New England'ın ticari balıkçılık sektörü temsilcileri, oşinograf bilim insanları ve teknoloji şirketleri, 15 milyon dolarlık federal hibe ile balıkçılar için 'üçüncü göz' kamerası ve ıstakoz yakalayan robotlar geliştirmeyi planlıyor. Bu konuda infohub.kz sitesi haber veriyor.

ABD Ulusal Bilim Vakfı tarafından sağlanan fon, Temmuz sonunda onaylandı. Amacı, ticari balıkçıların kaliteli ve karlı balık avlamasına yardımcı olmak ve bölgenin deniz ürünleri endüstrisini güçlendirmek. Araştırmacılar, fonun bir kısmını kaptanlara ve mürettebata ağda yakalanan balıkları görmelerini sağlayacak kamera sistemini geliştirmek için kullanacak. Bu yenilik, balıkçıların istenmeyen avlanmadan (bycatch) kaçınmasına yardımcı olacak çünkü bazı balık türleri sıkı düzenlemelere tabi veya yakalanmaları yasak.

Hibenin bir kısmı, su altındaki olumsuz koşulları tespit edebilen otonom robotlar geliştirmek için kullanılacak. Bu robotlar, ıstakoz tuzaklarının ölü ıstakozlarla dolmasını önlemeye yardımcı olacak. Projeyi koordine eden Kuzeydoğu Bölgesel Kıyı Okyanus Gözlem Sistemleri Derneği'nin yönetici direktörü Jake Kritzer'e göre, fon aynı zamanda deniz ürünleri işleme sektörünü güçlendirmek için de kullanılacak.

Massachusetts Dartmouth Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Okulu (SMAST) araştırmacıları, bu kamera sistemini geliştirmek için fon alacak. Okulun dekanı Kevin Stokesbury'ye göre, kamera ağa yerleştirilecek ve kaptana ekranda neler olduğunu gösterecek, veriler ise güvenli bir sistemde saklanacak. Bu, kaptanlara ve gözlemcilere (balıkçılık düzenlemelerine uyumu denetleyen bilim insanları) ek bilgi sağlayacak, özellikle ikisi arasında anlaşmazlık çıktığında.

Balıkçıların bir diğer sorunu da çevresel faktörler. Bazı durumlarda ıstakoz tuzakları ölü ıstakozlarla doluyor. Cape Cod Ticari Balıkçılar Birliği, yüksek sıcaklık ve düşük oksijen seviyelerine sahip bölgeleri tespit eden robotlar geliştirmek için çaba sarf ediyor. Bu tür 'hipoksi' bölgeleri, belirli alglerin artmasından kaynaklanıyor, diye açıklıyor Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi (NOAA).

Hibenin bir diğer yönü, deniz ürünleri işleme sektörünü canlandırmak. New England'da bu sektördeki işler azaldı ve yurtdışına kaydı. New Bedford'da 2023'ten bu yana en az 150 iş kaybedildi. Blue Harvest Fisheries 2023'te işleme merkezini kapatarak 64 kişiyi işsiz bıraktı, True North Seafood ise 2024'te kapanarak 94 kişiyi işten çıkardı. Kritzer'e göre, bu sorunu çözmek zor çünkü işleme sektörü bölgeden ayrıldı. Hibenin yarım milyon doları 'tedarik zinciri planlamasına' harcanacak, yani bölgedeki işleme endüstrisinin ne kadar gerilediğini belirleyip yeniden inşa etme yollarını araştırmak için.

Kritzer, bu sorunu çözmek için bölgedeki gerilemenin tam boyutunu bilmek gerektiğini düşünüyor. NOAA ve eyalet kurumlarında faydalı veriler olabileceğini, ancak bunların kapsamlı bir analizinin yapılmadığını söylüyor. Hibe ayrıca 'yenilikçi bir ekosistem' oluşturmak için kullanılacak; bu, mevcut ekonomik zorluklar nedeniyle risk almaya meyilli olmayan sektöre faydalı olabilir. Kritzer, 15 milyon doların kamu fonu olarak yönetilmesinin risklerine de dikkat çekti.