Danimarka parlamentosu, Grönland, Danimarka ve ABD arasındaki yeni Arktik güvenlik anlaşmasını oybirliğiyle kabul etti. Bu adımın, Donald Trump'ın söz konusu bölgeyi ilhak etme tehdidini açıklamasından birkaç ay sonra taraflar arasındaki ilişkilerde yeni bir dönem başlatması bekleniyor; haberi infohub.kz sitesi duyurdu.

Belgeyi ABD başkanı ile Grönland ve Danimarka başbakanları Jens-Frederik Nielsen ve Mette Frederiksen, uzun müzakerelerin ardından eylül ayında imzalamıştı. Anlaşma, 1951 tarihli savunma antlaşmasını güncelleyerek ABD'ye Grönland'ın su altı bölgesine erişim sağlıyor ve ayrıca füze savunma sistemi inşa etmesine açık izin veriyor.

Bunun yanı sıra belge, daha önce Danimarka sömürgesi olan Grönland'ı eşit haklara sahip bir ortak olarak tanıyor ve Danimarka'dan tamamen bağımsız olması durumunda bile NATO içinde kalacağını öngörüyor.

Anlaşmayı bu ayın başında Grönland parlamentosu da onaylamıştı. Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Løkke Rasmussen'e göre belgenin yürürlüğe girmesi için artık yalnızca Trump'ın ABD Kongresi'ne bildirim göndermesi kaldı.

«Biz kendi tarafımızdaki sorunu çözdük. Bu olumlu bir gelişme, çünkü Grönland etrafındaki tüm belirsizliği ortadan kaldırıyor ve gelecekteki işbirliğinin uygun temelini oluşturuyor» dedi Løkke Rasmussen yasa tasarısının kabul edilmesinin ardından.

Ancak ABD ile aralarındaki güvene zarar verildiği uyarısında bulundu. «Dolayısıyla önümüzde güveni yeniden tesis etmeye yönelik kapsamlı bir çalışma var. Ama bu anlaşma çerçevesinde gerçekleşecek, bu da iyi bir şey» diye vurguladı bakan.

Anlaşmanın imzalanmasından önce Trump, ABD'nin Grönland'ın ilgili bölümünde «büyük askeri varlığını geliştirme sürecini derhal başlatacağını» söylemişti. Ancak Løkke Rasmussen perşembe günü ABD'nin şu ana kadar Danimarka'yı yeni askeri üsler kurma planları hakkında bilgilendirmediğini açıkladı.

ABD'nin Danimarka Büyükelçisi Ken Howery, sosyal medyada Danimarka parlamentosunun bugün Grönland güvenlik anlaşmasını 109-0 oyla oybirliğiyle onaylamasından «memnuniyet duyduğunu» yazdı.

Yaptığı açıklamada «Amerika Birleşik Devletleri adına, Danimarka parlamentosunun tarihi ABD—Danimarka—Grönland savunma anlaşmasının onaylanmasını desteklemesini memnuniyetle karşılıyorum; bu, anlaşmanın yürürlüğe girmesinin yolunu açıyor» ifadelerine yer verildi.

«Anlaşma büyük bir başarı. Ortaklığımızı gelecekteki güvenlik tehditlerine uygun şekilde güncelleyerek Amerika Birleşik Devletleri'nin, Grönland dahil Danimarka Krallığı'nın ve tüm NATO'nun güvenliğini güçlendiriyor» diye ekledi büyükelçi.

Ayrıca «Anlaşma kapsamında saatlerce müzakere yürüten Danimarka ve Grönland'daki meslektaşlarıma teşekkür ederim. Bu bizi güvenli, güçlü ve emin kılıyor. Anlaşmanın uygulanması ve Danimarka Krallığı'nın dört bir yanındaki dostlarımız ve müttefiklerimizle diğer ortak görevleri ilerletme sürecinde işbirliğimizi derinleştirmeye hazırım» dedi.

ABD ile Danimarka ve Grönland arasındaki, ayrıca genel olarak NATO ittifakı içindeki ilişkiler, Trump'ın söz konusu Arktik bölgeyi ilhak etme yönündeki tekrarlanan tehditleri nedeniyle eşi görülmemiş bir gerilime girmişti. Bu durum Danimarka'nın ABD işgaline hazırlanmasına yol açtı.

Ocak ayında tehdit o kadar somut hissedildi ki Kopenhag'ın ABD saldırısı durumunda kan torbaları ve uçuş pistlerini havaya uçurmak için patlayıcılar gönderdiği bildirilmişti.