2027 yılında Kazakistan cumhuriyet bütçesinin devlet borcu servisine yönelik harcamaları, eğitim ve sağlık harcamalarının toplamını aşabilir. Bu parametreler, "2027-2029 Yılları Cumhuriyet Bütçesi Hakkında" yasa tasarısında yer alıyor; infohub.kz sitesi bildiriyor.
Belgeye göre, gelecek yıl devlet borcu servisi için 3,561 trilyon tenge ayrılması öneriliyor. Karşılaştırma için, "Sağlık" fonksiyonel grubuna yönelik harcamalar 2,673 trilyon tenge, eğitim için ise 857,7 milyar tenge öngörülüyor.
Böylece, eğitim ve sağlık birlikte cumhuriyet bütçesine 3,530 trilyon tengeye mal olacak. Borç servisi yaklaşık 30,4 milyar tenge veya %0,9 daha pahalı olacak.
Burada söz konusu olan, yalnızca cumhuriyet bütçesinin ilgili fonksiyonel gruplara yönelik harcamalarıdır. Bu tutara, yerel bütçelerden finanse edilen okullar, hastaneler ve diğer sosyal tesislere yönelik tüm harcamalar dahil değildir.
Projeye göre, sonraki iki yılda durum değişecek. 2028'de borç servisi için yaklaşık 3,676 trilyon tenge ayrılması planlanırken, eğitim ve sağlık harcamaları toplamı yaklaşık 3,935 trilyon tengeye ulaşacak. 2029'da ilgili göstergeler yaklaşık 3,650 trilyon ve 3,982 trilyon tenge olacak.
Borç servisi harcamalarının eğitim ve sağlık harcamalarını aşmasının 2027 bütçesi için yeni olmadığını belirtelim. Mevcut 2026-2028 bütçesinde, aynı 2027 yılı için devlet borcu servisine 4,19 trilyon tenge öngörülmüştü; eğitim ve sağlık için ise birlikte 3,19 trilyon tenge. Fark 1 trilyon tengeyi aşıyordu. Yeni bütçe tasarısında borç servisi harcamaları 3,56 trilyon tengeye revize edilirken, eğitim ve sağlık toplam harcamaları 3,53 trilyon tengeye çıkarıldı. Sonuç olarak fark 30,4 milyar tengeye düştü.
Borç servisi yükündeki artış şimdiden gözlemleniyor. Daha önce "Kursiv"in yazdığı gibi, 2026'nın ilk yarısında Kazakistan bu amaçlara 2,1 trilyon tenge harcadı; bu, bir önceki yıla göre %26,3 daha fazla. Bu arada devlet borcu çok daha yavaş, %14,7 artışla 40,9 trilyon tengeye yükseldi. Borç servisi, tüm bütçe harcamalarının yaklaşık %11'ini oluştururken, bir önceki yıl bu oran %9,6 idi.
Kazakistan Finansçılar Birliği Analitik Merkezi, harcamalardaki hızlı artışı yalnızca yükümlülük hacmindeki artışla değil, aynı zamanda yüksek faiz oranları koşullarında yeni borçlanmaların pahalılaşmasıyla açıklamıştı. Ayrıca, Ulusal Fon kaynaklarının kullanımının azalmasıyla bütçe, devlete daha pahalıya mal olan piyasa borç finansmanına daha fazla dayanıyor.