ۆەنەسۋەلانىڭ سولتۇستىك جاعالاۋىنداعى لا-گۋايرادا جويقىن جەر سىلكىنىسى بولعانىنا ءبىر ايدان استام ۋاقىت وتسە دە، اۋىر تەحنيكانىڭ دىبىسى ءالى دە ەستىلەدى. قوعامدىق دەنساۋلىق جانە ەكولوگيا ساراپشىلارى سىنىقتار مەن قايتا قۇرۋ جۇمىستارى كەزىندە ۋلى زاتتاردىڭ قورشاعان ورتانى لاستاۋ ءقاۋپى تۋرالى ەسكەرتەدى. بۇل جاڭا داعدارىسقا اكەلۋى مۇمكىن، دەپ حابارلايدى infohub.kz.
بيلىك مالىمەتىنشە، 24 ماۋسىمدا بولعان 7،2 جانە 7،5 بالدىق جەر سىلكىنىسى سالدارىنان 5 مىڭنان استام ادام قازا تاۋىپ، 17 مىڭعا جۋىق ادام جاراقات الىپ، 18 مىڭعا جۋىق ادام ءۇيسىز قالدى. حابارسىز كەتكەندەردىڭ سانىن بيلىك ناقتى ايتپاعانىمەن، بولجام بويىنشا ول ونداعان مىڭعا جەتەدى. دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ باعالاۋىنشا، جەر سىلكىنىسى 19،6 ميلليارد دوللار تىكەلەي فيزيكالىق زالال كەلتىرگەن.
«Project HOPE» گۋمانيتارلىق ۇيىمىنىڭ ۆەنەسۋەلاداعى جوبا ديرەكتورى كارولينا دە حەسۋس كەيبىر اۋدانداردا «مايىتتەردىڭ ءيىسى قاتتى سەزىلەتىنىن» ايتادى. ونىڭ ايتۋىنشا، تۇرعىندار سىنىقتاردىڭ شاڭىنان تىنىس الۋ جولدارىنىڭ اۋرۋلارىنا شالدىعىپ، اللەرگيا، جوتەل، بەزگەك جانە باس اۋرۋىنا ۇشىراعان.
جەر سىلكىنىسىنەن پايدا بولعان 1،2 ميلليون توننا قوقىستى باسقارۋ ۇلكەن ەكولوگيالىق ماسەلە بولىپ تۇر. سىنىقتاردىڭ كوپ بولىگى وتىن، موتور مايى، بوياۋ، ەرىتكىشتەر جانە باسقا دا ءقاۋىپتى زاتتارمەن لاستانعان بولۋى مۇمكىن. كاراكاستاعى اندرەس بەللو اتىنداعى كاتوليك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ەكولوگيالىق تۇراقتىلىق ديرەكتورى حواكين بەنيتەستىڭ ايتۋىنشا، بيلىك لاستانعان قوقىستى قايتا وڭدەلەتىن ماتەريالداردان ءبولىپ جاتىر. الايدا العاشقى جەدەل جۇمىس بارىسىندا قوقىستى جاعالاۋعا نەمەسە تەڭىزگە تاستاۋ فاكتىلەرى تىركەلگەن، ءبىراق بۇل ارەكەت بىرنەشە كۇننەن كەيىن توقتاتىلدى.
«ۆيتاليس» ەكولوگيالىق ۇيىمىنىڭ پرەزيدەنتى ديەگو دياس مارتين ماۋسىمدىق جاڭبىردىڭ جەر سىلكىنىسىنەن السىرەگەن توبەلەردى وپىرىپ تاستاۋى مۇمكىن ەكەنىن ەسكەرتەدى. ول قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى بولاشاق ەكولوگيالىق قاۋىپتەردى ازايتۋدى دا قامتۋى كەرەك دەپ سانايدى. ۆەنەسۋەلا ۇكىمەتى ەكولوگيا مەن دەنساۋلىققا اسەرى تۋرالى سۇراقتارعا دەرەۋ جاۋاپ بەرمەدى.
ءقاۋىپسىز اۋىز سۋعا قول جەتكىزۋ ۇلكەن پروبلەما بولىپ وتىر. ءتىپتى سۋ جەتكىزەتىن كولىكتەر قاۋىمداستىقتاردى قامتاماسىز ەتسە دە، سۋ دۇرىس وڭدەلمەگەن. ءقاۋىپسىز ەمەس سۋ جانە جەتكىلىكسىز سانيتاريا ديارەيا، نەسەپ-جىنىس جولدارىنىڭ ينفەكسيالارى، تەرى ينفەكسيالارى جانە ماسالار ارقىلى تارالاتىن اۋرۋلارعا سەبەپ بولۋدا. پانامەريكاندىق دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ (پاقدۇ) ەپيدەميولوگى دوكتور ماۋريسيو سەرپا جەر سىلكىنىسىنىڭ ءوزى اۋرۋ تۋدىرمايتىنىن، ءبىراق تابيعي اپاتتان كەيىنگى جاعدايلاردىڭ ءقاۋىپ توندىرەتىنىن ايتادى.
مىڭداعان ەرىكتىلەر مەن گۋمانيتارلىق قىزمەتكەرلەر رەسمي كومەكتىڭ جىلدامدىعى مەن ۇيلەسىمىنە دەگەن سىندارعا قاراماستان جەدەل جۇمىس ىستەپ جاتىر. كارولينا دە حەسۋس كەيبىر ەرىكتىلەردىڭ شاڭنان تىنىس الۋ جولدارى اۋرۋلارىنا شالدىققانىن، كەيبىرەۋلەرىنىڭ ىستىقتا ۇزاق جۇمىس ىستەۋ سالدارىنان سۋسىزدانۋ مەن ديارەيامەن اۋىرعانىن ايتادى. «Direct Relief» ۇيىمىنىڭ ۆيسە-پرەزيدەنتى جانە باس فارماسەۆت قىزمەتكەرى اليسيا كلارك جەر سىلكىنىسى دارى-دارمەكتىڭ، مەديسينالىق قىزمەتكەرلەردىڭ جانە مەديسينالىق ينفراقۇرىلىمنىڭ تاپشىلىعىن ۋشىقتىرعانىن اتاپ ءوتتى.