تامىز ايىندا قازاقستاندىق تەڭگە تۇراقتى نىعايۋدى كورسەتتى. ەكونوميست رۋسلان سۇلتانوۆ ءوزىنىڭ Tengenomika Telegram-ارناسىندا ۇلتتىق ۆاليۋتاعا قىمبات مۇناي مەن سالىق كەزەڭى قولداۋ كورسەتكەنىن ءتۇسىندىردى. ۆاليۋتا 13،1 تەڭگەگە، ياعني شامامەن 2،8%-عا نىعايدى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
Tengenomika اۆتورى تامىز ايى تەڭگە ءۇشىن نىعايۋمەن باستالعانىن اتاپ ءوتتى: اي باسىنداعى ءبىر دوللار ءۇشىن 475،4 تەڭگەدەن 21 تامىزداعى ەڭ تومەنگى ءمان 456،9 تەڭگەگە دەيىن تومەندەدى. سودان كەيىن كۋرس ءىشىنارا كەرى شەگىندى، ءبىراق اي سوڭىندا 462،3 تەڭگە دەڭگەيىندە تۇراقتادى. ناتيجەسىندە ۆاليۋتا 13،1 تەڭگەگە، ياعني 2،8%-عا نىعايدى.
ساراپشى تەڭگەنىڭ نىعايۋىنىڭ ەكى نەگىزگى فاكتورىن اتادى. ءبىرىنشىسى – مۇناي باعاسىنىڭ ءوسۋى. اي باسىندا Brent قۇنى باررەلىنە $80-84 بولسا، 20-21 تامىزدا $92-93-كە كوتەرىلدى. بۇل ءوندىرۋشى كومپانيالار تاراپىنان ۆاليۋتا ۇسىنىسىن ارتتىرىپ، ەكسپورتتىق ءتۇسىم بويىنشا كۇتۋلەردى جاقسارتتى.
سونداي-اق كۋرستىڭ وزگەرۋىنە 25 تامىزعا دەيىن ققس تولەۋگە بايلانىستى سالىق كەزەڭى اسەر ەتتى. سالىقتاردى تولەۋ ءۇشىن ەكسپورتتاۋشىلار مەن ءىرى بيزنەسكە تەڭگە قاراجاتى قاجەت بولدى، بۇل ولاردىڭ ۆاليۋتانى كونۆەرتاسيالاۋىن ىنتالاندىردى. مىسالى، دوللار 21 تامىزدا ەڭ تومەنگى ءمان 456،9 تەڭگەگە تۇسكەندە، سالىق تولەۋ اياقتالۋعا جاقىنداعاندا ساۋدا كولەمى انومالدى $671،3 ملن-عا جەتتى، ال وپەراسيالار نەگىزىنەن شەتەل ۆاليۋتاسىن ساتۋ جاعىندا ءجۇردى.
سالىق كەزەڭى اياقتالعاندا جانە مۇناي باعاسى قايتا تومەندەگەندە، ۆاليۋتا ازداپ كەرى شەگىندى.
«25-ىنە دەيىن ۆاليۋتالىق ءتۇسىمنىڭ جوعارى ساتىلىمى تەڭگەنى نىعايتتى، ال وسى كەزەڭ وتكەننەن كەيىن سۇرانىس پەن ۇسىنىس تەپە-تەڭدىگى بىرتىندەپ قالپىنا كەلە باستادى»، – دەپ اتاپ ءوتتى ساراپشى.
ەكونوميستتىڭ ايتۋىنشا، الەمدىك ترەندتەر بۇعان ەرەكشە اسەر ەتكەن جوق، ويتكەنى جاھاندىق دوللار يندەكسى اي بويى شامامەن 99-100 تارماق دەڭگەيىندە قالدى، ياعني السىرەگەن جوق. سونىمەن قاتار رۋبل دوللارعا شاققاندا ايتارلىقتاي قۇنسىزداندى – ءبىر اقش دوللارى ءۇشىن 85،6 رۋبلگە دەيىن. ساراپشى بۇل ايدىڭ باستى فاكتورى ءدال مۇناي كىرىستەرى مەن جەرگىلىكتى ۆاليۋتا اعىندارى ەكەنىن تاعى ءبىر رەت كورسەتكەنىن اتاپ ءوتتى.
سۇلتانوۆ ۇلتتىق ەكونوميكالىق زەرتتەۋلەر بيۋروسىنىڭ بازالىق بولجامى ءبىر دوللار ءۇشىن 470،5 تەڭگە دەڭگەيىندە ەڭ ءدال بولعانىن قوستى.
«تامىز مامىرداعى كورىنىسكە قاراما-قارسى بولدى. ەگەر سوندا سىرتقى فون سالىق كەزەڭىنىڭ قولداۋىن تەز جويسا، تامىزدا ىشكى ۆاليۋتا ساتىلىمى مۇناي باعاسىنىڭ وسۋىمەن سايكەس كەلىپ، بىرگە تەڭگەنىڭ تۇراقتى نىعايۋىن قالىپتاستىردى. سالىق كەزەڭى اياقتالعاننان كەيىن جانە Brent تۇزەتىلگەننەن كەيىن قوزعالىستىڭ ءبىر بولىگى كەرى قايتارىلدى، الايدا اي قورىتىندىسى بويىنشا ۇلتتىق ۆاليۋتا تامىز باسىنداعى دەڭگەيلەردەن ايتارلىقتاي نىعايىپ قالدى»، – دەپ قورىتىندىلادى Tengenomika اۆتورى.
بۇعان دەيىن «كۋرسيۆ» ق ر ۇلتتىق بانكىنىڭ ماكروەكونوميكالىق ساۋالناماسىنان وتكەن ساراپشىلار ورتاشا كۋرس بۇرىنعى 500 تەڭگەنىڭ ورنىنا 490 تەڭگە دەڭگەيىندە بولادى دەپ بولجايتىنىن جازعان بولاتىن.