Hızla artan borç ve istikrarlı gelir karşısında rekor düzeyde sermaye harcamaları — ulusal enerji şirketi Samruk-Energy'nin 2025 yılına ilişkin ana sonuçları bunlar, infohub.kz sitesinin bildirdiğine göre.
Şirketin varlıkları %29 artarak 1,8 trilyon tengeye ulaştı ve bu, onu «Kazakhtelecom»u geride bırakarak Samruk-Kazyna Ulusal Fonu'nun en büyük beş portföy şirketi arasına soktu. Uzun vadeli varlıklar %21 (1,4 trilyon) artarken, sabit kıymetler, neredeyse üç katına çıkan yapım aşamasındaki yatırımlar sayesinde %36 (1,3 trilyon) arttı — 502 milyar tenge (sabit kıymetlerin %39'u). Şirket, 2026'da faaliyete geçmesi beklenen yeni Almatı CHP-2 ve CHP-3'ün inşasına yatırım yaptı.
Sermaye harcamalarının gelire oranı %51 ile zirve yaptı (bir yıl önce %31). Aynı zamanda, uzun vadeli varlıklara ilişkin yüklenicilere verilen avanslar, Almatı CHP-2 modernizasyonu ve EGRES-1 yakıt besleme projelerindeki ön ödemelerin azalmasıyla %13 (129 milyar) düştü. Ayrıca, Kızılorda bölgesinde Katar merkezli Urbacon Concessions Investments ile ortaklaşa yaklaşık 1100 MW kapasiteli bir kombine çevrim gaz türbini santrali inşaatı projesi yürütülüyor.
Önümüzde büyük yatırım projeleri var: Ekibastuz GRES-2'nin genişletilmesi (3 numaralı güç ünitesinin inşası ve 550 MW kapasiteli 4 numaralı ünite için fizibilite çalışması hazırlığı) ve temiz kömür teknolojisine dayalı EGRES-3'ün inşası (toplam 2640 MW kapasiteli dört ünite). Ekim 2025'te EGRES-3 ihalesini Çin-Kazak ortak konsorsiyumu GCL&Integra Energy Ltd. kazandı. Şirket ayrıca Bogatyr kömür ocağındaki hissesini sattı (Forum Muider aracılığıyla %50) — Eylül 2025'te hisse %35'e düşürüldü ve %30'u Katar merkezli Primet LLC'ye devredildi; Aralık ayında ise kalan hissenin 2026 sonuna kadar satışına dair sözleşme imzalandı.
Dönen varlıklar, alacak hesaplarındaki %56'lık artış (117 milyar) nedeniyle %67 artarak 397 milyar oldu; bu kapsamda devlet işletmelerinin borçları 1,5 kat (69 milyar), kardeş şirketlerin borçları ise üç kat arttı. Kısa vadeli menkul kıymetler (Merkez Bankası bonoları) 18 milyardan 43 milyara, mevduatlar 11 milyardan 25 milyara yükseldi. İade edilecek KDV üç katına çıktı (5 milyardan 16 milyara). Şirket, 2026'da bağlı ortaklıklarına fon sağladı: EGRES-2'ye 99 milyar (ilk dilim 24 milyar) 20 yıl vadeli ve ek olarak 8 milyar bir yıl vadeli kredi verildi — faiz oranı Merkez Bankası politika faizi artı %1.
Öz sermaye %21 (939 milyar), yükümlülükler ise %38 (885 milyar) arttı. Uzun vadeli yükümlülükler, kredilerdeki %65'lik artış (477 milyar) sayesinde %52 artarak 611 milyar oldu. Vadeli banka kredileri iki katına çıktı (356 milyar), kilit alacaklı Halk Bankası (değişken faizle 63 milyar işletme sermayesi ve 64 milyar yatırım kredisi sağladı). Kazakistan Kalkınma Bankası 55 milyar (TONIA +%2,1+%0,73), Asya Kalkınma Bankası Almatı CHP-2 modernizasyonu için 56 milyar (artı eski kredi 15 milyar) sağladı. Avrasya Kalkınma Bankası, Ereymentau'da rüzgar enerjisi üretimi için 7 milyar sağladı. Ulusal Fondan alınan kredilerde değişiklik olmazken, tahvil kredileri azaldı.
Kısa vadeli yükümlülükler, kısa vadeli kredilerdeki %26 artış (106 milyar) sayesinde %15 (274 milyar) arttı; buna Bogatyr'a olan 15 milyar borç dahil (2022 kredisi, uzatıldı, 2026'da ödenmesi gerekiyor). Ticari borçlar %6 (147 milyar), vergi borçları ise %22 (11 milyar) arttı. Yükümlülük/sermaye oranı 0,6'dan 0,9'a yükseldi.
Şirketin geliri %31 artarak 753 milyar oldu. Gelirin %71'ini oluşturan elektrik satış segmenti %19 büyüdü. Kapasite desteği hizmeti 67 milyar (+%16) getirirken, Buhtarma HES'in kiralanmasından elde edilen gelir (94 milyar), Şubat 2025'te Kazçink ile yapılan yeni sözleşme sayesinde dört katına çıktı. Tarife artışları (Enerji Bakanlığı, YE tesisleri için tavan tarifeleri %15–19, Almatı'da iletim ve dağıtım tarifelerini %32 artırdı) elektrik üretimindeki sadece %2'lik artışa rağmen gelir artışına önemli katkı sağladı.
Maliyet %31 artarak 487 milyar oldu: yakıt giderleri %32 (139 milyar), işçilik giderleri %38 (95 milyar). Net kâr %40 artışla rekor seviyede 158 milyar oldu. FAVÖK 305 milyar (+%30), FAVÖK marjı %52 (+4 puan). ROA ve ROS 1 puan (sırasıyla %9 ve %21), ROE 2 puan (%17) iyileşti.
İşletme faaliyetlerinden nakit akışı sadece %17 (198 milyar) artarak yatırımlardaki net çıkışı (404 milyar) karşılayamadı. Kredi çekimi 201 milyar sağladı, ancak nihai nakit hareketi negatifti — yıl sonunda 6 milyar daha az.
Ulusal Fon ile etkileşim: Samruk-Energy, fondan kısa vadeli tahvil aldı (2025'te 6 milyar), 21 milyar temettü ödedi (bir yıl önce 25 milyar). Fon, Samruk-Energy'yi 32 milyar (Kökşetau CHP için 25 milyar, Almatı CHP-3 için 7 milyar) ve Ocak 2026'da ek 45 milyar ile yeniden sermayelendirdi. Ulusal Fon'a borç 91 milyar.
Şirketin kredi notu Fitch tarafından BB+ seviyesinde ve durağan görünümle teyit edildi. Ancak yükümlülüklerdeki çığ gibi büyüme, borç metriklerini kötüleştirebilir ve faiz ile kur risklerini artırabilir. Samruk-Energy lehine ise hükümetin düşük karbonlu kalkınmaya yaklaşımındaki düzeltme ve kömür enerjisi projelerine verilen destek.