اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپ كونگرەسس بەكىتكەن شامامەن 1 ميلليارد دوللار قارجىنى توقتاتتى. بۇل تۋرالى اق ءۇي جۇما كۇنى حابارلادى. ول يمميگرانتتارعا قىزمەت كورسەتۋ مەن ارتۇرلىلىككە باعىتتالعان باستامالاردى قارجىلاندىرۋدى قىسقارتۋ ءۇشىن سيرەك قولدانىلاتىن جانە داۋلى وكىلەتتىكتى پايدالاندى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
ترامپتىڭ باسقارۋ جانە بيۋدجەت باسقارماسى بۇل قارجى قىسقارتۋدى «ەڭ زياندى مەملەكەتتىك شىعىستارعا» باعىتتالعان دەپ سيپاتتادى.
قىسقارتۋلاردىڭ كوبى يمميگرانتتارعا قىزمەت كورسەتۋگە، سونىڭ ىشىندە ەلدە زاڭسىز جۇرگەنى ايىپتالعان بوسقىندار مەن اتا-اناسىز كامەلەتكە تولماعاندارعا قىزمەت كورسەتەتىن كوممەرسيالىق ەمەس ۇيىمدارعا باعىتتالعان. اكىمشىلىك قاراجات ەندى قاجەت ەمەس دەپ مالىمدەيدى، سەبەبى شەكارانى زاڭسىز كەسىپ ءوتۋ ايتارلىقتاي ازايعان.
قارجىنى قايتارىپ الۋ تۋرالى اق ءۇيدىڭ ءباسپاسوز حابارلاماسىندا كەيبىر ۇيىمداردى دەموكرات پرەزيدەنت باراك وبامانىڭ اكىمشىلىگىندە جۇمىس ىستەگەن ادامدار باسقاراتىنى اتاپ وتىلگەن.
ترامپتىڭ بۇل قادامىن قايتا سايلاۋ ناۋقانى قيىن ءوتىپ جاتقان رەسپۋبليكاشىل سەناتور، سەناتتىڭ اسسيگناسيالاۋ كوميتەتىنىڭ ءتوراعاسى سيۋزان كوللينز ايىپتادى.
كوللينز ءوز مالىمدەمەسىندە بۇل ارەكەت ەسكەرتۋسىز جانە كەڭەسسىز جاسالعانىن ايتتى. ول سونداي-اق ارىپتەستەرىمەن بىرگە «وسى زاڭسىز ارەكەتتەردى» شەشۋگە جۇمىس ىستەيتىنىن مالىمدەدى.
«كىدىرتۋدىڭ ءوزى كونگرەسسكە حابارلانباعان قاماۋ بولىپ قانا قويماي، سونىمەن قاتار كونگرەسستىڭ اسسيگناسيالاۋ وكىلەتتىكتەرىن تارتىپ الۋ بولىپ تابىلادى»، — دەدى كوللينز. «باسقارۋ جانە بيۋدجەت باسقارماسى — اتقارۋشى بيلىك تارماعىنىڭ اگەنتتىگى. ول قاي باعدارلامالاردى قارجىلاندىرۋعا تۇرارلىق ەكەنىن شەشە المايدى».
«بۇل — امەريكان حالقىنان ۇرلىق، قاراپايىم جانە انىق»، — دەدى ۆاشينگتوننىڭ دەموكرات سەناتورى، اسسيگناسيالاۋ كوميتەتى ءتوراعاسىنىڭ ورىنباسارى پەتتي ميۋررەي ءوز مالىمدەمەسىندە. «بۇل — كونگرەسس ەكى پارتيانىڭ قولداۋىمەن بولگەن جانە حالىققا كومەكتەسۋى ءتيىس قاراجات — وتباسىلارعا ينۆەستيسيا سالۋدان گورى بال زالىن سالۋعا كوبىرەك كوڭىل بولەتىن پرەزيدەنت ونى توقتاتپاۋى كەرەك ەدى. وسى زاڭ جوبالارىنا داۋىس بەرگەن ءاربىر رەسپۋبليكاشىل اشۋلانۋى كەرەك، ويتكەنى [راسسەل] ۆوۋت ولاردىڭ داۋىستارى ەسەپتەلمەيدى دەپ وتىر».
ادەتتە، كونگرەسس پرەزيدەنتتىڭ ۇسىنعان شىعىستاردى قىسقارتۋىن كۇشىنە ەنگەنگە دەيىن قاراي الادى. ءبىراق ترامپ فەدەرالدىق قارجى جىلىنىڭ اياقتالۋىنا بەس كۇن قالعاندا جاريالاپ، مۇنى مۇمكىن ەمەس ەتتى. مەملەكەتتىك ەسەپ پالاتاسى «قالتالىق قايتارىپ الۋ» دەپ اتالاتىن بۇل ارەكەتتى زاڭسىز دەپ اتادى.
كوللينز ونى باسقارۋ جانە بيۋدجەت باسقارماسىنىڭ «كونگرەسستىڭ كونستيتۋسيالىق قازىنا وكىلەتتىگىن السىرەتۋگە» جاساعان سوڭعى ارەكەتى دەپ اتادى.
ءبىر جىل بۇرىن ترامپ 50 جىلدا العاش رەت قالتالىق قايتارىپ الۋدى جاريالاپ، كونگرەسس ماقۇلداعان 4،9 ميلليارد دوللار شەتەلدىك كومەكتى بۇعاتتادى. اقش جوعارعى سوتى بۇل قايتارىپ الۋلاردى بۇعاتتاۋدان باس تارتىپ، ترامپتىڭ سىرتقى ىستەردەگى وكىلەتتىگى شەشىمگە ايتارلىقتاي اسەر ەتكەنىن ايتتى. بيىل ترامپ ىشكى شىعىستاردى نىساناعا الدى.
قالتالىق قايتارىپ الۋدى قولدانۋ ترامپ اكىمشىلىگىنىڭ اقش ۇكىمەتىنە كوبىرەك باقىلاۋ ورناتىپ، كونگرەسستىڭ بيلىگىن السىرەتۋ جونىندەگى كەڭىرەك ۇلگىسىنىڭ ءبىر بولىگى بولىپ تابىلادى.
اكىمشىلىك سونداي-اق فەدەرالدىق قىزمەتكەرلەردى جۇمىستان شىعاردى، تاريفتەرگە تاريحي ءوسىم ەنگىزدى جانە كونگرەسستەن وتپەي-اق يرانمەن سوعىستى باستادى، بۇل پرەزيدەنتتىك بيلىكتىڭ شەگىن انىقتاۋدى سوت تارماعىنا جۇكتەدى.


