Çin'in yörünge istasyonu Tiangong'da görev yapan fizikçiler, rubidyum atomlarından oluşan bir bulutu 9,7 pikokelvin sıcaklığa kadar soğutarak rekor kırdı; bu, uzayda elde edilen en düşük sıcaklık olarak kayıtlara geçti. Haberi infohub.kz sitesi duyurdu.
Deneyin sonuçları Science dergisinde yayımlandı. İstasyonun laboratuvar modülünde araştırmacılar yaklaşık 20 000 rubidyum atomunu lazer tuzaklarına hapsetti ve onları Bose-Einstein yoğunlaşması durumuna getirdi. Maddenin bu biçiminde soğutulmuş parçacıklar neredeyse hareket etmeyi bırakır ve tek bir dev kuantum nesnesi gibi eşzamanlı davranmaya başlar.
Elde edilen sıcaklık, evrendeki teorik soğukluk sınırı olan mutlak sıfırın yalnızca 9,7 trilyonda bir derece üzerinde çıktı.
Dünya'da benzer deneyleri yerçekimi zorlaştırıyor: maddeyi daha fazla soğutmak için lazer tuzakları zayıflatıldığında ağır atomlar hızla aşağı düşüp odanın duvarlarına çarpıyor. Yörüngedeki ağırlıksız ortamda ise bilim insanları aşırı soğuk bulutun serbestçe genişlemesini yedi saniye boyunca gözlemlemeyi başardı. Karşılaştırma için: gezegenin yüzeyinde parçacıkların benzer bir düşüşü yaklaşık 250 metre yüksekliğinde bir vakum kulesi gerektirirdi.
Yeni sonuç, maddenin soğutulmasında önceki rekorları geride bıraktı: Almanya'daki yer üstü düşürme kulesinde elde edilen 38 pikokelvin ve Uluslararası Uzay İstasyonu'nda kaydedilen 52 pikokelvin. Bu tür araştırmalar kuantum etkilerinin daha hassas ölçülmesine, karmaşık malzemelerin özelliklerinin modellenmesine ve fiziğin temel yasalarının sınanmasına olanak tanıyor.


