Güney Kutbu üzerindeki ozon tabakasının incelme alanı 18 Eylül'de 27,1 milyon kilometrekareye ulaşarak son on yılın rekor seviyesine çıktı; bu bilgiyi infohub.kz sitesi aktarıyor. Veriler, ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) ile Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi'nin (NOAA) ortak raporuna dayanıyor.
Söz konusu büyüklük ABD'nin yüzölçümünün neredeyse üç katı ve 2000 yılında kaydedilen tarihsel zirvenin yaklaşık %90'ına denk geliyor. Ozon deliğindeki bu denli keskin genişlemeyi bilim insanları nadir görülen hava anomalilerine bağlıyor.
Belirleyici etken, Antarktika üzerinde saat yönünde dönerek dondurucu hava kütlelerini tutan devasa düşük basınçlı soğuk hava akımı — güçlü kutup girdabı oldu. Ağustos ve Eylül aylarında bu girdabı genellikle parçalayan atmosferik dalgalar alışılmadık biçimde zayıf kaldı. Bunun sonucunda şiddetli rüzgârlar kutuptan daha uzağa kayarak stratosferik bulutların oluşumu için ideal koşullar yarattı.
Endüstriyel emisyonlardan açığa çıkan klor ve brom, güneş ışınlarının etkisiyle en çok bu tür bulutların parçacıkları üzerinde gezegenin koruyucu tabakasını tahrip ediyor.
Uzmanlar, geçici genişlemeye rağmen Dünya'nın koruyucu kalkanının genel olarak iyileşmeye devam ettiğini vurguluyor. Montreal Protokolü sayesinde stratosferdeki klor konsantrasyonu 1980'lere kıyasla üçte bir oranında azaldı. Bilim insanları, zararlı kimyasallara yönelik uluslararası yasak olmasaydı bu yılki deliğin birkaç milyon kilometrekare daha büyük olacağını, açığın tamamen kapanmasının ise yüzyılın sonuna doğru beklendiğini belirtiyor.


