Қазақстанда құнарлы топырақ қабатын шетелге шығаруға тыйым салынады, ал жердің деградациясына кінәлілер оны қалпына келтіруге ақы төлейтін болады. Мұндай шаралар «Топырақты қорғау туралы» жаңа заңда қарастырылған, деп хабарлайды Orda.kz.
Заң құнарлы топырақ қабатын шетелге шығаруға тыйым салады. Оны тек бұзылған жерлерді рекультивациялау, деградацияға ұшыраған учаскелерді қалпына келтіру, ауыл шаруашылығы алқаптарын жақсарту, сондай-ақ елді мекендерді көгалдандыру үшін пайдалануға рұқсат етіледі.
Топырақты пайдалануға шектеулер топырақтық, мелиоративтік және агрохимиялық зерттеулер, бонитеттеу және мониторинг нәтижелері бойынша енгізілуі мүмкін. Тыйым салынуы мүмкін: жекелеген ауыл шаруашылығы дақылдары мен бөгде өсімдік түрлерін өсіру; жерді өңдеудің кейбір технологияларын қолдану; шабындықтар мен жайылымдарды жырту; деградацияға ұшыраған, өнімсіз және техногендік ластанған учаскелерді пайдалану.
Меншік иелері мен жер пайдаланушылардың деградацияға ұшыраған топырақты қалпына келтіруге жұмсаған шығындарын оның бұзылуына әкелген әрекеттері немесе әрекетсіздігі бар адамдар өтеуі тиіс. Бизнес өз жұмысының жер жағдайына қалай әсер ететінін өзі бақылауға міндетті.
Меншік иелері мен жер пайдаланушылар мамандарды топырақты зерттеу, сапасын бағалау және мониторинг жүргізу үшін учаскелерге жіберуге міндеттеледі. Бұл ретте жерлердің агрохимиялық жағдайы туралы деректер банкіндегі ақпарат ашық болуы керек.
Жерді қалпына келтіру үшін учаскені пайдаланудың арнайы режимі енгізілуі мүмкін — жер пайдаланудың жекелеген түрлерін шектеуге немесе тыйым салуға дейін. Егер топырақтың құнарлылығын қайтару мүмкін болмаса, учаскені консервациялауға рұқсат етіледі.
Заң 2026 жылғы қыркүйекте күшіне енеді.
Бұған дейін біз Ауыл шаруашылығы министрлігінің ыстық пен құрғақшылық республикадағы егінге әсер етпегені туралы жауабын жазған едік.