Kazakistan Enerji Bakanlığı, hidrokarbonlar için yer altı kaynaklarını kullanma hakkının verilmesine yönelik elektronik ihale düzenleneceğini duyurdu. İhale 25 Aralık'ta yapılacak ve eQazyna platformunda gerçekleştirilecek; başvurular ise 18 Kasım'da sona erecek. Yaklaşan ihaleye, 2026 yılı sonuna kadar satışa çıkarılması planlanan 112 sahadan 56'sı sunuluyor, infohub.kz sitesi bildiriyor.
Petrol ve gaz blokları Kazakistan'ın batısında, ayrıca Mangistau, Aktöbe, Atırav, Ulytau, Kostanay ve Kızılorda bölgelerinde yer alıyor. Devlet, hem arama ve çıkarma hem de doğrudan hidrokarbon çıkarma haklarını satışa sunuyor.
Onaylanan listeye Begimbet 1, Batı Ulytau, Şolaksay, Baskumak, Karasu, Jaskayrat, Üstyurt sahaları grubu, Kosaral, Maylıköl, Karakamıs ve Karaköl sahaları dahil edildi.
Yer altı kaynaklarını kullanma hakkının elde edilmesi, iş dünyasına yönelik birtakım yükümlülükleri de beraberinde getiriyor. İhale kazananları, sözleşmenin imzalanmasından itibaren bir yıl içinde arama çalışmaları projesini hazırlamak zorunda. Yatırımcılar üç yıl içinde iki boyutlu sismik araştırma gerekliliklerini yerine getirmeli, dört yıl içinde ise en az bir kuyu açmalı.
Üretim döneminde şirketler, bir önceki yılın maliyetlerinin %1'ini yerel personelin eğitimine, %1'ini bilimsel araştırmaların finansmanına ve sözleşme kapsamındaki yatırımların bir %1'ini daha faaliyet gösterdikleri bölgenin sosyal ve ekonomik kalkınmasına ayırmakla yükümlü.
Sözleşmelerde yurt içi değer konusunda katı kotalar öngörülüyor. Yerel içerik oranı işlerde en az %70, hizmetlerde %70 ve mal alımlarında %30 olmalı. İşletmelerin yönetici kadrosunun %80'inin Kazakistanlı uzmanlardan oluşması, yapısal birim yöneticilerinin %90'ının, teknik uzmanlar ve nitelikli işçilerden oluşan kadronun ise %100'ünün Kazakistanlı olması gerekiyor.
100 milyon tonun üzerinde petrol veya 50 milyar metreküp doğal gaz rezervine sahip büyük projeler için ek yükümlülükler öngörülüyor. Yatırımcı, yeni işleme kapasiteleri kurmak veya mevcut olanları modernize etmek ya da çıkarılan ham maddeyi iç işlemeye yönlendirmek zorunda olacak.
Bu yılın temmuz ayında Enerji Bakanlığı, yükümlülüklerini yerine getirmeyen yer altı kaynağı kullanıcılarından borçlarını yargı yoluyla tahsil etme niyetini açıklamıştı. Bakanlık, sözleşmeler kapsamındaki mali yükümlülüklerin yerine getirilmesine yönelik denetim çalışmalarına hız verdi.
Eylül ayında, katı madenlerin çıkarılmasına yönelik yeni royalti uygulamasının başlatılmasının ertelendiği öğrenildi. Başlangıçta bu mali aracın yakın zamanda devreye alınması planlanıyordu; ancak hükümet, ham madde sektörü üzerindeki yükün daha ayrıntılı değerlendirilmesi için reformu 2029 yılına erteleme kararı aldı.