Kazakistan'da yapımı süren çok katlı binalarda konut satın alan kişilerin, yalnızca rezervasyona ya da ön sözleşmeye dayanarak müteahhide para vermemesi gerekiyor. Öncelikle şirketin katılımcı parası kabul etme yetkisi olup olmadığı ve katılım payı sözleşmesinin tescil edilip edilmediği kontrol edilmeli. Bu uyarı, İnşaat ve Konut-Komünal Hizmetler Komitesi tarafından yapıldı; infohub.kz sitesi aktarıyor.
Mevzuat, müteahhidin konut inşası için vatandaşların parasını toplayabileceği üç dayanak belirliyor: Tek Operatör garantisi, projeye ikinci kademe bir bankanın katılımı ya da çok katlı binanın karkası yükseldikten sonra katılımcı parası toplanması. Bu dayanaklardan hiçbiri yoksa, inşaat aşamasında daire için ödeme yapılması önerilmiyor.
Anlaşmadan önce konut kompleksine ait belgelerin ve sözleşme koşullarının incelenmesi de önem taşıyor. Sözleşmede dairenin bedeli, ödeme usulü, inşaat ve konut teslim süreleri ile tarafların hak ve yükümlülükleri yer almalı. Katılım payı sözleşmesi zorunlu tescile tabidir.
Komite uzmanlarına göre, alıcıya katılım payı sözleşmesi yerine ön sözleşme, rezervasyon sözleşmesi veya yatırım anlaşması sunulması özellikle dikkat gerektirmeli.
«Sözleşmenin adı tek başına işlemin yasallığını belirlemez. Belge, çok katlı bir konut binasının inşası için vatandaşların parasının kanunda öngörülen mekanizmalar dışında toplanmasında fiilen kullanılıyorsa, böyle bir şemaya izin verilmez», — denildi komitede.
Müteahhit ve konut kompleksi hakkındaki bilgiler, aralarında Homeportal.kz ve eGov'un da bulunduğu resmi dijital hizmetler üzerinden kontrol edilebilir.
Alıcıların parasının mevzuat gereklerine aykırı biçimde toplanması için cezalar öngörülüyor. Gerçek kişiler için 200 AÖK, küçük işletmeler için 500 AÖK, orta ölçekli işletmeler için 750 AÖK, büyük işletmeler için 1 bin AÖK. İhlalin tekrarlanması halinde büyük işletmeyi 2 bin AÖK ceza bekliyor.
Komitede, ödeme yapmadan önce müteahhidin ve konut kompleksinin kontrol edilmesi, şirketin parayı hangi dayanakla topladığının öğrenilmesi, sözleşmenin dikkatle incelenmesi ve katılım payı sözleşmesinin tescil edildiğinden emin olunması tavsiye ediliyor.
Daha önce «Kursiv», Astana'nın sağ yakasındaki dairelerin sol yakadakilerden daha fazla kazanç getirdiğini yazmıştı.


