2026 жылғы 21 тамыздан бастап Қазақстанда Оқу-ағарту министрлігінің білім беру саласындағы цифрлық платформалар мен дерекқорларды реттейтін жаңа, қатаң ережелері күшіне енеді. Тиісті құжат НҚА порталында жарияланды, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Жаңа талаптарға сәйкес, білім беру саласындағы барлық цифрлық нысандар, оның ішінде Ұлттық білім беру дерекқоры (ҰБД) тек Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан серверлер мен деректер орталықтарында орналасуы тиіс.
Құжат киберқауіпсіздіктің қатаң нормаларын, сынақтардан міндетті түрде өтуді, интерфейстерді қазақ және орыс тілдерінде локализациялауды, сондай-ақ көпфакторлы аутентификацияны енгізуді белгілейді. Бұл ретте ата-анасының келісімімен 16 жасқа дейінгі балалар үшін бұл функцияны өшіру мүмкіндігі қарастырылған.
Сонымен қатар, мектептерде оқытуды басқару жүйелеріне, сабаққа қатысуды есепке алуға, Әлеуметтік әмиянмен интеграцияға және мектеп тамағындағы аллергендерді бақылауға арналған стандарттар енгізіледі.
Бұл өзгерістер бағдарламалық қамтамасыз етуді әзірлеушілерге, оқу орындарына және миллиондаған ата-аналарға әсер етеді, өйткені электрондық күнделіктер, дерекқорлар және мектеп қызметтері қатаң мемлекеттік бақылауға өтеді.
Негізгі жаңалықтардың қатарында — білім беру жүйелерінің серверлерін Қазақстан аумағындағы деректер орталықтарында міндетті түрде орналастыру, киберқауіпсіздіктің жаңартылған нормалары, интерфейстерді екі тілде локализациялау, көпфакторлы аутентификация ережелері, сондай-ақ мектептің цифрлық кешендерін Әлеуметтік әмиянмен біріктіру — тамақтануды есепке алу және аллергендерді бақылау. ҰБД-ны сүйемелдейтін заңды тұлғалар киберқауіпсіздікке жауапты адамдарды тағайындауға және арнайы сынақтардан өтуге міндетті.
Бұған дейін «Курсив» Оқу-ағарту министрлігі жасанды интеллекттің дамуын ескере отырып, мектеп пәндерінің мазмұнын жаңартқанын хабарлаған болатын. Өзгерістер тек пән атауларына ғана емес, олардың мазмұнына да әсер етеді — бағдарламаларға жасанды интеллектке, цифрлық қауіпсіздікке және деректерді талдауға байланысты ондаған жаңа оқу мақсаттары енгізілді.
«Бүгін мектеп оқушылары күнделікті өмірде жасанды интеллект құралдарын қолданып жүр. Ендігі міндет — оларды бұл технологияны жай ғана пайдалануға емес, оны саналы, тиімді әрі жауапкершілікпен қолдануға үйрету», — деп атап өтті ведомствода.