Kazakistanlılar harcamaya devam ediyor ve ticaret ekonominin itici güçlerinden biri olmaya devam ediyor. Ancak resmi istatistikler o kadar sıra dışı rakamlar gösteriyor ki analistler bunların gerçek durumla uyumlu olmadığından şüphe duyuyor. Kişi başına perakende ticaretin bölgesel farklılaşması hakkında Orda.kz sitesi bilgi veriyor.

Uzmanlar bu farklılaşmayı yetersiz buluyor. 2025 yılı verilerine göre, ortalama bir Kazakistanlı kişi başına 1,36 milyon tenge perakende ticaret hacmi 'sağladı' — bir önceki yıla göre %16,3 artış. Bölgeler arası uçurum ise çok büyük: Almatı'da kişi başına 4,08 milyon tenge (cumhuriyet ortalamasının neredeyse üç katı), Astana'da 2,24 milyon, Doğu Kazakistan bölgesinde 2,21 milyon, Karagandı bölgesinde 1,64 milyon tenge. Öte yandan, Türkistan bölgesinde kişi başına sadece 260,9 bin tenge, Jambıl bölgesinde 496,8 bin, Ulıtau bölgesinde 553,1 bin, Jetisu bölgesinde 584,1 bin tenge düştü.

«Ancak verilere yakından bakıldığında, resmi istatistiklerin bölgesel farklılaşmanın yetersiz olduğunu gösterdiği açıkça görülüyor. Bu bilgiden yola çıkıldığında, Çimkent'te kişi başı perakende harcama, ona en yakın Türkistan bölgesine göre 4 kattan fazla, Astana'da neredeyse 9 kat, Almatı'da ise tam 16 kat daha fazla» — deniyor Energyprom analizinde.

Bu uçurumun bir kısmı açıklanabilir: En büyük perakende zincirleri ve alışveriş merkezleri Almatı ve Astana'da yoğunlaşmış, diğer bölgelerden insanlar alışveriş için buraya geliyor. Ancak bu kadar büyük bir fark soru işaretlerine yol açıyor. Resmi istatistiklerin öncelikle kasa fişleri ve raporlamalardan geçen satışları dikkate alması, bazı bölgelerdeki ticaretin bir kısmının resmi kayıt dışı kalması mümkün.

Bu arada genel ticaret göstergeleri oldukça güvenli görünüyor. 2026 yılının ilk yarısı itibarıyla Kazakistan'da toplam ticaret hacmi 36,2 trilyon tengeye ulaştı, fiziksel hacim ise %5,7 arttı. Ana katkıyı toptan ticaret sağladı: hacmi %6,6 artarak 24,5 trilyon tengeye yükseldi. Cironun yaklaşık %80'i gıda dışı ürünler ve üretim-teknik amaçlı mallardan oluştu. Toptan ticaret hacminde liderler Almatı (%35,2), Atırau bölgesi (%14,9), Astana (%14,3) ve Karagandı bölgesi (%5,5) oldu.