Kazakistan'da sağlık alanında yürütülen kapsamlı reform, kırsal sağlık merkezlerinin inşasından dijital platformların uygulanmasına ve ilaç endüstrisinin geliştirilmesine kadar tüm alanları kapsıyor. Bütüncül yaklaşım, tüm bölgelerdeki vatandaşlar için sağlık hizmetlerinin kalitesini ve erişilebilirliğini artırmayı hedefliyor. Bu bilgi, infohub.kz sitesinden alınmıştır.
Hükümet basın servisi verilerine göre, devlet başkanının kırsal sağlığın modernizasyonu talimatları doğrultusunda ülke genelinde 655 yeni birinci basamak sağlık tesisi hizmete açıldı. Bunlar arasında modern doktor muayenehaneleri ve sağlık ocakları yer alıyor. Ayrıca, 12 sağlık kurumu tamamen modernize edilerek kırsal kesimde yaşayanlara özel multidisipliner bakım sunmaya başladı, bu sayede il merkezlerine seyahat ihtiyacı azaldı.
Personel sorunu da çözülüyor: Kırsal bölgelerde doktor açığı %13,8, hemşire ve diğer sağlık personeli açığı ise %1 oranında azaldı. Uzmanları çekmek için en çok ihtiyaç duyulan branşlardaki 529 doktora, en az beş yıl kırsalda çalışma şartıyla 8,5 milyon tenge tutarında bir defaya mahsus ödeme yapıldı. Eğitim programları genişletiliyor: İnternlikte altı yeni temel uzmanlık dalı, asistanlıkta ise çocuk sağlığı alanında 14 dar uzmanlık dalı açıldı.
Sağlık çalışanlarının güvenliğine özel önem veriliyor. Doktorlara ve ambulans görevlilerine yönelik şiddet ve tehditler için cezai sorumluluk getiren bir yasa kabul edildi. 152 hastanede 24 saat polis noktaları oluşturuldu. Astana ve Almatı'daki ambulans ekiplerine, verileri otomatik olarak İçişleri Bakanlığı Operasyonel Yönetim Merkezi'ne ileten kişisel video butonları takıldı; bu sayede çatışma sayısı %90 azaldı.
İlaç tedariki alanında fiyatlandırma ve satın alma sistemi iyileştiriliyor. Bu yıl için toplam satın alma planı 584,1 milyar tenge olarak onaylandı. 66 yerli ilaç için yapılan müzakereler sonucunda satın alma fiyatları düşürülerek bütçede 10,3 milyar tenge tasarruf sağlandı. Kazakistan'da kayıtlı 209 yerli ilaç üreticisi bulunuyor; bunlardan 43'ü hazır ilaç üretiyor. 2026 yılının ilk çeyreği itibarıyla ilaç üretimi 70,8 milyar tengeye ulaşarak %46 oranında arttı.
Dünyanın önde gelen şirketleriyle iş birliği geliştiriliyor: 31 Kazak üreticiyle, 2.058 ürün çeşidinin üretimi için 10 yıla kadar süreli 83 uzun vadeli sözleşme imzalandı (toplam 125,4 milyar tenge). Ayrıca, Pfizer (ABD), Hoffmann-La Roche (İsviçre) ve AstraZeneca AB (Birleşik Krallık) ile altı orijinal ilacın tedariki için üç sözleşmeli üretim anlaşması imzalandı. 2029 yılına kadar yerli ilaçların iç pazardaki payının %50'ye ulaşması hedefleniyor. Bu amaçla, 391,3 milyar tenge değerinde altı büyük yatırım anlaşması imzalandı; bu anlaşmalar 474 yeni ürün çeşidinin üretilmesini ve ithalat bağımlılığının azaltılmasını sağlayacak.
Sağlıkta dijital dönüşüm, 23 ayrı bilgi sisteminin E-Densaulyq adlı tek bir platformun yedi bileşeninde birleştirilmesiyle devam ediyor. Sağlık kurumlarının %95'inden veri toplayan 1,5 petabayt kapasiteli tek bir tıbbi veri deposu oluşturuluyor. 1 Temmuz'dan itibaren hizmet finansmanı yalnızca bu veri tabanındaki doğrulanmış verilere dayanarak yapılıyor, bu da usulsüzlükleri ortadan kaldırıyor. Doktorlar tüm bilgilere tek bir pencereden erişebiliyor ve idari yük yarı yarıya azalıyor.