Kazakistan'da elektrik fiyatlarına bir zam daha bekleniyor. Bölgesel enerji şirketleri için indirimli alım fiyatları zaten arttı ve bu, tarifelerin yükselmesine yol açabilir, infohub.kz sitesinin bildirdiğine göre.
Enerji Bakanlığı bünyesindeki Hesaplama ve Finans Merkezi'nin (RFM) web sitesinde yayınlanan güncellenmiş hedef destek alıcı listesine göre, Temmuz ortasından itibaren, halkla çalışan bölgesel enerji satış şirketleri (REK) için tek alıcıdan indirimli fiyatlar arttı. Hatırlatma: Tek alıcı, elektriği büyük tüketicilere ortalama toptan fiyattan satar; REK'ler için ise düzenleyici tarafından belirlenen indirimli tarifeler uygulanır. Bu farklılaştırma, halk için fiyatları toptan piyasanın doğrudan katılımcılarından daha düşük tutmayı sağlar, ancak aslında büyük tüketiciler halkı sübvanse eder.
Örneğin, Mayıs ayında tek alıcının ortalama toptan fiyatı KDV hariç kWh başına 34,97 tenge idi; bu, ilk yarıyılda REK'ler için indirimli fiyatların iki katından fazlaydı. Yıl başında toptan fiyatlar 29-32 tenge aralığında dalgalandı, bu nedenle Doğal Tekelleri Düzenleme Komitesi (KREM) toptan kotasyonlardaki artışın ardından indirimli oranları yükseltmek zorunda kaldı. Üstelik, ikinci yarıyılda elektrik santral tarifelerinde bir artış daha olabilir, bu da ortalama toptan fiyatı KDV hariç kWh başına 42-43 tenge'ye çıkarabilir. Bu nedenle, KREM'in kararı yalnızca toptan piyasanın dinamiklerini yansıtmaktadır ve indirimli fiyatlar artırılmasaydı, büyük tüketiciler için fark daha da büyüyecekti.
Altı aylık hedef destek alıcı listesinin analizi, indirimli fiyatların ortalama 3 tenge arttığını gösteriyor. Şöyle ki, Astana-REK'te oran KDV hariç kWh başına 13 tenge'den 16 tenge'ye yükseldi. Diğer bölgelerde de benzer değişiklikler oldu: Taldıkorgan Elektrik Şebeke Şirketi'nde (Jetisu Bölgesi) fiyat 14'ten 17 tenge'ye; Alatau Jarıq Kompaniyası'nda (Almatı ve Almatı Bölgesi) 13'ten 16 tenge'ye; Akmola REK'te (Akmola Bölgesi, Astana, Kosşı) 13,5'ten 16,5 tenge'ye; Kökşetau Energo'da (Kuzey Kazakistan ve Akmola Bölgeleri) 12'den 15 tenge'ye; Birleşik Enerji Servis Şirketi'nde (Doğu Kazakistan ve Abay Bölgeleri) 12'den 15 tenge'ye; Jambıl Elektrik Şebekeleri'nde (Jambıl Bölgesi) 12'den 15 tenge'ye; Batı Kazakistan REK'te (Batı Kazakistan Bölgesi) 12'den 15 tenge'ye; Jezkazgan REK'te (Ulıtav Bölgesi ve Karaganda Bölgesi) 11'den 14 tenge'ye; Karağandı Jarıq'da (Karaganda Bölgesi) 10,5'ten 13,5 tenge'ye; Karaganda REK'te (Karaganda Bölgesi) 11'den 14 tenge'ye; EPK-forfait'te (Kostanay Bölgesi) 12'den 15 tenge'ye; EPK-Atica'da (Kostanay Bölgesi) 10'dan 13 tenge'ye; Kızılorda REK'te (Kızılorda Bölgesi) 13'ten 16 tenge'ye; Pavlodar REK'te (Pavlodar Bölgesi) 14'ten 17 tenge'ye; Gorelektroset'te (Pavlodar Bölgesi) 11'den 14 tenge'ye; Kuzey Kazakistan REK'te (Kuzey Kazakistan Bölgesi) 12'den 15 tenge'ye; Oñtüstik Jarıq Tranzit'te (Çimkent ve Türkistan Bölgesi) 15'ten 18 tenge'ye; Mangıstav REK'te (Mangıstav Bölgesi) 15'ten 18 tenge'ye; Energosistema'da (Aktöbe Bölgesi) 15,5'ten 18,5 tenge'ye; Atırav Jarık'ta (Atırav Bölgesi) 13,5'ten 16,5 tenge'ye; GKP "PHO Lisakovskgor Kommunenergo"da (Lisakovsk şehri) 11'den 14 tenge'ye; GKP "Zhitikara Kommunenergo"da (Kostanay Bölgesi, Zhitikara ilçesi) yeni oran 14 tenge, daha önce indirimli fiyat yoktu.
Belirtmek gerekir ki, söz konusu indirimli fiyatlar halk için nihai tarifenin yalnızca bir parçasıdır; bu tarife ayrıca REK iletim tarifelerini, ulusal elektrik şebekesi KEGOC tarifesini, dengeleme, kapasite ve satış primini de içermektedir. İndirimli fiyatlardaki artış, büyük olasılıkla düzenleyici onaylarsa nihai tarifelerin yükselmesine yol açacaktır. Ancak Astana-REK şunları açıkladı: "Astana-REK A.Ş., tek alıcıdan elektrik enerjisi alım fiyatındaki değişiklik hakkında bildirim almıştır. Şirket şu anda bu değişikliğin enerji tedarik faaliyetleri üzerindeki etkisini değerlendirmektedir. Azami fiyat değişikliği başvurusu yapma olasılığı, yapılan analizin sonuçlarına göre belirlenecektir. Şirketin ileriye dönük adımları, Kazakistan Cumhuriyeti'nin yürürlükteki mevzuatına uygun olarak, yapılan analizin sonuçları dikkate alınarak atılacaktır." Bu nedenle, önümüzdeki aylarda indirimli fiyatlardaki artış nedeniyle halk için tarifelerde ani bir yükseliş beklenmemelidir, ancak toptan piyasa dinamikleri kaçınılmaz olarak gelecekte elektrik maliyetini etkileyecektir.