Kazakistan'da ceza davalarına bakan temyiz mahkemelerinin faaliyete geçtiği günden bu yana 22 kişi tamamen aklandı: haklarındaki mahkumiyet kararları beraat gerekçeleriyle bozuldu. Bu bilgiyi basın toplantısında Ceza Davaları Temyiz Mahkemesi hâkimi İnna Karkada açıkladı, infohub.kz sitesi aktarıyor.
Hâkim, temyiz mahkemelerinin 1 Temmuz 2025'te çalışmaya başladığını hatırlattı. Bu süre içinde 2 848 kişiye ilişkin 2 bin ceza davası incelendi. «2025'te, mahkemenin ilk altı aylık çalışma döneminde ayda ortalama 83 ceza davası görülüyordu. 2026'da ise ayda iki kat fazlasını görüyoruz — istatistiklere göre her ay 168 ceza davası temyiz incelemesinden geçiyor. Bu ne anlama geliyor? Bunun bir etkeninin vatandaşların güveninin artması olduğunu düşünüyoruz — daha fazla şikâyet gönderilmeye başlandı. Mahkeme kararlarının düzeltilmesine ilişkin istatistikler de bunu gösteriyor — bozulan ve değiştirilen mahkeme kararlarının sayısı bizde artıyor. Ortalama olarak her dört mahkeme kararından biri temyiz aşamasında bozuluyor ya da değiştiriliyor» dedi.
Ona göre bu kararlar 923 kişiyi kapsadı — ceza davaları temyiz aşamasında yeniden incelenenlerin yaklaşık her üçte biri. «Davanın kapatılmasıyla birlikte mahkumiyet kararlarının bozulduğu durumlar da var — faaliyet süresi boyunca 22 kişi hakkındaki mahkumiyet kararları temyiz tarafından beraat gerekçeleriyle kapatılarak bozuldu. Beraat gerekçeleri, kişinin masum sayılması anlamına geliyor» diye açıkladı hâkim.
Meslektaşı Azamat Tlepow, bu durumda kişinin devletten tazminat talep etme hakkına sahip olduğunu ekledi. «Nihai kararımızı verdik, onların suçsuz olduğunu söyledik. Bu bizim nihai mahkeme kararımız. Bu karar temelinde, Ceza Muhakemesi Kanunu uyarınca mahkemeye başvurma hakkına sahipler. Bütçeden, talep dilekçeleri temelinde kendilerine belirli bir miktar ödeniyor. Kişi gözaltında tutulduysa miktar daha yüksek, tutulmadıysa daha düşük oluyor» diye özetledi konuşmacı.
Ayrıca hâkime göre mahkeme, kişinin «davaya özensiz, iyi niyetten yoksun, yüzeysel yaklaşım, kanunun belirli gerekliliklerinin ihlali» sonucunda mahkum edildiğini tespit ederse, ceza kovuşturması organı — davayı yürüten ve mahkemeye gönderen soruşturmacı ile savcı — hakkında özel bir karar çıkarılıyor. Bu kişiler hakkında Başsavcılık ve İçişleri Bakanlığı tarafından tedbirler alınıyor.