اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپ ليۆان پرەزيدەنتى جوزەف اۋنمەن كەزدەسۋدە امەريكا قۇراما شتاتتارى ليۆانعا «كومەك كورسەتەتىنىن» ۋادە ەتتى، دەپ حابارلايدى infohub.kz. ەكى ەل باسشىسى اق ۇيدە وتكەن كەزدەسۋدە يزرايل اسكەرىنىڭ ليۆان وڭتۇستىگىن باسىپ الۋىن تالقىلادى. الايدا ترامپ ليۆانعا قاتىستى ناقتى ساياسات جاريالامادى.
ترامپتان ءيزرايلدىڭ ليۆاننان ناقتى قاشان شەگىنەتىنى سۇرالعاندا، ول: «ولار وسى پروسەستە. ولار باسقا سەكتورلارعا قايتا ورنالاسۋدا»، – دەپ جاۋاپ بەردى. شىن مانىندە، يزرايل ناۋرىز ايىنان بەرى باسىپ العان اۋماقتاردىڭ ەشقايسىسىنان شەگىنبەگەن. دۇيسەنبى كۇنى اقش مەملەكەتتىك حاتشىلىعى ليۆان-يزرايل كەلىسىمى شەڭبەرىندە العاشقى «پيلوتتىق ايماقتى» قۇرۋدى جاريالادى. بۇل ايماقتاردا ليۆان اسكەرى بۇرىن باسىپ الىنعان قالالارعا ورنالاسىپ، حەزبوللانىڭ اسكەري قاتىسۋىن بولدىرماۋى ءتيىس ەدى. الايدا العاشقى پيلوتتىق ايماققا ەنگىزىلگەن ءۇش قالا يزرايل باقىلاۋىندا بولماعاندىقتان، يزرايل ولاردان شەگىنبەدى.
يزرايل وڭتۇستىك ليۆانداعى ءبۇتىن اۋىلداردى جۇيەلى تۇردە قيراتىپ، ليۆاننىڭ شەكارالىق ەلدى مەكەندەرىن جەر بەتىنەن جويۋدى كوزدەيدى. سەيسەنبىدە اۋن ترامپتىڭ قاسىندا سويلەگەن سوزىندە ءيزرايلدىڭ زورلىق-زومبىلىعىن ايتپاستان، كەرىسىنشە اقش باسشىسىن ماقتاپ، ليۆان مەن يزرايل اراسىنداعى امەريكالىق دەلدالدىق كەلىسىمگە جوعارى باعا بەردى. بۇل كەلىسىم ءيزرايلدىڭ شەگىنۋىن حەزبوللانىڭ قارۋسىزدانۋىمەن بايلانىستىرادى.
«مەن پرەزيدەنت ترامپ پەن ونىڭ كومانداسىنا تاريحي ساپار جانە بىرگە قول جەتكىزگەن تاريحي جەتىستىك ءۇشىن العىس بىلدىرەمىن. ءبىز ليۆان مەن يزرايل اراسىنداعى دۇشپاندىقتى ماڭگى توقتاتۋ ماقساتىندا كەلىسىمگە قول قويدىق»، – دەدى ليۆان پرەزيدەنتى.
يزرايل بيىلعى جىلى باستالعان ايماقتىق سوعىستا ليۆاندا 4000-نان استام ادامدى ءولتىرىپ، جۇزدەگەن دارىگەر مەن ءجۋرناليستى نىساناعا الدى. ترامپ كىرىسپە سوزىندە ليۆان «ونداعان جىلدار بويى جامان قارىم-قاتىناستا بولدى» دەدى، ءبىراق ناقتى سەبەبىن ايتپادى. «ءبىز كومەكتەسەمىز. كوپ كومەكتەسەمىز»، – دەدى اقش پرەزيدەنتى.
ترامپ كورشىلەس سيريا ليۆاندا حەزبوللانى قارۋسىزداندىرۋ ءۇشىن اسكەري ارالاسۋى كەرەك دەگەن ۇسىنىسىن قايتالادى. الايدا سيريا بيلىگى بۇل ۇسىنىستى بىرنەشە رەت قابىلداماعان. حەزبوللا مەن سيرياداعى قازىرگى ۇكىمەت (پرەزيدەنت احمەد ءال-شاراا باسقارادى) سيريا ازاماتتىق سوعىسىندا قاراما-قارسى جاقتاردا بولدى. ترامپ ءال-شارااعا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىن ءبىلدىرىپ: «ول سيريانى بىرىكتىردى. ول كەلىپ، حەزبوللامەن بىردەڭە ىستەگىسى كەلەدى. مەنىڭ ويىمشا، بۇل وتە ءتيىمدى بولار ەدى»، – دەدى.
ليۆاندىق ءتىلشى ترامپتان اۋنعا قانداي ناقتى قولداۋ كورسەتىلەتىنىن سۇراعاندا، اقش پرەزيدەنتى: «ءسىز بىلەسىز» دەپ قانا جاۋاپ بەردى. سونداي-اق ترامپ حەزبوللامەن تىكەلەي سويلەسۋگە دايىن ەكەنىن ايتتى: «مەن حەزبوللامەن سويلەسەر ەدىم. مەن بارىمەن سويلەسەمىن. ەگەر پرەزيدەنت (اۋن) مەنىڭ حەزبوللامەن سويلەسۋىمدى قالاسا، مەن سويلەسەر ەدىم». اۋن بۇرىن ليۆان قارۋلى كۇشتەرىنە كومەك سۇراپ، اسكەر «قاۋىپسىزدىك پەن تۇراقتىلىقتىڭ تىرەگى» ەكەنىن ايتتى.
حەزبوللا اۋننىڭ يزرايلمەن تىكەلەي كەلىسسوز جۇرگىزۋ شەشىمىن جانە ليۆاننىڭ حالىقارالىق سوتتار مەن بۇۇ-دا ءيزرايلدىڭ زورلىق-زومبىلىعى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى تالاپ ەتپەۋىنە قاتىستى كەلىسىمدى قاتتى سىنادى. اۋن بولسا، حەزبوللانى يران اتىنان ليۆاندى سوعىسقا تارتتى دەپ ايىپتاپ، ەلدەگى جالعىز قارۋلى كۇش ليۆان اسكەرى بولۋى كەرەك ەكەنىن اتاپ ءوتتى.