Yaklaşık 10,3 bin emeklilik öncesi yaştaki Kazakistanlı, 2026 yılının 9 ayında maaşlarının bir kısmını devletin üstlendiği işlere yerleşti. Söz konusu olan, Kazakistan'da 2022'den bu yana yürürlükte olan ve şirketlere 50 yaşından büyük çalışanların masraflarını bütçeyle paylaşma imkânı tanıyan "Gümüş Yaş" programıdır; bu bilgileri infohub.kz sitesi aktarıyor.

Kazakistan Cumhuriyeti Çalışma ve Sosyal Koruma Bakanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre, belirtilen dönemde programın katılımcısı 10,3 bin kişi oldu. Bu program kapsamında en çok iş bulanlar Türkistan eyaleti sakinleri oldu — 1 678 kişi. Onları Karaganda (1 093), Aktöbe (807) ve Jambıl (705) eyaletlerinden katılımcılar izliyor.

Dikkat çekici olan, "Gümüş Yaş" kapsamında işe yerleşenler arasında kadınların erkeklerden daha fazla olması: toplam katılımcıların %54,7'sini kadınlar oluşturuyor. Eğitim düzeyine göre tablo şöyle: katılımcıların %78'i ortaöğretim, %18'i orta teknik ve %4'ü yükseköğretim mezunu.

İşe yerleştirilenlerin büyük bölümü tarımda — %41, hizmet sektöründe — %23 ve eğitimde — %7 istihdam ediliyor. En çok aranan meslekler arasında hayvancılık işçisi, sağlık görevlisi, kasiyer, satıcı, güvenlik görevlisi, aşçı, terzi, yönetici, şoför ve muhasebeci yer alıyor.

"Gümüş Yaş" programına 50 yaşından büyük işsiz vatandaşlar katılabilir. Bunun için ikamet edilen yerdeki kariyer merkezine başvurmak yeterli. Devlet bu çalışanların maaşını üç yıl boyunca kısmen ödüyor: ilk yıl maaşın %70'i, ancak 30 aylık hesaplama göstergesinden (AHP) fazla olmamak kaydıyla, yani 2026'da 129 750 tengeye kadar; ikinci yıl maaşın %65'i, ancak 30 AHP'den fazla olmamak kaydıyla; üçüncü yıl maaşın %60'ı, ancak 30 AHP'den fazla olmamak kaydıyla.

Program koşulları, işverenin sübvansiyonlu dönemin bitiminden hemen sonra çalışanı işten çıkarmasını yasaklıyor: şirket çalışanı bünyesinde tutmak zorunda. Emeklilik yaşına bir yıldan fazla kaldıysa iş sözleşmesi en az bir yıl korunmalı. 58 yaş ve üzeri çalışanlar için bu yükümlülük emekliliğe kadar geçerli.

Böylece program yalnızca devlet desteğiyle geçici istihdamı değil, sübvansiyon döneminin sona ermesinden sonra iş yerinin korunmasını da öngörüyor.