Deneysel bir ilaç, yaşlı sıçanların karaciğer hücrelerine kanı filtreleme yeteneğini geri kazandırarak Alzheimer ve ateroskleroz tedavisine yeni bir yol açıyor; bu bilgiyi infohub.kz sitesi aktarıyor.
Güney Kaliforniya Üniversitesi (USC) Keck Tıp Fakültesi'nden bilim insanları, Alzheimer hastalığı ve kalp-damar patolojileriyle mücadelede yaklaşımları değiştirebilecek bir keşfe imza attı. Laboratuvar deneylerinde araştırmacılar, yaşlanan karaciğer hücrelerinin işlevlerinin yeniden kazandırılmasının kan dolaşımını, beyin de dahil olmak üzere uzak organlara zarar veren tehlikeli maddelerden temizlediğini tespit etti. Araştırmanın sonuçları Journal of Biological Chemistry adlı bilimsel dergide yayımlandı.
Uzmanların odağında karaciğerin sinüzoidal endotel hücreleri (LSEC) yer aldı. Bu hücreler organın kılcal damarlarını kaplıyor ve büyük moleküllerin nötralizasyon için hepatositlere ulaşmasını sağlayan mikroskobik gözeneklere sahip. Yaşla birlikte bu delikler daralıyor ya da tamamen kayboluyor; bu nedenle toksik bileşikler kanda birikiyor. Bunların arasında Alzheimer hastalığında plak oluşturan kilit protein olan beta-amiloid de bulunuyor. Filtrelerdeki bozulmayı tersine çevirmek için yaşlı sıçanlara iki hafta boyunca sinasiguat adlı ilaç verildi.
Terapi, LSEC hücrelerinin yapısını tamamen onardı ve gözeneklerini açarak beta-amiloid konsantrasyonunu yarıya, genç bireylerin seviyelerine kadar düşürdü. Beklenmedik bir etki ise kötü kolesterol olarak bilinen düşük yoğunluklu lipoprotein (LDL) düzeyindeki düşüş oldu. İlacın, çözünür guanilat siklaz enzimini aktive ederek endoteli HB-EGF büyüme faktörü üretmeye teşvik ettiği ortaya çıktı. Bu sinyal, hepatositleri kandaki LDL'yi ve toksik proteini daha aktif şekilde almaya yönlendiriyor.
Bilim insanları, nörodejenerasyon tedavisinde karaciğer odaklı yaklaşımın özel önemini vurguluyor. Doğrudan beyin dokularını hedef alan Alzheimer ilaçlarının klinik denemeleri, moleküllerin ulaştırılmasını engelleyen kan-beyin bariyeri nedeniyle %98 oranında başarısız oluyor. İlaçların karaciğere ulaştırılması teknik olarak daha kolay ve daha umut verici. Şimdi yazarların, klinik denemelerde kanın temizlenmesinin beynin kendisinde plak oluşumunu azaltıp azaltmayacağını doğrulaması gerekiyor.