قازاقستان حالىق كەڭەسىنىڭ العاشقى سەسسياسىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقايەۆ قازاق ءتىلى مەن ەلدەگى باسقا دا تىلدەردىڭ ءرولى تۋرالى ايتىپ، ۇلتارالىق ارازدىق ءقاۋپى تۋرالى ەسكەرتتى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
مەملەكەت باسشىسى مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ جالپىۇلتتىق بىرلىك پەن مەملەكەتتىلىكتى نىعايتۋدىڭ ماڭىزدى فاكتورى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. «بولجام رەتىندە ايتىلعان نارسەلەر ەندى شىندىققا اينالىپ وتىر. قازاق ءتىلى ەشقانداي اكىمشىلىك، اسىرەسە ساياسي ماجبۇرلەۋسىز-اق، ەڭ الدىمەن جاستار اراسىندا كەڭ تارالىپ كەلەدى. ول مەملەكەتتىك ءتىل رەتىندە دە، ۇلتتىق مادەنيەت پەن بىرەگەيلىكتىڭ سيمۆولى رەتىندە دە سۇرانىسقا يە. قازاق ءتىلىنىڭ قاراپايىم نەگىزدەرىن بىلمەۋ جالپى بىلىمسىزدىكتىڭ بەلگىسىنە اينالدى»، — دەدى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقايەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا، بۇل — تولەرانتتىلىق پەن سەندىرۋ نەگىزىندەگى بىرلەسكەن جۇمىستىڭ ناتيجەسى. «ءبىراق بۇل باسقا تىلدەردەن باس تارتۋ دەگەندى بىلدىرمەيدى جانە ولاردى قىسىمعا الۋعا قۇقىق بەرمەيدى. وزدەرىڭىز بىلەتىندەي، تىلدىك، ەتنيكالىق، كونفەسسيالىق نەمەسە وزگە دە بەلگىلەر بويىنشا كەمسىتۋشىلىككە كونستيتۋسيانىڭ ءوزى تىيىم سالادى. وسىعان قاراماستان، كاسىبي ارانداتۋشىلار كەيدە الەۋمەتتىك جەلىلەردە جانە ناقتى ومىردە ۇلتارالىق ارازدىقتىڭ وتىن تۇتاندىرادى. ءتۇسىنۋ كەرەك: ولار ءبىر عانا ماقساتقا جەتۋگە تىرىسادى — قوعامىمىزدى السىرەتۋ، قازاقستاننىڭ ەگەمەندىگىنە نۇقسان كەلتىرۋ، حالقىمىزدى بىرلىكتەن، دەمەك، بەيبىت ءارى بەرەكەلى ءومىر ءسۇرۋ مۇمكىندىگىنەن ايىرۋ. ولار بالالارىمىز بەن نەمەرەلەرىمىزدىڭ باقىتتى بولاشاعىنا قول سۇعۋدا»، — دەدى قاسىم-جومارت توقايەۆ.
پرەزيدەنت قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى مەن بۇكىل قوعام قاعيداتتىلىق، قاتاڭدىق تانىتىپ، «زاڭ جانە ءتارتىپ» كونستيتۋسيالىق قاعيداتىنا ساي ارەكەت ەتۋى كەرەكتىگىن اتاپ ءوتتى. «ءتىل — بۇل «قۇدايدىڭ جازعانى»، بەلگىلى ءبىر تىلگە قارسى كۇرەس جۇرگىزۋ — جاراتقانعا جانە ول جىبەرگەن نارسەلەرگە قارسى سوعىسۋعا تىرىسۋ دەگەن ءسوز. بۇدان اقىماقتىقتى ەلەستەتۋ قيىن. سوندىقتان ءتىل (كەز كەلگەن ءتىل) بىرلىك پەن ىلگەرىلەۋدىڭ ايقىنداۋشى فاكتورىنا اينالۋى ءتيىس»، — دەپ قوستى ول.
سونىمەن قاتار قاسىم-جومارت توقايەۆ ءقازىر ءتۇرلى ۇلت وكىلدەرىنىڭ جاستارى قازاق ءتىلى مەن مادەنيەتىن بەلسەندى تۇردە ناسيحاتتاي باستاعانىن اتاپ ءوتتى. «ولار — شىنىمەن رۋحاني باي، تالانتقا باي ادامدار. ولار — ەڭ جوعارى قوعامدىق مويىنداۋ مەن قولداۋعا لايىق ناعىز دوستىق ەلشىلەرى. مەملەكەت ولاردىڭ الدىندا قارىزدار بولمايدى، ويتكەنى قوعامىمىزدىڭ تۇراقتىلىعى، مەملەكەتتىڭ الەمدىك پروسەستەردىڭ وركەنيەتتى، تابىستى قاتىسۋشىسى رەتىندەگى بەدەلى وسىنداي ازاماتتارعا سۇيەنەدى»، — دەپ اتاپ ءوتتى پرەزيدەنت.
ول بىرنەشە جىل بۇرىن ءوزىنىڭ تاپسىرماسىمەن «ەل بىرلىگى» ارنايى وردەنى تاعايىندالعانىن ەسكە سالدى. «بۇل — ۇلت بىرلىگىن نىعايتۋ جانە قوعامدىق كەلىسىمدى قامتاماسىز ەتۋ جولىنداعى جەمىستى ەڭبەك ءۇشىن بەرىلەتىن ەرەكشە ماراپات. كونستيتۋسيالىق مارتەبەسى مەن كەڭ حالىقتىق وكىلدىگىنە وراي ءدال قازاقستان حالىق كەڭەسى وسى جوعارى ماراپاتقا لايىق كانديداتۋرالاردى ۇسىنۋى قيسىندى ءارى ءادىل دەپ سانايمىن»، — دەدى قاسىم-جومارت توقايەۆ.