Индонезияның Конституциялық соты мемлекеттік органдарды балағаттағаны үшін жаза қарастыратын қылмыстық кодекстің баптарын жою туралы шешім қабылдады. Судьялар бұл нормалар сөз бостандығын шектейді деген қорытындыға келді, деп хабарлайды infohub.kz.
Сот Индонезияның жаңартылған қылмыстық кодексінің 240 және 241-баптарын конституцияға қайшы деп таныды. Бұл шешім түпкілікті және міндетті болып табылады, сондықтан полиция мен прокуратура енді жойылған нормаларды қолдана алмайды.
Баптардың бірі мемлекеттік органдарды немесе мемлекеттік мекемелерді көпшілік алдында балағаттағаны үшін 18 айға дейін бас бостандығынан айыруды көздеген. Мұндай материалдарды, оның ішінде интернет арқылы таратқаны үшін үш жылға дейін бас бостандығынан айыру қаупі болған. Егер жарияланым жаппай тәртіпсіздікке әкелсе, одан да ауыр жаза қарастырылған.
Заң қорғауына үкімет, парламент, Жоғарғы және Конституциялық соттар, сондай-ақ басқа да мемлекеттік құрылымдар іліккен. Нормалар 2023 жылы қабылданған қылмыстық кодекске енгізіліп, 2026 жылғы 2 қаңтардан бастап күшіне енген.
Судьялар «балағаттау» ұғымы тым кең түсіндірілетінін атап өтті. Осыған байланысты құқық қорғау органдары сынды, саяси мәлімдемелерді, сатираны немесе билік жұмысына берілген бағаны қылмыс деп санай алатын.
«Мемлекеттік мекемелердің сезімі жоқ — оларды мақтауға, сынауға немесе балағаттауға болмайды», — делінген сот шешімінде.
Конституциялық соттың пікірінше, даулы баптардың сақталуы заңды сын үшін қылмыстық қудалау қаупін тудырып, азаматтардың өз пікірін жария түрде білдіруден бас тартуына әкелуі мүмкін.
Қылмыстық кодекстің ережелерін тексеру талабымен тоғыз студент жүгінген. Сот олардың өтінішін толық қанағаттандырып, екі бапты да заңды күші жоқ деп таныды.
Bloomberg деректеріне сәйкес, ережелер күшіне енгеннен бері олардың негізінде қозғалған бірде-бір қылмыстық іс туралы хабарланбаған. Сонымен қатар, құқық қорғаушылар Индонезияда билік сыншыларына қарсы қолданылуы мүмкін басқа да заңдар әлі күшінде екенін атап өтеді.