اقش پرەزيدەنتى دونالد ترامپ 2026 جىلعى 24 شىلدەدە اقش-تىڭ ونداعان ساۋدا سەرىكتەسىنە قاتىستى ەكى تاڭبالى جاڭا باج سالىعىن ەنگىزدى. بۇل تۋرالى infohub.kz سايتى حابارلايدى.
اقش 60 ەلدەن اكەلىنەتىن تاۋارلارعا 10-12،5 پايىز كولەمىندە باج سالىعىن سالدى. بۇل ەلدەر اقش-تىڭ بارلىق يمپورتىنىڭ 99 پايىزىن قۇرايدى. ۆاشينگتون بۇل شارانى سول ەلدەردىڭ ەڭبەككە ماجبۇرلەۋ ارقىلى وندىرىلگەن تاۋارلارعا تىيىم سالۋدى جەتكىلىكتى تۇردە قامتاماسىز ەتپەۋىمەن بايلانىستىرادى.
«امەريكا قۇراما شتاتتارى ەڭبەككە ماجبۇرلەۋ ارقىلى يمپورتقا تىيىم سالۋدى ءبىر عاسىرعا جۋىق ۋاقىت بويى قولدانىپ كەلەدى جانە ونى قاتاڭ ساقتايدى. ساۋدا سەرىكتەستەرىمىزدىڭ دە وسىعان ۇقساس ارەكەت ەتۋىنىڭ ۋاقىتى الدەقاشان جەتتى»، — دەدى اقش ساۋدا وكىلى دجەيميسون گرير.
جاڭا باج سالىقتارى ۋاقىتشا 10 پايىزدىق الەمدىك باج سالىعىنىڭ مەرزىمى اياقتالعاندا كۇشىنە ەنەدى. ۋاقىتشا سالىق جۇما كۇنى تاڭەرتەڭ (استانا ۋاقىتىمەن 09:01) اياقتالادى. ترامپ بۇل شاراعا جوعارعى سوت اقپان ايىندا ونىڭ ەڭ ءىرى باج سالىقتارىن كۇشىن جويعاننان كەيىن جۇگىندى.
ەندى ول 1974 جىلعى ساۋدا تۋرالى زاڭنىڭ 301-بابىن قولدانا وتىرىپ، نەعۇرلىم تۇراقتى سالىقتار ەنگىزدى. بۇل باپ پرەزيدەنتكە «نەگىزسىز»، «ورىنسىز» نەمەسە «كەمسىتۋشىلىك» ساۋدا تاجىريبەسىن جۇزەگە اسىراتىن ەلدەرگە قارسى يمپورتتىق باج سالىعى مەن باسقا دا سانكسيالار سالۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ترامپ ءوزىنىڭ ءبىرىنشى مەرزىمىندە قىتايعا قاتىستى 301-باپتى قولدانىپ، ءىرى باج سالىقتارىن ەنگىزگەن ەدى. سوت بۇل سالىقتاردى زاڭدى دەپ تانىدى.
گريردىڭ كەڭسەسى 16 ەلدىڭ تاۋار ءوندىرىسىنىڭ ارتىق بولۋىنا بايلانىستى تەرگەۋ جۇرگىزىپ جاتىر. بۇل ەلدەر اقش-تىڭ يمپورتىنىڭ 70 پايىزىن قۇرايدى. ازىرگە تەرگەۋ اياقتالعان جوق.
ترامپ جوعارى باج سالىقتارى اقش-تىڭ ءوندىرىسىن قالپىنا كەلتىرەدى دەپ ەسەپتەيدى. وتكەن جىلى ول تومەن باج سالىعى مەن ەركىن ساۋدانى قولدايتىن ونداعان جىلدىق اقش ساياساتىن وزگەرتتى.
ترامپ 1977 جىلعى حالىقارالىق توتەنشە ەكونوميكالىق وكىلەتتىكتەر تۋرالى زاڭدى (IEEPA) قولدانىپ، بارلىق ەلدەردەن اكەلىنەتىن تاۋارلارعا ەكى تاڭبالى باج سالىعىن سالعان. ول اقش-تىڭ ساۋدا تاپشىلىعىن توتەنشە جاعداي دەپ ساناعان.
الايدا جوعارعى سوت IEEPA باج سالىعىن سالۋعا رۇقسات بەرمەيتىنىن شەشتى. بۇل شەشىم ترامپ اكىمشىلىگىن سالىق تولەگەن يمپورتتاۋشىلارعا اقشانى قايتارۋعا مىندەتتەدى.
ترامپ 1974 جىلعى ساۋدا تۋرالى زاڭنىڭ 122-بابى بويىنشا 10 پايىزدىق الەمدىك باج سالىعىن بەلگىلەدى. ءبىراق 122-باپتى 150 كۇن عانا قولدانۋعا بولادى، جانە ونىڭ مەرزىمى جۇما كۇنى اياقتالادى.