عالىمدار حالىق تىعىز ورنالاسقان جاعالاۋداعى قالالارداعى قۇرلىقتىڭ شوگۋى تەڭىز دەڭگەيىنىڭ كوتەرىلۋ اسەرىن جىلىنا ورتا ەسەپپەن التى ميلليمەترگە كۇشەيتەتىنىن انىقتادى، دەپ حابارلايدى infohub.kz سايتى.
"Nature Communications" جۋرنالىندا جاريالانعان زەرتتەۋدى ميۋنحەن تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى مەن تۋلەين ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ماماندارى جۇرگىزدى. نەمىس گەودەزيالىق زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ يۋليۋس ەلسمانن باستاعان توپ حالىق تىعىز ورنالاسقان ايماقتاردىڭ سۋ باسۋ قارقىنىن تالدادى.
قۇرلىقتىڭ سۋ استىنا جەدەل باتۋىنىڭ باستى سەبەبى — جەر استى سۋلارىن سورۋ، مۇناي مەن گاز ءوندىرۋ، وزەن اتىراۋلارىنداعى شوگىندىلەردىڭ تىعىزدالۋى جانە مەگاپوليستەردىڭ سالماعىنان بولاتىن توپىراقتىڭ شوگۋى. حالىق تىعىز ورنالاسقان اۋدانداردا تەڭىز دەڭگەيىنىڭ سالىستىرمالى كوتەرىلۋى جىلىنا ورتا ەسەپپەن 6 مم قۇرايدى. بۇل جاعالاۋ سىزىقتارىنداعى جاھاندىق ورتاشا كورسەتكىشتەن (جىلىنا 2.1 مم) شامامەن ءۇش ەسە جوعارى.
ەڭ جوعارى شوگۋ قارقىنى دجاكارتادا (جىلىنا 13.7 مم)، تيانسزيندە (جىلىنا 13.5 مم) جانە بانگكوكتا (جىلىنا 8.5 مم) تىركەلدى. پروفەسسور فلوريان زايس جەر استى سۋلارىن سورۋدى شەكتەۋ جانە رەسۋرستاردى دۇرىس باسقارۋ بۇل پروسەستى باياۋلاتا الاتىنىن اتاپ ءوتتى.