Associated Press хабарлауынша, Ормуз бұғазындағы шиеленісті реттеуге бағытталған келіссөздер АҚШ президенті Дональд Трамптан елеулі ымыраны талап етуі мүмкін.
Иран мен АҚШ арасындағы жанама келіссөздерде Тегеран Вашингтонның бұғаз арқылы мұнай тасымалының қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін санкцияларды жеңілдетуін талап етуде. Өз кезегінде АҚШ әкімшілігі Иранның ядролық бағдарламасын шектеп, аймақтағы әскери ықпалын азайтуды қалайды.
Сарапшылардың пікірінше, Трамп әкімшілігі Иранға қатысты қатаң ұстанымды сақтауға тырысқанымен, нақты келісімге жету үшін белгілі бір жеңілдіктерге баруға мәжбүр болуы мүмкін. Бұл әсіресе әлемдік мұнай нарығындағы тұрақсыздық пен АҚШ-тағы бензин бағасының өсуі жағдайында өзекті.
Ормуз бұғазы — әлемдегі ең маңызды мұнай тасымалы жолдарының бірі, ол арқылы әлемдік мұнай жеткізілімінің едәуір бөлігі өтеді. Бұғаздың жабылу қаупі әлемдік экономикаға ауыр соққы болуы мүмкін.
Келіссөздердің тағы бір күрделі аспектісі — Иранның аймақтағы АҚШ әскери күштерін қысқартуды талап етуі. Вашингтон бұған қарсы, себебі бұл Парсы шығанағындағы АҚШ стратегиялық мүдделеріне қауіп төндіреді деп санайды.
Трамп әкімшілігінің бұрынғы кеңесшілері мен дипломаттары Иранмен келісімге жету үшін АҚШ-қа санкцияларды ішінара алып тастауға немесе Иранның мұнай экспортына қатысты шектеулерді жеңілдетуге тура келуі мүмкін дейді. Алайда бұл Трамптың ішкі саяси қарсыластарының сынына ұшырауы ықтимал.
Иран да өз ұстанымын білдірді. Тегеран бұғаздағы қауіпсіздікті қамтамасыз етуге дайын екенін, бірақ ол үшін экономикалық жеңілдіктер қажет екенін айтады. Иранның жоғарғы көшбасшысы Әли Хаменеи бұған дейін АҚШ-пен тікелей келіссөздерден бас тартқан болатын.
Қазіргі уақытта Оман мен Катар тараптар арасында делдал болып, хабар алмасуға көмектесіп, келіссөздердің жалғасуына ықпал етуде.