جوعارى جالاقى كوبىنەسە قارجىلىق تابىستىڭ باستى كورسەتكىشى رەتىندە قابىلدانادى، الايدا ساراپشىلار اقشانى باسقارا ءبىلۋ داعدىسى تابىس كولەمىنەن كەم ەمەس ماڭىزدى ەكەنىن ەسكە سالادى. ەكونوميست رۋسلان سۇلتانوۆ ءوزىنىڭ «ەكونوميكالىق ساۋاتتىلىق» Telegram-ارناسىندا ۇلكەن تابىس اۆتوماتتى تۇردە جايلى ءومىردى قامتاماسىز ەتەدى دەگەن كەڭ تارالعان ءميفتى جوققا شىعاردى، دەپ حابارلايدى infohub.kz.
ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا، ادام كوپ تابىس تابا الادى، ءبىراق سوعان قاراماستان جالاقىدان جالاقىعا دەيىن ءومىر ءسۇرىپ، جيناقتارى بولماي، ەرتەڭگى كۇنگە ۇنەمى الاڭداۋشىلىقپەن قارايدى. فورمالدى تۇردە مۇنداي ادام تابىستى، ءبىراق قارجىلىق ءال-اۋقات تۇرعىسىنان ول تومەنگى ساتىدا قالادى. ال قاراپايىم تابىسى بار، ءبىراق قارجىلىق جاستىعى مەن ناقتى ءىس-جوسپارى بار ادام ءوزىن الدەقايدا سەنىمدى سەزىنە الادى.
سۇلتانوۆ قارجىلىق ءال-اۋقات تابىس دەڭگەيىمەن ەمەس، كەز كەلگەن تابىس كەزىندە اقشانى دۇرىس باسقارۋ ادەتىمەن انىقتالاتىنىن اتاپ كورسەتەدى. ول ەكى ۇعىمدى اجىراتۋدى ۇسىنادى: تابىس — بۇل جالاقى مەن باسقا دا تۇسىمدەردەن تۇراتىن اقشا اعىنى، ال قارجىلىق ءال-اۋقات — بۇل تۇراقتىلىق قورى مەن بولجامدىلىققا نەگىزدەلگەن جاعداي.
قازاقستانداعى ورتاشا جالاقى تۋرالى رەسمي دەرەكتەرگە سايكەس، اعىمداعى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا ونىڭ مولشەرى 461،5 مىڭ تەڭگەنى قۇرادى. 1،1 ميلليوننان استام جۇمىسشىسى بار شاعىن كاسىپورىنداردى ەسەپتەگەندە، كورسەتكىش تومەنىرەك — 445،1 مىڭ تەڭگە بولدى. سونىمەن قاتار، كەيبىر سالالاردا جالاقى ءوسىمى ينفلياسيادان وزىپ كەتسە، باسقالارىندا جاعداي ونشا قولايلى بولمادى.
ساراپشى مىسال كەلتىرەدى: ءبىر ادام تابىسى وسكەن سايىن شىعىندارىن دا ارتتىرىپ، تاپقانىنىڭ ءبارىن دەرلىك جۇمسايدى، ال ەكىنشىسى تابىسىنىڭ ءبىر بولىگىن ۇنەمى جيناقتاپ، جۇمىسسىز قالسا دا بىرنەشە اي تىنىش ءومىر سۇرە الاتىنىن بىلەدى. سوندىقتان جوعارى جالاقى كۇندەلىكتى الاڭداۋشىلىقتىڭ ءبىر بولىگىن ازايتادى، ءبىراق وزدىگىنەن ادامدى قارجىلىق تۇرعىدان تۇراقتى ەتپەيدى.
«قارجىلىق ءال-اۋقات باسپالداعى» حالىقارالىق مودەلى اقشاعا بايلانىستى تۇراقتى سترەسستەن تولىق قارجىلىق سەنىمدىلىككە دەيىنگى بەس ساتىنى قامتيدى. جالاقى مولشەرى بۇل باسپالداقتاعى ورىندى انىقتايتىن جالعىز فاكتور ەمەس. ءبىز ناتيجەنى كورىپ، ءبىراق مەحانيزمدى بايقاماعان كەزدە ەڭ تۇراقتى ميفتەر پايدا بولادى، دەپ تۇيىندەدى سۇلتانوۆ.