Kazakistan'da işgücü piyasasında cinsiyet eşitsizliği sürüyor: kadın işsizlik oranı erkeklerden daha yüksek ve bazı bölgelerde fark katlanarak artıyor. Özellikle ileri yaştaki kadınlar savunmasız durumda, infohub.kz sitesi bildiriyor.
Bu yılın ikinci çeyreği itibarıyla kadınlarda işsizlik %5,1, erkeklerde ise %4 oldu. 2025 yılı genelinde de benzer bir tablo görülüyor: %5'e karşı %4,2. Dört bölgede durum tersine döndü; erkek işsizliği kadınlardan daha yüksekti, dört bölgede ise oranlar eşitlendi.
Örneğin, Mangistau bölgesinde fark 5,5 puanı buldu (erkeklerde %2,5, kadınlarda %8). Sadece bölgelere değil, şehir ve ilçelere göre de istatistiklere bakıldığında, bazı yerlerde kadın işsizliğinin cumhuriyet ortalamasına kıyasla çok yüksek olduğu görülüyor. Analistlere göre, Mangistau bölgesindeki Munaylı ilçesinde 2025'te kadın işsizliği %11,7'ye ulaştı (erkeklerde %0,6), Jambıl bölgesindeki Rıskulov ilçesinde %7,9 (erkeklerde %2,3), Aktöbe bölgesindeki Alga ilçesinde ise %7,8 (erkeklerde %2,7) oldu.
Yaş da iş bulma durumunu önemli ölçüde etkiliyor. En endişe verici olanı, emeklilik öncesi 55-64 yaş arası kadınlarda işsizlik oranının %8,6 olması; 45-54 yaş arası orta yaş grubunda %4,9 ve ekonomik olarak aktif 35-44 yaş grubunda %5,8. Bu eğilim, işgücü piyasasındaki sistemik engelleri yansıtıyor: işveren önyargılarından yeniden eğitim zorluklarına ve mesleklerin yeni gereksinimlerine uyum sağlamaya kadar.
Eğitim ise işsiz kalma olasılığını azaltıyor. Yüksek ve lisansüstü eğitimli kadınlarda işsizlik oranı %3,5. Sadece okul eğitimi olanlarda bu oran çok daha yüksek: %11,4. İlköğretim mezunu kadınlarda %15,6, ortaöğretim mezunlarında ise %11,9.
Nisan-Haziran döneminde Kazakistan'da 242,7 bin işsiz kadın vardı. Yıllık bazda bu sayı %1,6 arttı. En büyük pay (%32,7) önceki işten çıkarılma sonrası işsiz kalanlara ait: 79,3 bin kişi. Bu nedenle işsiz kalan kadınların sayısı yıllık bazda %65,8 arttı, araştırmada belirtiliyor.
Ayrıca, 33,3 bin kadın ailevi nedenlerle işsiz kaldığını, 30,8 bin kadın ise ev işleriyle uğraşmayı tercih ettiğini söyledi. Bazı geleneksel iş arama yöntemleri daha az tercih edilir oldu. Devlet istihdam kurumlarına başvuran kadın sayısı yıllık bazda %27,9 azalarak 67,8 binden 48,9 bine düştü. Bu arada, 103,1 bin kadın arkadaşları, tanıdıkları ve akrabaları aracılığıyla iş aradı. 70 binden fazla kadın ise çevrimiçi platformlarda ve sosyal medyada özgeçmişlerini kendileri yayınladı.