85 жастағы Мария Крупа мен 92 жастағы күйеуі Чеcлав Ұлыбританияда 80 жылға жуық тұрып, Краков әуежайында тосын жағдайға тап болды. Оларды Райанэйр әуекомпаниясы Брекситтен кейін талап етілетін құжаттары болмағандықтан ұшаққа отырғызбады, — деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Мария мен Чеcлав Крупа 1947 және 1948 жылдары екінші дүниежүзілік соғыстан кейін поляк әскери қызметкерлерінің жас балалары ретінде Ұлыбританияға келген. Олардың әкелері генерал Владислав Андерс басқарған поляк әскері қатарында соғысып, кейін британ әскери құрылымына қосылған. Чеcлав Львовтан (ол кезде Польша құрамында), ал Мария қазіргі Беларусь аумағындағы туған қаласынан нәресте кезінде кеткен. Олар Ұлыбританияда танысып, үйленіп, Ұлы Манчестердегі Бери қаласына қоныстанған.
Мамыр айында олар тірі қалған туыстарымен кездесу үшін Польшаға барған. Қайтар жолда Райанэйр олардың Ұлыбританияда тұру құқығын дәлелдейтін құжаты да, электрондық сапарға рұқсат (ETA) сертификаты да жоқ деп ұшаққа отырғызбады. "Бұл үлкен шок болды, — дейді Мария. — Біз қатты ренжідік, өйткені күйеуім жұлын инсультінен кейін көп дәрі ішеді."
Олар әуежайда көмекші арбамен жүретін Чеcлавтың денсаулығына алаңдап, Райанэйр қызметкерлеріне әкелерінің соғыстағы ерлігін түсіндіруге тырысқан. "Әкеміз Польша мен Англия үшін соғысты, бірақ олар бізді ұшаққа отырғызбады, себебі үлкен айыппұл төлеуге тура келеді деп айтты", — деп еске алады Мария.
Жұп ұшаққа отырғызылмағаннан кейін келесі күні ETA алып, Ұлыбританияға оралған. Бірақ онлайн нысан британ мекенжайын қабылдамағандықтан, олар турист ретінде өтірік айтуға мәжбүр болған. "Англияға келгенде біз үрейлендік. Сұрақтар қойылғанда шындықты айтуға тура келетінін ойлап, қатты қорықтық", — дейді Мария.
Крупалар Беридегі азаматтар кеңесіне барып, көші-қон мәселелеріне көмектесетін Settled қайырымдылық ұйымына жолдама алған. Ұйым Ішкі істер министрлігіне уақыт шектеуі жоқ өтініш жіберіп, бір апта бұрын жұптың тұрақты мәртебесін алған. Settled бас директоры Кейт Смарттың айтуынша, ұйым "мыңдаған осындай істерді" көріп отыр. "Бұл өте жиі кездесетін жағдай, күнделікті дерлік болады", — дейді ол.
ЕО қоныстану схемасы 2019 жылы енгізілген болатын. Смарттың айтуынша, көптеген егде жастағы еуропалықтар өздерінің британ балалары мен немерелері болса да, "тұрақты мәртебе" туралы айтпайды. Мария британ паспортын ешқашан алмаған, себебі 80 жыл бойы оның қажеті болмаған. "Мен өз болмысымды әлсіретемін деп ойламадым. Мен Англияны жақсы көремін және соғыстан кейін мыңдаған адамды қабылдағаны үшін ризамын. Бірақ поляк болып қалу маңызды болды", — дейді ол.
Смарт үкіметке ЕО қоныстану схемасындағы мәселелерге назар аударуға шақырып, әуежайда мұндай жағдайлар үшін арнайы процесс болуы керек деп санайды. Ішкі істер министрлігі бұл мәселеге қатысты әлі пікір білдірмеген.