Sosyal medyada, içecekte kişinin kontrolünü ve bilincini kaybetmesine yol açabilecek maddelerin olup olmadığını test etmeye yarayan minik tırnak çıkartmaları popülerlik kazanıyor. Sıradan bir manikür aksesuarı gibi görünen bu ürünler cüzdana sığıyor ve sonucu yalnızca bir dakika içinde veriyor. Ancak önemli bir ayrıntı var: Bu testler her tehlikeli maddeyi tespit etmiyor, diye bildiriyor infohub.kz sitesi.
Bu çıkartmalar, "spiking" sorunu nedeniyle geliştirildi. Spiking, bir kişinin haberi olmadan içeceğine alkol, uyuşturucu veya başka psikoaktif maddeler karıştırılması durumuna deniyor. Bu, barlarda, gece kulüplerinde ve partilerde yaşanabiliyor.
Çalışma prensibi oldukça basit: Çıkartmanın üzerinde kimyasal reaktif içeren özel bir alan bulunuyor. Bu alana içecekten bir damla damlatıp 10 ila 60 saniye beklemek gerekiyor. Bölge renk değiştirirse bu, belirli bir maddenin varlığına işaret edebiliyor.
Üreticiler, testin GHB adlı maddeyi tespit etmeye yardımcı olduğunu belirtiyor. "Sıvı ekstazi" ya da "Gina" olarak da bilinen bu madde uyuşukluk, bilinç bulanıklığı ve bilinç kaybına yol açabiliyor; alkolle birlikte alındığında ise özellikle tehlikeli hale geliyor.
Bir pakette, içeriğe bağlı olarak altı ya da 10 adet tek kullanımlık çıkartma bulunuyor. Kartvizit boyutunda oldukları için yanınızda taşımak kolay. Test yapıldıktan sonra çıkartma atılıyor.
Çıkartma renk değiştirdiyse içecek içilmemeli. Ancak tepki olmaması kokteylin güvenli olduğunu garanti etmiyor. Test belirli maddelere yönelik tasarlanmış ve başka uyuşturucuları ya da sedatif ilaçları tespit edemeyebiliyor.
İçecek testi için özel çıkartmalar henüz Kazakistan'da satılmıyor. Ancak üreticilerin sitelerinden ya da Amazon'dan sipariş edilebiliyor.
Fiyatı tek test için yaklaşık 2 700 tenge'den başlıyor. Altı testlik (yaklaşık 5 300 tenge), 10 testlik (12 200 tenge) ve 20 testlik (23 100 tenge) paketler mevcut. Fiyatlar teslimat hariç belirtilmiştir.
Bu tür testlerle ilgili yorumlarda doğruluklarına dair şüpheler yer alıyor. Örneğin, alıcılar çıkartmaların normal musluk suyu ve şişe suyu test edildiğinde renk değiştirdiğini bildirdi.
2025 yılında Journal of Forensic Sciences'ta GHB'ye yönelik sekiz ticari test üzerine bir araştırma yayımlandı. Bilim insanları, bazı testlerin maddeyi yüksek konsantrasyonlarda bile tespit edemediğini ortaya koydu. Ayrıca içeceğin kendi rengi de sonucun doğru değerlendirilmesini engelleyebiliyordu.
Daha önce Kursiv LifeStyle, ABD'de tecavüze uğrayan bir öğrenciye destek amacıyla başlatılan #IamJaneDoe kampanyasının Kaznet'te geniş destek gördüğünü yazmıştı. ABD'de genç kadın, prestijli Cornell Üniversitesi'ndeki Chi Phi öğrenci kardeşliğinin yedi üyesini ikinci kez toplu tecavüzle suçlamıştı.