بۇرىنعى پرەمەر-مينيستر ۆيكتور وربان جاقتاستارىن ۆەنگريادا دەموكراتيانى قالپىنا كەلتىرۋگە شاقىردى. ونىڭ ايتۋىنشا، جاڭا ۇكىمەت دەموكراتيانى تاپتاپ تاستاعان. بۇل تۋرالى infohub.kz حابارلادى.
ساۋىردەگى سايلاۋدا 16 جىل بيلىكتە بولعاننان كەيىن جەڭىلگەن وربان سەيسەنبى كۇنى كەشكە Facebook-تە «قارسىلىق مالىمدەمەسىن» جاريالادى. بۇل جەڭىلىستەن كەيىنگى العاشقى ءىرى ساياسي مالىمدەمەسى ەدى. ونىڭ Fidesz پارتياسى پروكۋرورلاردىڭ ينتەرنەت سەرۆەرلەرى ورنالاسقان كەڭسەلەرگە ءتىنتۋ جۇرگىزگەنىن حابارلاعان بولاتىن.
پروكۋرورلار Reuters اگەنتتىگىنە ەلەكتروندى حاتتا بۇل ارەكەت وربان ۇكىمەتى كەزىندەگى ۇلتتىق مادەنيەت قورىنداعى «قاراجاتتى يەمدەنىپ الۋ جانە باسقا دا قىلمىستىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتارعا» قاتىستى تەرگەۋگە بايلانىستى ەكەنىن ايتتى.
وربان جۋرناليستەرگە پروكۋرورلار پارتيا مۇشەلەرىنىڭ دەرەكقورى مەن ەلەكتروندى حاتتارى بار سەرۆەرلەردى الىپ كەتكەنىن، بۇل Fideszء-تىڭ جۇمىس ىستەۋىنە زاڭدى تۇردە كەدەرگى جاساۋ ءۇشىن ساياسي نەگىزدە جاسالعان ارەكەت ەكەنىن ايتتى. ول: «ۇلتتىق مادەنيەت قورىنا قاتىستى ماسەلە – بۇعان سىلتاۋ عانا»، – دەپ، ەشقانداي زاڭبۇزۋشىلىق بولماعانىن قوستى.
Facebook جازباسىندا وربان ۆەنگريانىڭ «دەموكراتيالىق مەملەكەت بولۋدان قالعانىن» ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا، پرەمەر-مينيستر پەتەر مادياردىڭ جاڭا ورتالىقشىل-وڭشىل ۇكىمەتى پرەزيدەنت پەن كونستيتۋسيالىق سوت ءتوراعاسىنىڭ وكىلەتتىگىن توقتاتاتىن كونستيتۋسيالىق تۇزەتۋ قابىلداعان.
مادياردىڭ Tisza پارتياسى ساياسي قارسىلاستارىنا قاتىستى اۆتوريتارلىق ۇستانىمدى جوققا شىعارادى. پارتيا ۆەنگريانى ەۋروپالىق وداقتىڭ نەگىزگى ارناسىنا قايتارۋ جولىندا وربان اكىمشىلىگى كەزىندە وركەندەگەن سىبايلاس جەمقورلىقتى تەجەۋگە ۋادە بەردى.
وربان ءوزى بيلىك قۇرعان كەزىندە دەموكراتيالىق ستاندارتتارعا قاتىستى قاتتى سىنعا ۇشىراپ، ەۋروپالىق وداقپەن زاڭ ۇستەمدىگى جانە ازشىلىقتار قۇقىعى ماسەلەلەرى بويىنشا ءجيى قاقتىعىستى. وربان جەمقورلىق تۋرالى ايىپتاۋلاردى جوققا شىعاردى.
وربان: «وسىلاي قۇرىلعان جاڭا ساياسي جۇيە زاڭسىز... Fidesz پارلامەنت ىشىندە دە، سىرتىندا دا بيلىكتى اسىرا پايدالانۋعا قارسى بارلىق بەيبىت قۇرالداردى پايدالانادى»، – دەدى.
مادياردىڭ Tisza پارتياسى پارلامەنتتە سۋپەرماجوريتارلىق كوپشىلىككە يە، بۇل وعان وربان ەنگىزگەن جانە مادياردىڭ ايتۋىنشا دەموكراتياعا زيان كەلتىرگەن وزگەرىستەردى كەرى قايتارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. كونستيتۋسيالىق تۇزەتۋ پرەزيدەنت تاماش شۋيوكتىڭ وكىلەتتىگىن توقتاتتى. سەبەبى قوعامنىڭ 2024 جىلى ورباننىڭ Fidesz پارتياسىنىڭ دەپۋتاتتارى سايلاعان باسشىعا دەگەن «سەنىمىنىڭ ايتارلىقتاي جوعالۋى» دەپ كورسەتىلگەن. پارلامەنت جاقىن ارادا جاڭا پرەزيدەنتتى سايلايدى.
مادياردىڭ Tisza پارتياسى حالىق اراسىندا ۇلكەن قولداۋعا يە. وسى ايدىڭ باسىندا Median ساۋالناما كومپانياسى جۇرگىزگەن ساۋالناما بويىنشا Tisza 60%، Fidesz 18% قولداۋعا يە. سايلاۋدان بەرى Fidesz بىتىراڭقى كۇيدە، پارلامەنتتىك فراكسيا جەتەكشىسى وتكەن اپتادا وتستاۆكاعا كەتتى.