Siyah Sanat Hareketi'nin öncü ismi, asamblaj ustası Betye Saar, 99 yaşında hayatını kaybetti. Pazar sabahı memleketi Los Angeles'ta vefat ettiği infohub.kz sitesi tarafından duyuruldu.
Saar, gündelik ev eşyalarından heykeller yapan asamblaj sanatının tanınmış bir temsilcisiydi. Jim Crow döneminden kalma oyuncak bebekler ve çamaşır tahtaları gibi objeleri yeniden işleyerek siyahilerin özgürlük imajına dönüştürdü. Ayrıca grafik ve film alanlarında da çalışarak aile ve maneviyat temalarını araştırdı.
Los Angeles'taki Roberts Projects galerisinin açıklamasına göre, çalışmaları zamanla ekolojik, kültürel, politik, ırksal, teknolojik, ekonomik ve tarihsel bağlamları yansıtacak şekilde gelişti.
Saar, kariyerine tasarım alanında başladı ve 35 yaşında sanata yöneldi. 90 yaşına kadar çalıştı. Pasadena'da büyüyen sanatçı, yakınlardaki Altadena'daki siyahi sanatçı topluluğunun bir parçasıydı. Simon Rodia'nın Watts Kuleleri'ni erken bir ilham kaynağı olarak sıkça anardı.
Kariyeri boyunca Saar, bit pazarlarından ve ev satışlarından tüketim kültürünün siyah Amerikalıları tasvirini yansıtan atılmış nesneler topladı. 'Çalışmalarım geri dönüşümle ilgili,' dedi 1970'lerde belgesel yapımcılarına. 'Topladığım her nesnenin önceki işlevinden kalan belirli bir enerjisi vardır ve bu enerji yeni kullanımına geçer.'
En ünlü eseri, 1972 tarihli devrimci 'Teyze Jemima'nın Özgürlüğü' adlı çalışmasıydı. Bu imge, bir zamanlar 19. yüzyılın sonlarında kurulan bir krep unu ve şurup markasını satmak için kullanılıyordu. Teyze Jemima imajı, kölelikteki siyahi kadınları memnun hizmetçiler olarak gösteren 'mammy' stereotipine dayanıyordu. Saar'ın 'Teyze Jemima'nın Özgürlüğü' eserinde kahraman sol elinde bir tüfek, sağ koltuk altı ve göğsü arasında bir el bombası tutuyor. Quaker Oats, 2021'de Teyze Jemima imajını kullanmayı bıraktı.
Saar, eserlerinde Afrika diasporasını ve maneviyatı keşfetmek için dünya seyahatlerinden topladığı doğal malzemeleri de kullandı. 'Nereye gitsem, 'alternatif din nedir?' diye sorarım, çünkü her ülkede var,' dedi 2021'de The Guardian'a verdiği bir röportajda. 'Birçok insan büyüye inanır ve kendi dinleri vardır. Ne yaptıkları, ritüelleri, özellikle de görsel imgeleri beni çok ilgilendiriyor.'
Saar, sanatçı Kerry James Marshall da dahil olmak üzere bir nesil siyahi sanatçıya ders verdi ve akıl hocalığı yaptı. Batı Yakası sanat ortamının önde gelen figürü olarak tanındı. 2026 baharında Saar, Amerikan Sanat ve Edebiyat Akademisi'ne kabul edildi.


