1 Eylül'den itibaren Kazakistan'da 'gri' araç olarak adlandırılan araçların ithalatına yönelik kontroller sıkılaştırıldı. infohub.kz sitesinin haberine göre hükümet, yeni kısıtlamalar getirmeden mevcut kuralların denetimini artırma talimatı verdi.
Sıkılaştırma, genellikle belirlenmiş standartlara uymayan araçların yasa dışı tedarik vakalarının devam etmesiyle ilgili. Artık bu tür araçların ithalatı, gümrük idaresi, teknik gereklilikler ve mevcut normların uygulanması açısından daha zor hale gelecek.
Haber kamuoyunda yankı uyandırdı ve alıcılar araçların pahalılaşıp pahalılaşmayacağını merak ediyor. Ancak hükümet, geri dönüşüm ücretinde artış, ilk kayıt ücretinde zam veya ayrı bir Eylül vergisi getirileceğini duyurmadı. Temmuz ayında Devlet Gelir Komitesi, araç ithalatında oranların artırılacağına dair söylentileri yalanlayarak mevcut gümrük vergilerinin değişmediğini vurgulamıştı.
Yetkililer, kişisel kullanım için araç ithalatında kişi başına yılda en fazla bir araç sınırının devam ettiğini ve işlemlerin gümrük mevzuatına uygun olması gerektiğini hatırlattı. Otomobil uzmanı Aleksey Alekseyev, önlemlerin sıkılaştırılmasının, Almatı'da büyük bir otomobil bayisinin bir buçuk yıl boyunca avans toplayıp araç satıp ardından müşterilerin parasıyla ortadan kaybolduğu dolandırıcılık vakalarından kaynaklanmış olabileceğini öne sürdü.
Sanayi ve İnşaat Bakanlığı, gerekli normların zaten kabul edildiğini ve devletin bunların uygulanmasını daha sıkı denetlemeyi planladığını açıkladı. Kilit önlemlerden biri aracın amacıyla ilgili: bir kişi kişisel kullanım için araç ithal edebilir, ancak daha sonra satışa yönelik toplu tedarikler ticari faaliyet olarak kaydedilmelidir. Bu nedenle, tüm araçların otomatik olarak pahalılaşacağı iddiası açıklanan önlemlerle örtüşmüyor.
Özel ithalatçılar, gerçek kişiler için yolcu gümrük beyannamesi düzenlenmesinden endişe duyuyor; burada üç yaşına kadar yeni araçlar için tek tip oranlar gümrük değerinin %48-54'üne ulaşıyor. Ticari ithalatta hesaplama %15 gümrük vergisi ve KDV'yi içerebilir; KDV'nin temel oranı 2026'dan itibaren %16'dır. Otomobil uzmanı, 'gri' ithalatçıların genellikle daha düşük fiyatlar sunduğunu, ancak alıcının garanti ve servis hizmetinden mahrum kaldığını, özellikle resmi bayisi olmayan markalar için geçerli olduğunu belirtti.
Bazı uzmanlar, paralel ithalat yoluyla gelen bazı araçların fiyatlarında %10-15 oranında artış, fiyat avantajlarının azalması ve ikinci el piyasasında buna bağlı bir tepki öngörüyor. Resmi araçlar ve Kazakistan'da üretilenler doğrudan Eylül ayındaki fiyat artışından etkilenmeyecek.
Hatırlanacağı üzere, Temmuz ayında Başbakan Oljas Bektenov, araçların 'gri' ithalatını önlemek için önlemler geliştirilmesi gerektiğini belirtmiş, Sanayi ve İnşaat Bakanı Ersayın Nagaspayev ise kontrollerin sıkılaştırılmasının nedenlerini açıklamıştı.