İran, ABD'nin resmi yanıtını beklediğini açıkladı. Daha önce ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nın yedi gün içinde ticari gemi trafiğine açılması yönündeki öneriyi kabul etmemişti; bu haber infohub.kz sitesi tarafından duyuruldu.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Telegram kanalında yayımladığı mesajında Trump'ın reddini kabul etmekle birlikte, onu daha önce çelişkili açıklamalar yapması nedeniyle eleştirdi.
Daha önce Trump, Beyaz Saray'da gazetecilere Tahran'ın önerisinin "kabul edilemez" olduğunu söylemişti. Ona göre taraflar boğazın derhal açılması konusunda anlaşmak istiyor, çünkü "onlar çok kötü durumda". Arakçi cuma günü BM'de gazetecilere, iki ülke arasında "gerekli koşullar yerine getirilirse" anlaşmaya varılabileceğini açıklamıştı. Ona göre boğazın açılmasına ilişkin koşullar, haziran ayında ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptında belirtilen koşullarla aynı.
İran, geçen hafta New York'ta BM Genel Kurulu kapsamındaki müzakerelerde boğazın yeniden açılması ve askeri harekatın durdurulması konusunu gündeme getirdiğini bildirdi.
Dünyanın gaz ve petrol rezervlerinin yaklaşık beşte birinin geçtiği bu önemli su yolu, şubat ayında savaşın başlamasından bu yana fiilen kapalı durumda.
"Onların anlaşmasını kabul etmiyorum" dedi Trump cumartesi günü. ABD'nin boğaz üzerinde "tam kontrol" kurduğunu, buradan "muazzam miktarda petrol" geçtiğini ekledi.
Arakçi Telegram'da Trump'ın "birçok iyi açıklamanın yanı sıra, ne yazık ki sık sık duyduğumuz birçok çelişkili açıklama yaptığını" yazdı.
"Biz de arabulucuların bize nihai görüşleri iletmesini bekliyoruz, ardından bunlara dayanarak karar vereceğiz" dedi Arakçi.
ABD ile İran arasında arabuluculuk yapan Umman, tüm tarafları krizi çözmek için açık diyaloğu sürdürmeye çağırdı.
Umman Dışişleri Bakanı Seyyid Badr bin Hamad bin Hamud el-Busaidi, BM Genel Kurulu genel görüşmelerinde "tüm tarafların" stratejik su yolundaki gemi trafiğini korumaya yönelik Umman'ın çabalarıyla dayanışma içinde olması gerektiğini söyledi.
Trump'ın İran önerisini reddetmesini ABD'nin NATO Büyükelçisi Matthew Whitaker destekledi.
Whitaker cumartesi günü Fox News televizyonuna konuşmasında İran'ın "yarım tedbirler" ve "dünya sahnesinde kendilerini iyi göstermek için hayali anlaşmalar" önerdiğini söyledi.
"Başkan Trump'ın bunu reddetmesi doğru" dedi.
Ayrıca Hazine Bakanı Scott Bessent cumartesi günü ABD'nin ekonomik baskısının Tahran'ı etkilediğini açıkladı.
Bessent X sosyal medya platformundaki mesajında Türkiye, Umman ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin çeşitli İran havayolu şirketlerinin uçuşlarını durdurduğunu, BAE ve Türkiye'deki bazı bankaların ise İran'la işlemleri kestiğini söyledi.
Trump yönetimi İran'a karşı ekonomik ablukayı "Ekonomik İzolasyon Operasyonu" olarak adlandırıyor ve Tahran'ı Hürmüz Boğazı'ndaki gemilere yönelik saldırıları durdurmaya zorlamak için yaptırımları kullanıyor.
Ancak bazı ekonomistler son yaptırımların etkili olacağına kuşkuyla bakıyor, çünkü bu İran'ın başlıca ticaret ortaklarının tepkisine bağlı.
Bunlar arasında İran petrolünün en büyük alıcısı olan ve önceki ABD yaptırımlarını hiçe sayarak Tahran'la ticari ilişkilerini sürdüren Çin de var.