسىنە LinkedIn جەلىسىندە ءوزىن قىتايلىق اناليتيكالىق ورتالىقتىڭ وكىلىمىن دەپ تانىستىرعان ايەل حابارلاسقان. ول كەزدە چەرگو قىتايدا تۇرىپ، جۇمىس ىستەپ جۇرگەن. سوت وتىرىسىندا كەن مەن ەۆەليننىڭ جۇڭگو مەملەكەتتىك قاۋىپسىزدىك مينيسترلىگىندە جۇمىس ىستەيتىنىن ول ءبىلۋى ءتيىس بولعانى ايتىلدى.
الايدا سميت چەرگونىڭ سول حابارلامانى وقىعان ساتتەن باستاپ شەتەلدىك دەرجاۆاعا كومەكتەسۋ مۇمكىندىگىنە نەمقۇرايلى قاراعانى دالەلدەنبەگەنىن انىقتادى. «سول باعدارلامادا قىتايلىق بارلاۋ قىزمەتكەرلەرىن تانۋ ءۇشىن نەگە نازار اۋدارۋ كەرەكتىگىن ءبىلۋ قاجەت»، — دەدى سۋديا.
58 جاستاعى اۆستراليالىق اشىق دەرەككوزدەردەگى اقپاراتتى پايدالانىپ، ليتي ءوندىرۋ، گەرمانيا ساياساتى، قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك سياقتى ءتۇرلى تاقىرىپتاردا ەسەپتەر جاساعان. ءسميتتىڭ ايتۋىنشا، ودان اۆستراليانىڭ Quad قاۋىپسىزدىك توبىنا جانە Aukus كەلىسىمىنە قاتىسۋى تۋرالى جەكە اقپاراتتى ىزدەۋ ناقتى تالاپ ەتىلگەن.
سونىمەن قاتار ول بۇرىنعى پرەمەر-مينيستر ءارى جۇڭگو تىلىندە سويلەيتىن كەۆين راددتى قوسا العاندا، ءبىرقاتار ادامدارمەن سۇحبات جۇرگىزگەنىن جالعان مالىمدەگەن. سوت وتىرىسىندا بۇل ايتىلدى.
ەسەپتەر كەنگە نەمەسە ەۆەلينگە جەكە تاپسىرىلعان — كەيدە باسقا ادامدار جوق مەيرامحانالار مەن كافەلەردە. ونىڭ ورنىنا مىڭداعان دوللارعا بالامالى قولما-قول اقشا سالىنعان كونۆەرتتەر بەرىلگەن.
اقپاراتتىڭ ءوزى قۇنسىز بولعانىمەن، القابيلەر چەرگو مەن ونىڭ بايلانىستارى اراسىنداعى قارىم-قاتىناس قۇندى دەگەن ايىپتاۋ تاراپىنىڭ دالەلدەرىن قابىلدادى.
«ونىڭ جاساعانىن تىم كۇردەلى دەپ سيپاتتاۋعا بولمايدى دەپ ەسەپتەيمىن، — دەدى سميت. — ءبىراق ونىڭ ىستەگەن ءىسىنىڭ اۋقىمدىلىعى تۇرعىسىنان بەلگىلى ءبىر كۇردەلىلىك بولدى».
كەن چەرگوعا 2023 جىلدىڭ باسىندا اۆسترالياعا ورالعان كەزدە زەرتتەۋگە ءتيىس سەزىمتال تاقىرىپتاردىڭ «ساتىپ الۋ ءتىزىمىن» دە بەرگەن. الايدا سۋديا چەرگونىڭ وسى تىزىمگە قاتىستى تىڭشىلىق جاساعانى تۋرالى ەشقانداي دالەل جوق ەكەنىن ايتتى.
ءسميتتىڭ تۇپكىلىكتى شەشىمىندە قوعامدى اۆستراليانىڭ ۇلتتىق قاۋىپسىزدىگىنە نۇقسان كەلتىرۋگە ازعىرۋدان ساقتاندىرۋ ماڭىزدى دەپ تانىلدى.


